ΚΡΙΤΙΚΕΣ « Η Περιγραφή ενός χωριού (Beschreibung eines Dorfes, 1966) της Γερμανίδας Μαρί Λουίζε Κάσνιτς (1901-1974) είναι ένα γοητευτικό κείμενο, του οποίου το βιωματικό υπόστρωμα φωλιάζει έντεχνα...

Πλήρες Κείμενο:

ΚΡΙΤΙΚΕΣ « Η Περιγραφή ενός χωριού (Beschreibung eines Dorfes, 1966) της Γερμανίδας Μαρί Λουίζε Κάσνιτς (1901-1974) είναι ένα γοητευτικό κείμενο, του οποίου το βιωματικό υπόστρωμα φωλιάζει έντεχνα μέσα στο συλλογικό πεπρωμένο, μέσα στους μετασχηματισμούς της πραγματικότητας, μέσα στις εξελίξεις της ίδιας της ζωής.

Η συγγραφέας επιχειρεί, μέσα από λεπτομέρειες (εθνικές, ταυτοτικές, πολιτισμικές) να απαθανατίσει την ακατάλυτη ροή που σμιλεύουν μαζί ο χρόνος, η ανθρωπότητα, η ιστορία, η φύση.

Να αποδώσει, με μια πεζογραφία εξόχως ποιητική, αυτό που είναι ο κόσμος, «η μια αλλαγή μετά την άλλη». Η Κάσνιτς, τιμημένη και με το Βραβείο Γκέοργκ Μπύχνερ, σε 21 μικρά κεφάλαια, μας χαρίζει μια υποβλητική πανδαισία χρωμάτων, ήχων και μυρωδιών.

Αξιέπαινη η εργασία του Αλέξανδρου Κυπριώτη σε κάθε επίπεδο, στη μετάφραση και στη διαφωτιστική πλαισίωση του έργου.» ⇒ Γρηγόρης Μπέκος, Το Βήμα της Κυριακής, 25 Οκτωβρίου 2026 « είκοσι μία μέρες για να εμφυσήσει την εξόχως ποιητική και ταυτόχρονα ρεαλιστική πνοή με τις διαλεγμένες μία μία λέξεις της και τις ευρηματικές φράσεις σε οτιδήποτε προβάλλει επιβλητικά και περιέργως μαζί και τόσο ήσυχα και γλυκά στο κείμενό της: στα πάσχοντα ανθρώπινα υποκείμενα, στα ζώα, στα φυτά, στα γεννητούρια και στους θανάτους, στα μονοπάτια, στις μυρωδιές, στα δάση και στα ξέφωτα, στους βράχους και στους αμπελώνες, στους λειμώνες και στα ποτάμια, στους πολέμους και στα πικρά δάκρυα που πότιζαν αυτή τη γη ξανά και ξανά όταν πατιόταν από στρατούς, στις αναμνήσεις και στις αλλαγές τις όχι πάντα ανώδυνες που έφερναν οι συλλογικοί καιροί και οι λογής εισβολές της μεγάλης Ιστορίας στις μικρές ιστορίες των απλών ανθρώπων και της ίδιας που τα αφηγείται νιώθοντας τις δονήσεις της, μ’ έναν ρυθμό γρήγορο σαν μουσική που σε τέρπει και ενεργοποιεί το σώμα,την ψυχή και τη διάνοιά σου. Η Κάσνιτς κάνει μια από τις πιο ποιητικές και καθαρές συνδέσεις χρόνου και χώρου που έχω συναντήσει στην νεότερη παγκόσμια λογοτεχνία και επιβεβαιώνει αυτό που λένε, και το πιστεύω κι εγώ, πως συνειδητά ή όχι το μέγιστο ζητούμενο του φωτισμένου καλλιτέχνη είναι η μετατροπή του εφήμερου σε διαρκές μέσω της Τέχνης, ως νίκη εν τέλει πάνω στη φθορά και τον θάνατο για λογαριασμό όλων μας! Κλείνω λέγοντας, και εννοώντας το απόλυτα, ότι χρωστάμε πολλά για άλλη μία φορά στον Αλέξανδρο Κυπριώτη για τη συνάντησή μας με μία ακόμα συγκλονιστική γυναίκα συγγραφέα.» ⇒ Βιβή Γεωργαντοπούλου, Λέσχη Ανάγνωσης του «Degas», 28 Σεπτεμβρίου 2026 https://lesxianagnosisbiblioudegas.blogspot.com/2026/09/blog-post_28.html « Πινελιά την πινελιά (και τα είκοσι ένα κεφάλαια μοιάζουν με ολοζώντανους πίνακες ζωγραφικής ), λέξη τη λέξη, κεφάλαιο το κεφάλαιο, σχέδιο το σχέδιο, μνήμη τη μνήμη, καταγραφή την καταγραφή, περιγραφή την περιγραφή, επιθυμία την επιθυμία, στοχασμό τον στοχασμό, η Κάσνιτς χαρτογραφεί έναν τόπο και μια εποχή, χτίζοντας ένα κομψοτέχνημα λόγου και εικόνων, με μια μεγάλη εικόνα του κόσμου που χωράει σ’ αυτό τον μικρό τόπο, σ’ αυτό το χωριό, αυτό που περιγράφει και ζωντανεύει στο σχεδίασμα της αφήγησής της και που περικλείει θύμησες, τους ανθρώπους και τους ανθρώπους της Μείγμα πεζού και ποιητικού λόγου, ένα παιχνίδι αντικατοπτρισμών εποχών, χρόνου και ανθρώπινης συνθήκης, ένα λογοτεχνικό θαύμα, που πραγματοποιείται μπροστά στα μάτια του αναγνώστη, μια τρυφερή μάχη μεταξύ ρεαλισμού και υπαινιγμού, ένα «ύπουλο» αφήγημα που συγκινεί, συνεπαίρνει, κόβει σαν ξυράφι και μας βγάζει από τη λήθη, υποδειγματικά κεντημένο μεταφραστικά από τον Αλέξανδρο Κυπριώτη και γενναιόδωρα και με αμέριστη φροντίδα επιλεγμένο και πλασμένο από τη βαλίτσα του.» ⇒ Γιάννης Δρούγος, Fractal, 8 Σεπτεμβρίου 2026 https://www.fractalart.gr/ena-paichnidi-antikatoptrismon-epochon-chronoy-kai-anthropinis-synthikis/ « Έτσι όπως αιωρείσαι ή περιφέρεσαι στο χωριό, έτσι όπως σου υποδεικνύεται το ένα λιβάδι ή το δάσος ή τα σπίτια ή το κοιμητήριο ή κάτι που δεν υπήρχε και κάτι άλλο που τώρα υπάρχει, ένας μικρόκοσμος, φιλήσυχος και απλός, όσα δίνει η γη και όσα παίρνει η γη, ο χρόνος κυλάει πιο αργά εδώ, τα μοτίβα της φύσης το κάνουν αυτό, η εναλλαγή των εποχών και η ρουτίνα τους.

Αναλογίζομαι εξ αρχής τη λέξη υπαινιγμός, θα ταίριαζε και θα συνόψιζε, δεν θα έπαυε ωστόσο να είναι περιοριστική, όπως το ίδιο συμβαίνει και με τη γνώση που ο αναγνώστης έχει σχετικά με την περίοδο, πότε έχει γραφτεί, τι είχε συμβεί μόλις πριν, μια υπαινιχτική λογοτεχνία στο φάσμα εκείνης της μη λήθης, μια μικρή επαναλαμβανόμενη νύξη είναι εκείνο το «όταν εμείς κάναμε πως κοιμόμαστε», μια παραδοχή ενοχής, μια άχρηστη ίσως πια παραδοχή, μια μεταχρονολογημένη παραδοχή συνενοχής, σιωπής, αδιαφορίας.

Διαβάζω δεύτερη και τρίτη φορά το βιβλίο.

Ακόμα και το υβριδικό μου φαίνεται λίγο, παρότι ιδιαιτέρως ευρύχωρο.

Σκέφτομαι την ποιήτρια, ξανά.

Επιθυμεί να περιγράψει αυτό που υπάρχει στη θέση αυτού που υπήρξε, χωρίς να ανοίξει την πόρτα του σπιτιού υπ’ αρ. 84. Σκέφτομαι τους ζωγράφους που στήνουν τα καβαλέτο τους απέναντι στο θέμα τους, σκέφτομαι πως η άριστη και ακριβής αποτύπωση σε κανέναν τους δεν χάρισε ένα διαβατήριο για το μέλλον, ήρθε η φωτογραφία, ήρθε η κίνηση, η παρατεταμένη εποχή της εικόνας.

Η εισαγωγή, το πώς και το πότε της ανάγνωσης του μετέπειτα μεταφραστή, τυχαία ένα βράδυ, το βιβλίο τραβηγμένο από μια βιβλιοθήκη χαρισμένη από έναν δάσκαλό του, απλώνει μια επικράτεια κοινή, τα παραφερνάλια μιας ανάγνωσης, του πού, το πώς, το πότε.

Το επίμετρο έρχεται να επιβεβαιώσει διάφορα, να φανερώσει περισσότερα να εντείνει το συναίσθημα πως η Περιγραφή ενός χωριού, παρά τη σταθερότητα, έχει την αρετή της διαφυγής, εκεί που νομίζεις πως στο αδιέξοδο κάποιου μονοπατιού τη στρίμωξες, γλιστρά και χάνεται ξανά, εσύ στο κατόπι.

Σκέφτεσαι πως δεν είναι αυτό που φαίνεται και είναι αυτό που φαίνεται.

Σκέφτεσαι τον υπαινιγμό και να που πάλι ο ρεαλισμός θριαμβεύει.

Σκέφτεσαι το ατομικό και ξεπηδά το συλλογικό, αργότερα το αντίστροφο.

Σκέφτεσαι εκείνη και εμφανίζεται το είδωλό σου.

Σκέφτεσαι το σπίτι υπ’ αρ. 84 απλά να βρίσκεται εκεί και να υπάρχει.

Σκέφτεσαι την επιτήδευση και τον φορμαλισμό και πάλι σου ξεφεύγει.

Σκέφτεσαι πως έχεις τις απαντήσεις και ανακουφίζεσαι που δεν τις έχεις.

Σκέφτεσαι μια άσκηση γραφής και να η λογοτεχνία αδιάφορη για πεζά και κεφαλαία.» ⇒ Γιάννης Καλογερόπουλος, NO14ME, 20 Ιουλίου 2026 https://no14me.blogspot.com/2026/07/perigrafi-enos-xoriou-marie-luise-kaschnitz.html

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους