«Σίγησε» η γλυκόλαλη δοξαριά του Παντελή Δεσποτίδη «Έφυγε» στις 4 Νοεμβρίου 2026 το ιστορικό «κοντσερτίνο» (εξάρχων) της Ορχήστρας της Λυρικής Σκηνής και της Κρατικής Ορχήστρας Αθηνών, Παντελής...

Original Post

Πλήρες Κείμενο:

Γεννημένος στην Αμοργό στα 1931, σπούδασε βιολί στο Ωδείο Αθηνών στις τάξεις των Βασίλη Σκαντζουράκη και Φρειδερίκου Βολωνίνη, αποφοιτώντας από την τάξη του τελευταίου με Δίπλωμα Βιολιού, Άριστα Παμψηφεί, Α’ Βραβείο και Βραβείο «Σκαντζουράκη». Στα 1962 κέρδισε το Διαγωνισμό «Σκαντζουράκη» με έπαθλο το βιολί του διακεκριμένου Παιδαγωγού.

Εμφανίσθηκε ως σολίστ με την ΚΟΑ και άλλες ελληνικές ορχήστρες στην Αθήνα και την υπόλοιπη Ελλάδα και διετέλεσε «εξάρχων» επί δεκαετίες τόσο στην Ορχήστρα της ΕΛΣ και την ΚΟΑ, στην οποία μονιμοποιήθηκε στις 4.7.1961, αφού έπαιζε ως έκτακτος επί 5ετία, όπως μάς πληροφορεί στο 7τομο Λεξικό του της Ελληνικής Μουσικής «Από τον Ορφέα έως Σήμερα» των εκδ.

Γιαλελλή, ο συνθέτης-μουσικολόγος και συγγραφέας Τάκης Καλογερόπουλος.

Υπήρξε μέλος της Καλλιτεχνικής Επιτροπής της ΚΟΑ και αρκετών ακόμη επιτροπών διαγωνισμών, υποτροφιών κ.λπ. Ως μέλος διαφόρων συνόλων μουσικής δωματίου ερμήνευσε πλούσιο ρεπερτόριο για τρίο, κουαρτέττα κ.λπ. και ήταν ιδρυτικό μέλος του «Κουαρτέττου του Δήμου Αθηναίων» (1963-65), του «Αθηναϊκού Κουαρτέττου Εγχόρδων» (ίδρ. 1967), του «Τρίο Εγχόρδων» (ίδρ. 1970), του «Κουαρτέττου Αθηνών» (ίδρ. 1972) κ.ά. Με την ΚΟΑ εμφανίσθηκε ως σολίστ 8 φορές από τα 1967-1999, στο 5ο κοντσέρτο του Μότσαρτ (με μαέστρο το Θ. Βαβαγιάννη), στο κοντσέρτο για δυο βιολιά του Μπαχ, με το Χριστόδουλο Κεφαλά και μαέστρο τον Τσου Χουΐ, στο κοντσέρτο γκρόσσο αρ. 1 για ορχήστρα εγχόρδων και πιάνο «ομπλιγκάτο» του Μπλοχ, με τους Τάτση Αποστολίδη - Μιχάλη Σέμση - Σπύρο Τόμπρα - Ειρήνη Μπίστη-Δρακοπούλου (βιολιά), Δημήτρη-Αριστόξενο Βαρδάκη (βιόλα), Γεώργιο Κοφίνο (τσέλλο), Αλέκο Τζουμάνη (κοντραμπάσσο) και Κων/νο Κυδωνιάτη (πιάνο), υπό τη διεύθυνση του Βαβαγιάννη ξανά, στην «Σεχραζάντ» με μαέστρους τους Β. Φιδετζή και Αλ. Συμεωνίδη και το «Ισπανικό Καπρίτσιο» του Ρίμσκυ-Κόρσακωφ με δ/ντή τον Γιούρι Νικολάγιεφσκυ, στον «Μακάβριο Χορό» του Σαιν-Σανς και το “In Memoriam” για σόλο βιολί και ορχήστρα εγχόρδων (στη μνήμη Γ.Α. Παπαϊωάννου) του Περικλή Κούκου, και τα δύο με το Φιδετζή.

Έπαιξε σόλο σε περιοδείες με μαέστρο το Βύρωνα Κολάση στην Ελλάδα και την Ευρώπη (Ισπανία, Ιταλία, Αγγλία), ενώ στην ιστορία έμειναν τα μεγάλα «σόλι» του βιολιού που ερμήνευσε της συμφωνικής και οπερατικής φιλολογίας, όπως του Ρίχαρντ Στράους, της «Κλέφτικης Πατινάδας» από την «1η Ελληνική Σουΐτα» του Διονυσίου Λαυράγκα υπό τον Μιλτιάδη Καρύδη (ΚΟΑ, 11/3/1991, «Παλλάς»), της «Λίμνης των Κύκνων» υπό τον Οδυσσέα Δημητριάδη (ΚΟΑ, 6/5/1999, ΜΜΑ), των «Λομβαρδών» του Βέρντι, της «Μεντιτασιόν» από τη «Θαΐδα» του Μασνέ, του «Βαφτιστικού» του Σακελλαρίδη, κ.λπ. Στα 1989 ίδρυσε το «Οκτέτο Αθηνών», ένα σύνολο από μαθητές του οι περισσότεροι, εμφανιζόμενος σε όλη την Ελλάδα, δίνοντας έτσι το στίγμα του ως Παιδαγωγός, αφού πλαισιωνόταν από εκλεκτούς νέους συναδέρφους του, προσφέροντας την ευκαιρία να εμφανισθούν στο κοινό και να αποκτήσουν πραγματική εμπειρία σκηνής.

Για δεκαετίες δίδαξε στο Ωδείο Αθηνών (από το 1978) και το Αττικό Ωδείο (από το 1990), βγάζοντας πολλούς βιολιστές που τις τελευταίες δεκαετίες εργάζονται σε όλες τις ελληνικές ορχήστρες, όπως το τωρινό «κοντσερτίνο» της ΚΟΑ, Απόλλων Γραμματικόπουλος, ο Μιχάλης Κολοκοτρώνης, ο Γιάννης Ερενίδης, η Έφη Φάμπα, ο Οδυσσέας Ζαφειρόπουλος, ο Ηλίας Δεβετζόγλου, η Φανή Τρωϊάννου, ο Αλέξανδρος Παπανικολάου, η Ελευθερία Τόγια, ο Γιώργος Ζαχαρίας και πολλοί ακόμη. Ο Δεσποτίδης ηχογράφησε δεκάδες δίσκους με έργα πολλών Ελλήνων συνθετών (Θεοδωράκη, Χατζιδάκι, Μαρκόπουλου κ.ά.) και τραγουδοποιών, αποτυπώνοντας έτσι το γλυκό του παίξιμο με το χαρακτηριστικό του ήχο, διδάσκοντας όλη του τη ζωή, ότι το μεγάλο ταλέντο, που αναμφισβήτητα διέθετε, μόνο του, δεν κάνει τίποτε.

Χρειάζεται πάντοτε πολλή μελέτη την οποία ο ίδιος έδινε στον εαυτόν του και την Τέχνη του ασταμάτητα μέχρι τελευταία.

Για αυτό τα νησιώτικα της ιδιαίτερης πατρίδας του που έπαιζε ζωντανά σε παραδοσιακά πανηγύρια ή ηχογραφούσε σε κάθε ευκαιρία, είχαν μέσα τους σωστότητα, ρυθμικότητα και μια κλασική παιδεία και ποιότητα, που σπάνια συναντάμε στην παραδοσιακή μουσική.

Υπήρξε ευγενής ως άνθρωπος και μουσικός κι εγώ του χρωστάω το βιολί που παίζω (ιστορικό όργανο, που ανήκε στο άλλο ιστορικό «κοντσερτίνο» και σολίστα, Σοφοκλή Πολίτη), μιας, που εξαιτίας ενός ακούσιου μπερδέματος, μου το παραχώρησε, ενώ το είχε αγοράσει πριν μια (!) ημέρα, επειδή ήμουν μικρός και είχα μέλλον, όπως είπε στους γονείς μου, ενώ εκείνος θα έβρισκε ένα άλλο που πλέον ήταν μεγάλος και δε γινόταν να μου κόψει ό,τι καλό έβλεπε, ότι διέθετα.

Ήμουν 18 χρονών κι εκείνος 67. Η κηδεία του θα γίνει αύριο Σάββατο, 7/11/2026, στο Νεκροταφείο του Ζωγράφου στις 12.30 το μεσημέρι, από τον Ι.Ν. Αγίου Κωνσταντίνου και Ελένης.

Για τον Πανελλήνιο Μουσικό Σύλλογο, Καλλιθέα-Αθήνα, 5/11/2026 Δρ Χρήστος Ηλ. Κολοβός Διευθυντής Ορχήστρας-Ερευνητής-Βιολονίστας Μέλος του ΔΣ του ΠΜΣ

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους