Με άποψη: Όλα μπορούν να αιτιολογηθούν ; Μεγάλη συζήτηση έχει προκαλέσει η διάθεση ευρωπαϊκών κονδυλίων, συνολικού ύψους 52 εκατομμυρίων ευρώ, στο πλαίσιο προγράμματος που συνδέεται με την ανάπτυξη...
Με άποψη: Όλα μπορούν να αιτιολογηθούν ; Μεγάλη συζήτηση έχει προκαλέσει η διάθεση ευρωπαϊκών κονδυλίων, συνολικού ύψους 52 εκατομμυρίων ευρώ, στο πλαίσιο προγράμματος που συνδέεται με την ανάπτυξη της αλιείας, τη στήριξη των αλιέων και την ενίσχυση των αλιευτικών περιοχών.
Στο επίκεντρο της δημοσιότητας βρίσκεται ο βουλευτής Πιερίας της Νέας Δημοκρατίας, κ. Σπύρος Κουλκουδίνας, καθώς επιχείρηση τουριστικών σκαφών με την οποία συνδέεται φέρεται να κρίθηκε επιλέξιμη για χρηματοδότηση ύψους 200.000 ευρώ.
Με την ίδια απόφαση, άλλες 13 επιχειρήσεις της Πιερίας εντάχθηκαν στο πρόγραμμα, με το συνολικό ποσό των ενισχύσεων να ανέρχεται σε 2.250.023,44 ευρώ.
Και ασφαλώς δεν πρόκειται για ευκαταφρόνητα ποσά.
Μιλάμε για εκατομμύρια ευρώ, για ευρωπαϊκούς πόρους που προορίζονται να υπηρετήσουν συγκεκριμένους αναπτυξιακούς στόχους.
Πόσο, όμως, συνδέονται οι συγκεκριμένες χρηματοδοτήσεις με την ουσιαστική στήριξη της παράκτιας αλιείας και των ανθρώπων της ; Αρκεί να θυμηθούμε ότι μόλις πριν από έναν μήνα Έλληνες αλιείς είχαν παρατάξει τα σκάφη τους στο λιμάνι της Θεσσαλονίκης, διαμαρτυρόμενοι για την κυβερνητική πολιτική που, όπως οι ίδιοι καταγγέλλουν, τους οδηγεί σε οικονομικό αδιέξοδο και απειλεί την επιβίωσή τους.
Κι ενώ οι επαγγελματίες αλιείς αγωνίζονται για να κρατήσουν ζωντανές τις επιχειρήσεις και το επάγγελμά τους, στην Πιερία ευρωπαϊκές ενισχύσεις διοχετεύονται, σύμφωνα με τον πίνακα των επιλέξιμων επιχειρήσεων που εξετάζουμε, σε δραστηριότητες όπως ο θαλάσσιος τουρισμός, τα τουριστικά σκάφη και τα ιστιοφόρα αναψυχής, τα ενοικιαζόμενα δωμάτια, η εστίαση, τα μπαρ και τα αναψυκτήρια.
Το κρίσιμο ερώτημα είναι απλό: εξυπηρετούν οι συγκεκριμένες χρηματοδοτήσεις τον σκοπό για τον οποίο διατέθηκαν τα ευρωπαϊκά χρήματα; Η εικόνα που προκύπτει από τα στοιχεία τα οποία έχουμε στη διάθεσή μας γεννά σοβαρές αμφιβολίες και επιβάλλει απαντήσεις.
Στον πίνακα των επιλέξιμων επιχειρήσεων δεν εμφανίζονται, τουλάχιστον με την ιδιότητα του επαγγελματία αλιέα, δικαιούχοι που να παραπέμπουν άμεσα στον πυρήνα της δραστηριότητας την οποία υποτίθεται ότι υπηρετεί το πρόγραμμα.
Αντίθετα, κυριαρχούν επιχειρήσεις του τουρισμού, της φιλοξενίας, της εστίασης και της αναψυχής.
Βεβαίως, ο Κανονισμός (ΕΕ) 508/2014 προβλέπει, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, τη δυνατότητα χρηματοδότησης μη αλιευτικών δραστηριοτήτων, στο πλαίσιο της διαφοροποίησης της τοπικής οικονομίας.
Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι κάθε επένδυση που εντάσσεται σε μια ευρύτερη τουριστική δραστηριότητα δικαιούται αυτομάτως ευρωπαϊκή ενίσχυση.
Απαιτείται να αποδεικνύεται ότι πληρούνται τα προβλεπόμενα κριτήρια, ότι τηρήθηκαν οι κανόνες επιλεξιμότητας και ότι οι χρηματοδοτήσεις υπηρετούν πραγματικά τους στόχους του προγράμματος.
Ακριβώς εδώ αρχίζουν τα δύσκολα ερωτήματα.
Ποιος επέλεξε και ποιος υπέγραψε ; Ποιος αξιολόγησε τις επιχειρήσεις ; Η Πιερική Αναπτυξιακή Α.Ε. Ο.Τ.Α. Ποια υπέγραψε τη σχετική απόφαση ; Η αντιπεριφερειάρχης Πιερίας, κ. Σοφία Μαυρίδου, η οποία, σύμφωνα με τα στοιχεία που εξετάζουμε, είναι και πρόεδρος του συγκεκριμένου φορέα και η οποία βρίσκεται στο τιμόνι της Περιφερειακής Ενότητας Πιερίας από το 2011.
Δεκαπέντε χρόνια σε μια τόσο σημαντική θέση δεν είναι λίγα.
Και όσο μεγαλύτερη είναι η διάρκεια άσκησης της εξουσίας, τόσο εντονότερη γίνεται η απαίτηση για διαφάνεια, αποτελεσματικότητα και λογοδοσία.
Κανείς δεν δικαιούται να αντιμετωπίζει τη δημόσια διοίκηση ως προσωπικό ή κομματικό προνόμιο.
Κανείς δεν μπορεί να θεωρεί ότι η μακρόχρονη παραμονή σ' ένα αξίωμα τον απαλλάσσει από τον έλεγχο των πράξεών του.
Γι’ αυτό και ο ρόλος της, -στη συγκεκριμένη υπόθεση- οφείλει να εξεταστεί με ιδιαίτερη προσοχή.
Τα ερωτήματα είναι συγκεκριμένα και απαιτούν τεκμηριωμένες απαντήσεις : - Τηρήθηκαν απαρέγκλιτα οι ευρωπαϊκοί κανόνες και τα προβλεπόμενα κριτήρια αξιολόγησης ; - Με ποιον τρόπο τεκμηριώνεται η συμβολή των συγκεκριμένων επενδύσεων στην ανάπτυξη των αλιευτικών περιοχών ; - Εξετάστηκε ουσιαστικά η επιλεξιμότητα κάθε επιχείρησης ; - Διασφαλίστηκε η ίση μεταχείριση όλων των υποψηφίων ; - Ποιος έλεγξε αν οι εντάξεις ανταποκρίνονται στον πραγματικό αναπτυξιακό σκοπό του προγράμματος ; - Ποια ήταν η ακριβής αρμοδιότητα κάθε εμπλεκόμενου φορέα και ποιος αναλαμβάνει την ευθύνη για τις αποφάσεις που ελήφθησαν ; Η πολιτική συγγένεια, η κομματική ιδιότητα ή η σχέση ενός δικαιούχου με πρόσωπα που κατέχουν δημόσια αξιώματα δεν συνιστούν, από μόνες τους, απόδειξη παρανομίας.
Όταν, όμως, τέτοιες σχέσεις συνυπάρχουν με αποφάσεις κατανομής σημαντικών δημόσιων πόρων, η ανάγκη για πλήρη διαφάνεια γίνεται ακόμη επιτακτικότερη.
Η κοινωνία δεν αρκείται σε διαβεβαιώσεις.
Ζητά στοιχεία, αιτιολογήσεις και ελέγχους που να αποκλείουν κάθε υπόνοια προνομιακής μεταχείρισης.
Διάβασα ότι άκουσα σε τηλεοράσεις εθνικής εμβέλειας, ότι πολλοί είναι εκείνοι που ζητούν από τον πρωθυπουργό να διαγράψει από τη Νέα Δημοκρατία τον βουλευτή της.
Το ερώτημα, όμως, δεν μπορεί να περιορίζεται σ΄ ένα μόνο πολιτικό πρόσωπο.
Και με την κ. Μαυρίδου τί θα γίνει ; Θα εξεταστεί και ο δικός της ρόλος ; Θα ζητηθούν εξηγήσεις για τις αποφάσεις που υπέγραψε και για τις διαδικασίες που ακολουθήθηκαν ; Θα αναζητηθούν οι ευθύνες όλων όσοι συμμετείχαν στην αξιολόγηση, στην επιλογή και στην έγκριση των χρηματοδοτήσεων ; Η δημόσια συζήτηση για την κ. Μαυρίδου δεν περιορίζεται, άλλωστε, στη συγκεκριμένη υπόθεση.
Στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης διατυπώνονται καθημερινά επικρίσεις και αρνητικά σχόλια για την πολιτική της παρουσία και τη δημόσια δράση της.
Ο ιδιωτικός βίος κάθε ανθρώπου είναι αυστηρά προσωπική του υπόθεση.
Η δημόσια πολιτεία, όμως, όσων ασκούν εξουσία δεν είναι.
Οφείλει να χαρακτηρίζεται από διαφάνεια, εντιμότητα, θεσμική συνέπεια και λογοδοσία.
Δεν υιοθετούμε ατεκμηρίωτες αιτιάσεις, ούτε θεωρούμε ότι τα σχόλια στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης αποτελούν αποδείξεις παρατυπιών.
Δεν μπορούν, όμως, ούτε να υποκαταστήσουν τον έλεγχο ούτε να αποτελέσουν άλλοθι για την αποφυγή του.
Το ζητούμενο δεν είναι να καταδικαστεί κανείς μέσα από τη δημόσια κατακραυγή.
Είναι να ελεγχθούν συγκεκριμένες πράξεις και παραλείψεις, με βάση τα πραγματικά στοιχεία, και να αποδοθούν οι ευθύνες εκεί όπου πράγματι υπάρχουν.
Η κ. Αντιπεριφερειάρχης είναι κομματικό στέλεχος της Νέας Δημοκρατίας.
Θα εξετάσει άραγε ο πρωθυπουργός και τον δικό της ρόλο στην υπόθεση ; Θα ζητήσει η Περιφερειάρχης Κεντρικής Μακεδονίας κ. Αθηνά Αηδονά, τις αναγκαίες εξηγήσεις και, εφόσον τα στοιχεία το δικαιολογούν, την ανάληψη ευθυνών ; Ή μήπως ο έλεγχος θα περιοριστεί σ΄ εκείνους για τους οποίους το πολιτικό κόστος είναι μικρότερο ; Και η ίδια η κ. Μαυρίδου ; Δεν θα έπρεπε να εξετάσει σοβαρά το ενδεχόμενο παραίτησής της, εφόσον από έναν ανεξάρτητο και ουσιαστικό έλεγχο προκύψουν σοβαρές πολιτικές ευθύνες ; Θα μου πείτε: ποιες ευθύνες ; Ποινικές ; Αν προκύψουν ενδείξεις ποινικά κολάσιμων πράξεων, τον λόγο έχει η Δικαιοσύνη.
Εκείνη θα κρίνει, με βάση τα στοιχεία και τον νόμο, αν συντρέχει λόγος περαιτέρω διερεύνησης και απόδοσης ποινικών ευθυνών.
Εγώ μιλώ πρωτίστως για τις πολιτικές ευθύνες.
Για την ευθύνη εκείνων που κατέχουν δημόσιες θέσεις, υπογράφουν αποφάσεις, εποπτεύουν διαδικασίες και οφείλουν να εγγυώνται ότι κάθε ευρώ του Δημόσιου και του Ευρωπαϊκού χρήματος διατίθεται σύμφωνα με τους κανόνες και για τον σκοπό που προορίζεται.
Και αυτές οι ευθύνες, εφόσον τεκμηριώνονται από τις αποφάσεις και τις πράξεις των αρμοδίων, δεν μπορούν να παραμερίζονται.
Ή μήπως αμφισβητείται ακόμη και η ανάγκη να διερευνηθούν ; Και πίσω από όλους αυτούς ; Ας μην ξεχνάμε κάτι ουσιώδες: μια απόφαση χρηματοδότησης δεν προκύπτει στο κενό.
Υπάρχουν φορείς αξιολόγησης, αρμόδια όργανα, υπογράφοντες, εποπτεύουσες αρχές και πολιτικές ηγεσίες.
Ο καθένας έχει τον δικό του ρόλο, τις δικές του αρμοδιότητες και τις αντίστοιχες υποχρεώσεις.
Γι’ αυτό η έρευνα δεν πρέπει να σταματήσει σ΄ ένα όνομα, ούτε να εξαντληθεί σε μια κομματική αντιπαράθεση.
Πρέπει να φτάσει μέχρι τέλους.
Να εξεταστούν οι φάκελοι των επενδύσεων, οι όροι επιλεξιμότητας, τα πρακτικά αξιολόγησης, οι αποφάσεις ένταξης και η αιτιολόγηση κάθε χρηματοδότησης.
Να διαπιστωθεί αν οι διαδικασίες ήταν νόμιμες, αν οι δικαιούχοι πληρούσαν τις προϋποθέσεις και αν τα χρήματα υπηρετούν πράγματι τον σκοπό για τον οποίο διατέθηκαν.
Και, κυρίως, να απαντηθεί ένα θεμελιώδες ερώτημα: ποιος ελέγχει εκείνους που αποφασίζουν για τη διάθεση εκατομμυρίων ευρώ από Ευρωπαϊκούς πόρους ; Αν η υπόθεση απαιτεί έλεγχο, αυτός πρέπει να είναι πλήρης, ανεξάρτητος και χωρίς εξαιρέσεις. Οι Ευρωπαϊκοί πόροι δεν είναι "λάφυρο" κανενός.
Δεν είναι μέσο εξυπηρέτησης πολιτικών ισορροπιών, ούτε προνόμιο όσων διαθέτουν ισχυρές προσβάσεις.
Είναι χρήματα που προορίζονται να υπηρετούν την ανάπτυξη, την παραγωγή, την απασχόληση και τις τοπικές κοινωνίες.
Η νομιμότητα, η διαφάνεια και η λογοδοσία δεν είναι προαιρετικές.
Είναι θεμελιώδεις υποχρεώσεις κάθε δημόσιου λειτουργού.
Γιατί, λοιπόν, να αναζητούνται ευθύνες μόνο σ΄ έναν βουλευτή; Τι γίνεται με εκείνους που αξιολόγησαν, επέλεξαν, ενέκριναν και υπέγραψαν τις χρηματοδοτήσεις ; Το ζητούμενο δεν είναι να κατασκευαστούν ένοχοι, ούτε να στηθούν πολιτικές πυρές.
Είναι να μή μείνει καμία σκιά εκεί όπου υπάρχουν συγκεκριμένα στοιχεία που απαιτούν διερεύνηση.
Και αν από τον έλεγχο προκύψουν ευθύνες, πολιτικές ή νομικές, αυτές πρέπει να αποδοθούν χωρίς συμψηφισμούς, χωρίς κομματικές εξαιρέσεις και χωρίς επιλεκτική ευαισθησία.
Γιατί η αληθινή λογοδοσία δεν αρχίζει από εκεί όπου τελειώνει η πολιτική προστασία.
Αρχίζει από εκεί όπου κανείς δεν θεωρείται υπεράνω ελέγχου.
Εκεί πρέπει να στραφεί το φως.
Και να φτάσει μέχρι τέλους. * Αριθμός της απόφασης είναι: ΑΠ 398/13-6-2023 δηλ η απόφαση υπογράφηκε μια εβδομάδα πριν από τις επαναληπτικές βουλευτικές εκλογές του Ιουνίου 2023.
Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους