Pepe Escobar: Ιράν–ΗΠΑ: Διπλωματία στην κορυφή, πυρά από κάτω 3 Νοεμβρίου 2026 Το Ιράν διαφοροποιεί σε μεγάλο βαθμό τις επιλογές του – χωρίς να βασίζεται αποκλειστικά στους χερσαίους διαδρόμους προς...
Pepe Escobar: Ιράν–ΗΠΑ: Διπλωματία στην κορυφή, πυρά από κάτω 3 Νοεμβρίου 2026 Το Ιράν διαφοροποιεί σε μεγάλο βαθμό τις επιλογές του – χωρίς να βασίζεται αποκλειστικά στους χερσαίους διαδρόμους προς το Πακιστάν, οι οποίοι υπόκεινται στις δευτερογενείς κυρώσεις των ΗΠΑ.
ΣΑΓΚΑΗ – Μόλις λίγες ώρες αφότου οι αγορές αποτίμησαν ως πιθανή μια συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, η CENTCOM έπληξε το νησί Κεσμ του Ιράν, με τρόπο που χαρακτηρίστηκε «περιορισμένος και αμυντικός». Το Κεσμ απέχει μόλις λίγο περισσότερο από 20 χιλιόμετρα από το Μπαντάρ Αμπάς και αποτελεί τον κομβικό κρίκο στον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ από το Ιράν.
Μπορεί επισήμως να επρόκειτο για μια αμυντική ενέργεια· το γεγονός, όμως, παραμένει ότι η CENTCOM διεξάγει πολεμικές επιχειρήσεις μέσα στο (η πλάγια γραφή δική μου) Ιράν, την ίδια στιγμή που το Κατάρ «διαμεσολαβεί» στην Τεχεράνη.
Η επίθεση στο Κεσμ ενδέχεται να ήταν απάντηση στα ιρανικά πυρά εναντίον ενός αμερικανικού μαχητικού αεροσκάφους.
Το κρίσιμο σημείο, ωστόσο, είναι τι ανακοίνωσε ότι κατέρριψε το Ναυτικό των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC): δύο αναγνωριστικά drones MQM-170, νότια του Κεσμ, καθώς και ένα drone MQ-9 πάνω από την ανατολική πλευρά των Στενών του Ορμούζ (το Ιράν έχει ήδη καταστρέψει ολοσχερώς 55 MQ-9 τους τελευταίους μήνες). Πηγές από την Τεχεράνη επιβεβαιώνουν ότι η CENTCOM στέλνει αναγνωριστικά drones MQM-170 ως δολώματα, προκειμένου να προκαλέσει ιρανική αντίδραση και έτσι να αποκαλύψει τις θέσεις των τακτικών συστημάτων αεράμυνας.
Αυτό συμβαίνει εδώ και εβδομάδες.
Η λογική της CENTCOM είναι ότι με αυτόν τον τρόπο θα αντιμετωπιστούν οι επιθέσεις εναντίον πλοίων που διασχίζουν παράνομα τα Στενά του Ορμούζ.
Ο υπέρτατος κίνδυνος είναι ο εξής: η κυβέρνηση του Αρχισυγγραφέα της Κοινωνιοπαθητικής Πολιτικής (Sociopath-in-Chief) διαπραγματεύεται και ταυτόχρονα πυροβολεί.
Όλοι μας βρισκόμαστε στην κόψη του ξυραφιού. Η Τεχεράνη κάλλιστα μπορεί να εκλάβει το πλήγμα στο Κεσμ ως την έναρξη μιας μαζικής εκστρατείας επιθέσεων και όχι ως προειδοποίηση.
Το πλήγμα στο Κεσμ σημειώθηκε την ίδια ακριβώς ημέρα που ο JD Vance έκανε λόγο για «κάποια πρόοδο» και ο Τραμπ διακήρυξε με έντονο τρόπο ότι δεν θα επαναλάβει τις επιθέσεις μετά τις ενδιάμεσες εκλογές.
Κι όλα αυτά ενώ ο μηχανισμός για μια πλήρους κλίμακας κοινή αμερικανοϊσραηλινή εκστρατεία είναι ήδη στημένος· εκείνο που απομένει είναι μόνο η απόφαση.
Μια σύντομη ανακεφαλαίωση: Ο ναύαρχος Κούπερ ενημέρωσε τον Τραμπ την περασμένη Πέμπτη για τις διαθέσιμες επιλογές επίθεσης, παρουσία τόσο του γελοιοποιημένου υπουργού Αέναων Πολέμων, Χέγκσεθ, όσο και του προέδρου του Γενικού Επιτελείου Ενόπλων Δυνάμεων, Νταν «Ραζίν» Κέιν.
Στους πετρελαιάδες σεΐχηδες του Κόλπου ειπώθηκε ότι οι επιθέσεις θα μπορούσαν να ξεκινήσουν αμέσως μετά τις ενδιάμεσες εκλογές.
Στο μεταξύ, η Τεχεράνη συνεχίζει να διαπραγματεύεται, ενώ είναι πλήρως προετοιμασμένη για πόλεμο.
Ο υπουργός Εξωτερικών Αραγτσί έχει χαρακτηρίσει τις αδιάκοπες έμμεσες συνομιλίες «εξαιρετικά εντατικές». Την ίδια στιγμή, ο αρχηγός του ιρανικού στρατού έχει θέσει το ενδεχόμενο ενός προληπτικού πλήγματος, ενώ στο ιρανικό Κοινοβούλιο βρίσκονται όχι λιγότερες από δέκα προτάσεις για αποχώρηση από τη Συνθήκη Μη Διάδοσης των Πυρηνικών Όπλων (NPT). Οι πλήρεις διαπραγματεύσεις θα επαναληφθούν μόνο όταν ικανοποιηθούν οι όροι του Ιράν για τα Στενά του Ορμούζ. Ο Ρεζαΐ δεν έχει απαντήσει επισήμως στην επιστολή του Βανς, αλλά τώρα δηλώνει ότι ο αμερικανικός «τόνος έχει αλλάξει πλήρως». Το σχέδιο του Ιράν τον Σεπτέμβριο προέβλεπε το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ την έκτη ημέρα.
Τώρα το Ιράν προσφέρει δύο ημέρες, ενώ ο Αραγτσί δήλωσε ότι το Κατάρ είχε προτείνει πέντε.
Το πλαίσιο που προτείνει το Κατάρ προβλέπει την ανταλλαγή της παύσης των επιθέσεων στα Στενά του Ορμούζ με την άρση του ναυτικού αποκλεισμού.
Και φυσικά, το Ιράν διατηρεί το διόδιο της διέλευσης: η νέα Αρχή των Στενών του Περσικού Κόλπου (Persian Gulf Strait Authority – PGSA) επιβάλλει τέλη διέλευσης – σε ριάλ – και διατηρεί καταλόγους με τα πλοία που δεν συμμορφώνονται.
Η πραγματική κατάσταση επί του πεδίου – ή, για την ακρίβεια, στη θάλασσα – είναι ότι η Τεχεράνη έχει μετατρέψει το κλείσιμο των Στενών σε ένα σύστημα αδειοδότησης της διέλευσης.
Και δεν πρόκειται να εγκαταλείψει τόσο εύκολα ένα τέτοιο διαπραγματευτικό πλεονέκτημα. -Η Κίνα περνά στο προσκήνιο- Το Πακιστάν φαίνεται να επιστρέφει στην πρώτη γραμμή του διαύλου διαπραγματεύσεων. Ο Αραγτσί επιβεβαίωσε εκ νέου ότι τόσο ο δίαυλος του Κατάρ όσο και εκείνος του Πακιστάν είναι «εξαιρετικά ενεργοί». Η σημαντική διαφορά είναι ότι τώρα η Τεχεράνη θέλει το Πακιστάν, τον μεσολαβητή του Μνημονίου Κατανόησης (MoU) του περασμένου Ιουνίου, το οποίο είχε επανειλημμένα θεωρηθεί νεκρό πριν καν εφαρμοστεί, να αναλάβει να προωθήσει τις θέσεις της – με όλους τους κινδύνους που αυτό συνεπάγεται.
Και παράλληλα, προσθέτοντας μια επιπλέον πινελιά στις εξελίξεις, το Πεκίνο περνά επιτέλους από τις δηλώσεις – και τη δράση στο παρασκήνιο – στην ενεργό διπλωματία των διαδοχικών επαφών.
Ένας ειδικός απεσταλμένος της Κίνας θα επισκεφθεί το Ιράν, το Ομάν και τη Σαουδική Αραβία αργότερα αυτόν τον μήνα.
Έτσι, για πρώτη φορά, η Κίνα εμπλέκεται άμεσα και σε βάθος στις συζητήσεις για τη διπλωματική οδό του Ομάν.
Ο πρόεδρος Σι είπε στον σουλτάνο του Ομάν ότι ο Κόλπος «δεν πρέπει να μετατραπεί σε πεδίο ανταγωνισμού μεταξύ μεγάλων δυνάμεων». Τα συμφέροντα της Κίνας είναι απολύτως σαφή: το αργό πετρέλαιο πρέπει να συνεχίσει να ρέει ελεύθερα μέσω των Στενών του Ορμούζ· τα συμφέροντα των εταίρων της στον Κόλπο πρέπει να διαφυλαχθούν· και το Πεκίνο θέλει πάση θυσία να αποφύγει την εμπλοκή του στις δευτερογενείς κυρώσεις των ΗΠΑ.
Δεν μπορεί να τονιστεί αρκετά πόσο καθοριστικής σημασίας ήταν οι πρόσφατες συνομιλίες του Ρώσου υπουργού Εξωτερικών Λαβρόφ στην Τεχεράνη για τη διατύπωση της ρωσικής θέσης: αυτό που χρειάζεται η Δυτική Ασία είναι μια νέα αρχιτεκτονική ασφάλειας – ή, αλλιώς, η «αδιαίρετη ασφάλεια» – με τη συμμετοχή όλων των βασικών παραγόντων.
Και αυτό συνδέεται με την ιδέα μιας τριμερούς συνάντησης στο πλαίσιο της APEC – μια ιδέα που προήλθε από τον κορυφαίο σύμβουλο του Πούτιν, Ουσάκοφ, και όχι από τον Λαβρόφ: Ρωσία, Κίνα και ΗΠΑ να συζητήσουν διεξοδικά το ζήτημα του Ιράν σε μια συνάντηση τύπου «Γιάλτα 2.0», στο περιθώριο της συνόδου κορυφής της APEC στο Σενζέν, σε δύο εβδομάδες.
Όλος αυτός ο θόρυβος γύρω από ένα ενδεχόμενο πυρηνικό πλήγμα στο Όρος Πίκαξ (Pickaxe Mountain), πιθανότατα με πυρηνική βόμβα B61-11, η οποία διαθέτει δυνατότητα διάτρησης του εδάφους, στην πραγματικότητα δεν οδηγεί πουθενά – και ουσιαστικά εκτονώθηκε από μια υψηλόβαθμη πηγή στην Τεχεράνη, η οποία αποκάλυψε ότι η εγκατάσταση είναι ήδη άδεια.
Όσον αφορά τις προτάσεις αποχώρησης από τη Συνθήκη Μη Διάδοσης των Πυρηνικών Όπλων (NPT), οι οποίες έχουν κατατεθεί στο ιρανικό Κοινοβούλιο – αν και καμία δεν έχει τεθεί σε ψηφοφορία –, ο δεύτερος τη τάξει στην ιρανική κυβέρνηση, Μοχσέν Ρεζαΐ, επιβεβαίωσε ότι εξετάζεται το ενδεχόμενο αλλαγής του πυρηνικού δόγματος της χώρας.
Η τελική απόφαση, φυσικά, ανήκει στον Ανώτατο Ηγέτη Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, προσωπικός εκπρόσωπος του οποίου είναι ο Ρεζαΐ.
Ακόμη κι αν ο ηφαιστειώδης Αρχισυγγραφέας της Κοινωνιοπαθητικής Πολιτικής αποφάσιζε να βομβαρδίσει το Όρος Πίκαξ, αυτό δεν θα έλυνε το ζήτημα για το οποίο, σύμφωνα με τα λεγόμενά του, πολεμούν οι ΗΠΑ: την ικανότητα του Ιράν να εμπλουτίζει ουράνιο.
Και έπειτα υπάρχει η Ντιμόνα, στην επικράτεια της λατρείας του θανάτου.
Η εντολή που έδωσε ο Μοτζτάμπα το περασμένο Σάββατο σε όλους τους στρατιωτικούς διοικητές για μια απάντηση «χωρίς γεωγραφικούς περιορισμούς», σε περίπτωση αμερικανικής ή ισραηλινής επίθεσης, περιλαμβάνει φυσικά και τη Ντιμόνα ως έναν από τους κορυφαίους στόχους.
Ιρανικοί πύραυλοι είχαν πλήξει στο παρελθόν την πόλη Ντιμόνα, στις 21 Μαρτίου.
Τότε, ο Διεθνής Οργανισμός Ατομικής Ενέργειας (IAEA) δεν διαπίστωσε ζημιές στον αντιδραστήρα ούτε ανώμαλα επίπεδα ραδιενέργειας.
Ο αντιδραστήρας είναι μικρός: δεν πρόκειται για Τσερνόμπιλ.
Οι επιπτώσεις θα μπορούσαν να είναι σοβαρές για την περιοχή του Νεγκέβ, αλλά ένα απευθείας πλήγμα δεν θα καθιστούσε ολόκληρο το Ισραήλ ακατοίκητο.
Κάθε πλευρά ενεργεί με βάση τη δική της λογική ασφάλειας Η Αμυντική Συμμαχία της Μέκκας (Mecca Defense Alliance) εξακολουθεί να προκαλεί αναταράξεις και να ενοχλεί πολλούς.
Αν την πάρουμε κατά γράμμα, πρόκειται για μια συνθήκη συλλογικής άμυνας μεταξύ τριών κρατών. Η Επιτροπή Εξωτερικών Σχέσεων της Τουρκίας την ενέκρινε και εκκρεμεί πλέον η ψηφοφορία στην ολομέλεια.
Μέχρι στιγμής, δεν έχει διατυπωθεί καμία «αντίρρηση» ως προς την ένταξη νέων μελών.
Από την άλλη πλευρά, το BADR είναι ένα Μνημόνιο Κατανόησης (MoU) τετραμερούς συνεργασίας στην αμυντική βιομηχανία (Πακιστάν, Κατάρ, Τουρκία, Ινδονησία), χωρίς καμία δέσμευση αμοιβαίας στρατιωτικής συνδρομής και χωρίς χρηματοδότηση.
Η ουσία είναι ότι κάθε παίκτης προστατεύει τις δικές του προτεραιότητες: το Πακιστάν την ενεργειακή του ασφάλεια, τα σύνορά του και τα 8 δισεκατομμύρια δολάρια σε σαουδαραβικές καταθέσεις· το Ριάντ τον τερματισμό των επιθέσεων των Ανσάρ Αλλάχ (Χούθι) – κάτι για το οποίο, όμως, χρειάζεται να καθίσει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων· την Άγκυρα ένα αμυντικό σύμφωνο χωρίς υποχρέωση συμμετοχής σε πολεμικές επιχειρήσεις· και την Ντόχα τον ρόλο της ως διαμεσολαβητή, καθώς και τις εξαγωγές υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG). Ωστόσο, κυκλοφορεί ευρέως και μια διαφορετική ερμηνεία.
Ας υποθέσουμε ότι η Συμμαχία πήγε στη Σύνοδο Κορυφής της Τεχεράνης, έστω και για να απευθύνει μια συγκαλυμμένη, υποσυνείδητη απειλή προς τους Πέρσες.
Σε αυτή την περίπτωση, θα ήταν κρίσιμο να αγνοήσουμε τη θετική προσέγγιση που υιοθέτησε ο Μοχσέν Ρεζαΐ.
Αυτή η ερμηνεία θεωρεί ότι τα τρία μέλη βρίσκονται υπό την επιρροή του αγγλοσιωνιστικού άξονα, απρόθυμα να υπερασπιστούν τη Γάζα, αλλά ενωμένα όταν πρόκειται να «προειδοποιήσουν» τους Πέρσες. Η Τουρκία αποτελεί τον κόμβο των υπηρεσιών πληροφοριών, είναι ενσωματωμένη στο ΝΑΤΟ και έχει εμμονή με το όραμα του Μεγάλου Τουράν και την αναβίωση της νεοοθωμανικής επιρροής στην Αραβία. Η Σαουδική Αραβία είναι ένας χώρος όπου κυριαρχεί η λογική «ακολούθησε το χρήμα» – μαζί με το μίσος προς τους Σιίτες. Το Πακιστάν, από την άλλη, αντιπροσωπεύει την πιο σύνθετη διάσταση: διατηρεί άρρηκτους δεσμούς τόσο με τις αγγλοσαξονικές ελίτ όσο και με τον σαουδαραβικό πλούτο, ενώ υπάρχουν παράγοντες που πιστεύουν ότι μπορούν να στείλουν Βαλούχους μισθοφόρους και διάφορους σαλαφιστές τζιχαντιστές στο Ιράν και να βγουν αλώβητοι.
Στο μεταξύ, το Ιράν διαφοροποιεί σε μεγάλο βαθμό τις επιλογές του, χωρίς να βασίζεται αποκλειστικά στους χερσαίους διαδρόμους προς το Πακιστάν, οι οποίοι υπόκεινται στις δευτερογενείς κυρώσεις των ΗΠΑ.
Κατασκευάζει σιδηροδρομικές γραμμές προς το Αφγανιστάν· ο Αραγτσί βρίσκεται αυτή τη στιγμή στο Τουρκμενιστάν, με στόχο την ενίσχυση των δεσμών διασυνδεσιμότητας· ο δεύτερος τη τάξει στο Ανώτατο Συμβούλιο Εθνικής Ασφάλειας, ο εξαιρετικά ικανός Μπαγκέρι-Κανί, βρίσκεται στο Πεκίνο· και ο Μοχσέν Ρεζαΐ τηλεφώνησε στον πρόεδρο Πούτιν, προκειμένου να επιταχυνθεί ακόμη περισσότερο η ροή μέσω του διαδρόμου που περνά από την Κασπία Θάλασσα.
Με λίγα λόγια, καθώς πλησιάζουμε στην Ημέρα των Εκλογών στις ΗΠΑ, η διπλωματία συνεχίζεται σε ανώτατο επίπεδο, ενώ οι πυροβολισμοί έχουν ήδη αρχίσει στο παρασκήνιο. Η Ουάσιγκτον απαντά με λόγια περί «προόδου» την ημέρα και με πλήγματα στο Κεσμ τη νύχτα – την ώρα που ο στόλος των δεξαμενόπλοιων για κάτι πολύ μεγαλύτερο παραμένει παραταγμένος στην περιοχή του Νεγκέβ.
Κάθε πλευρά ενεργεί με βάση τη δική της λογική ασφάλειας. Το Ιράν θέλει να αρθεί ο ναυτικός αποκλεισμός και να αναγνωριστεί το σύστημα αδειοδότησης της ναυσιπλοΐας του στα Στενά του Ορμούζ. Οι ΗΠΑ θέλουν επαληθεύσιμους περιορισμούς στο πυρηνικό πρόγραμμα.
Η λατρεία του θανάτου επιθυμεί διακαώς μια εκστρατεία βομβαρδισμών.
Εάν το Ιράν απαντήσει στο Κεσμ με πλήγματα στη θάλασσα και ο JD Vance εξακολουθήσει να απαντά μέσω Πακιστάν αυτή την εβδομάδα, το παράθυρο της διπλωματίας θα παραμείνει ανοιχτό.
Εάν, όμως, η ιρανική απάντηση πλήξει τις ενεργειακές υποδομές του Κόλπου ή αμερικανικά αεροσκάφη, τότε ενεργοποιείται η ημερομηνία της 4ης Νοεμβρίου, η οποία είχε γνωστοποιηθεί στις πετρελαιομοναρχίες του Κόλπου.
Και τότε, η Σενζέν, σε δύο εβδομάδες, θα γίνει ο τόπος όπου η Ρωσία, η Κίνα και οι ΗΠΑ θα κληθούν να συζητήσουν τον λογαριασμό.
Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους