Original Post

Πλήρες Κείμενο:

Το αόρατο νήμα — Η γενιά που αναζητά μια πατρίδα που δεν γνώρισε Αναρωτιέμαι συχνά τι είναι αυτό που μας γυρίζει τόσο πίσω.

Τι είναι εκείνο που μας κάνει, ύστερα από έναν ολόκληρο αιώνα, να συγκινούμαστε ακόμη στο άκουσμα μιας λέξης, ενός τραγουδιού, ενός ονόματος χωριού χαμένου στα βάθη του Πόντου.

Εμείς δεν ζήσαμε τον ξεριζωμό.

Δεν περάσαμε τη θάλασσα με την αγωνία του άγνωστου.

Δεν αφήσαμε πίσω σπίτια, χωράφια, τάφους αγαπημένων.

Γεννηθήκαμε εδώ, μεγαλώσαμε εδώ, ριζώσαμε σε μια πατρίδα που ήταν πια δική μας.

Κι όμως, κάτι μέσα μας εξακολουθεί να αναζητά εκείνη την άλλη πατρίδα. Γιατί; Ήταν άραγε τόσο βαθιές οι πληγές των παππούδων μας, ώστε να μην έχουν κλείσει ακόμη; Ή μήπως οι πληγές εκείνες, χωρίς να είναι δικές μας, έγιναν ένα κομμάτι της ταυτότητάς μας; Μεγαλώσαμε κοντά σε ανθρώπους που είχαν ζήσει δύο ζωές.

Μία πριν από τον ξεριζωμό και μία μετά.

Ανάμεσα στις δύο υπήρχε μια θάλασσα, μια απώλεια και μια σιωπή που καμιά φορά έλεγε περισσότερα από τις λέξεις.

Οι γιαγιάδες μας μιλούσαν για τα χωριά τους σαν να είχαν φύγει μόλις χθες.

Θυμούνταν τις αυλές, τις εκκλησίες, τα ποτάμια, τα βουνά.

Πρόφεραν τα ονόματα των τόπων με μια τρυφερότητα που έμοιαζε με χάδι.

Κι όταν η κουβέντα έφτανε σε εκείνους που χάθηκαν, η φωνή τους χαμήλωνε και το βλέμμα τους σκοτείνιαζε.

Εμείς, παιδιά τότε, δεν μπορούσαμε να καταλάβουμε το βάρος εκείνων των αναμνήσεων.

Τώρα καταλαβαίνουμε.

Καταλαβαίνουμε πως δεν μας κληροδότησαν μόνο μια γλώσσα, τραγούδια, έθιμα και παραδόσεις.

Μας κληροδότησαν και μια εκκρεμότητα.

Έναν αποχαιρετισμό που δεν ολοκληρώθηκε ποτέ.

Μια επιστροφή που έμεινε μετέωρη.

Και τώρα, καθώς περνούν τα χρόνια, νιώθουμε όλο και πιο έντονα την ανάγκη να πιάσουμε εκείνο το αόρατο νήμα που μας συνδέει με ανθρώπους και τόπους που δεν γνωρίσαμε.

Αναζητούμε παλιές φωτογραφίες, ξεθωριασμένα έγγραφα, ονόματα χωριών που άλλαξαν, λέξεις που κινδυνεύουν να σβήσουν.

Ψάχνουμε στα αρχεία, στις μαρτυρίες, στα βιβλία.

Κάποτε ταξιδεύουμε ως εκεί, στεκόμαστε μπροστά σε ερειπωμένα σπίτια και νιώθουμε μια παράξενη συγκίνηση για πέτρες που δεν υπήρξαν ποτέ δικές μας.

Τι αναζητούμε τελικά; Ίσως τους ανθρώπους μας.

Ίσως την παιδική ηλικία των παππούδων μας.

Ίσως εκείνο το κομμάτι της οικογενειακής μας ιστορίας που κόπηκε βίαια και δεν μπορέσαμε ποτέ να γνωρίσουμε ολόκληρο.

Δεν πιστεύω πως κληρονομούμε αυτούσιο τον πόνο τους.

Κληρονομούμε όμως τις ιστορίες του, τις συνέπειές του, τις σιωπές που άφησε στις οικογένειές μας.

Κι αυτές μπορούν να μας σημαδέψουν βαθιά.

Η δική μας γενιά βρίσκεται σε μια παράξενη θέση.

Είμαστε αρκετά κοντά για να έχουμε ακούσει τις φωνές των ξεριζωμένων και αρκετά μακριά για να βλέπουμε τον κόσμο τους να χάνεται οριστικά.

Ίσως γι' αυτό βιαζόμαστε.

Γιατί μαζί μας κινδυνεύει να χαθεί και η τελευταία ζωντανή γέφυρα με εκείνους που γνώρισαν τον Πόντο πριν από την Καταστροφή.

Κι όσο μεγαλώνουμε, τόσο πιο πολύ επιστρέφουμε στις αφηγήσεις τους.

Όχι επειδή αρνούμαστε το παρόν, αλλά επειδή αρχίζουμε να καταλαβαίνουμε πόσο πολύ το παρελθόν μάς διαμόρφωσε.

Η γιαγιά μου η Σοφία έζησε ενενήντα επτά χρόνια περιμένοντας να επιστρέψει στον Πόντο.

Εγώ δεν περιμένω να επιστρέψω σε έναν τόπο όπου δεν γεννήθηκα.

Προσπαθώ όμως να καταλάβω τι ήταν εκείνο που έκανε την επιστροφή τόσο αναγκαία για την ψυχή της.

Και κάθε φορά που ανακαλύπτω μια ξεχασμένη λέξη, μια μαρτυρία, ένα όνομα, νιώθω πως πλησιάζω λίγο περισσότερο στον κόσμο της.

Ίσως τελικά αυτό να είναι το αόρατο νήμα που μας τραβά τόσο πίσω.

Όχι μια ανεξήγητη νοσταλγία για όσα δεν ζήσαμε, αλλά η βαθιά ανθρώπινη ανάγκη να γνωρίζουμε από πού ερχόμαστε.

Να μη χαθούν οι άνθρωποί μας για δεύτερη φορά, αυτή τη φορά μέσα στη λήθη.

Και οι πληγές; Ίσως κάποιες να μην έκλεισαν ποτέ για εκείνους που τις έζησαν.

Εμείς όμως δεν χρειάζεται να τις κρατούμε ανοιχτές για να τους θυμόμαστε.

Χρειάζεται να μετατρέψουμε τον πόνο τους σε γνώση, τη σιωπή τους σε αφήγηση και τη μνήμη τους σε συνέχεια.

Γιατί η πατρίδα των παππούδων μας δεν υπάρχει μόνο πίσω μας, μέσα στον χρόνο.

Υπάρχει και μπροστά μας, κάθε φορά που μια λέξη σώζεται, μια ιστορία γράφεται, ένα παιδί μαθαίνει ποιοι ήταν οι πρόγονοί του. Εκείνοι έζησαν με τον καημό της επιστροφής. Εμείς ζούμε με το χρέος της μνήμης. Γιώτα Ι.

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους