Ήταν 18 Οκτώβρη του 1981. Και σημάδεψε μια αληθινή τομή. Το ΠΑΣΟΚ των πρώτων χρόνων, αν και είχε στοιχεία περονισμού (από το περίεργο εθνολαικιστικο κόμμα του Περόν εννοώ που έγινε ρεύμα στην...
Ήταν 18 Οκτώβρη του 1981. Και σημάδεψε μια αληθινή τομή. Το ΠΑΣΟΚ των πρώτων χρόνων, αν και είχε στοιχεία περονισμού (από το περίεργο εθνολαικιστικο κόμμα του Περόν εννοώ που έγινε ρεύμα στην Αργεντινή κυρίως) έκανε και τομές που δεν έχουν ξαναγίνει.
Τίποτε δεν είναι συνεκτικός μονόλιθος, τίποτε δεν έχει μόνο μια πλευρά.
Σημάδεψε την Ελλάδα με όλους σχεδόν τους θετικούς (μα και με πολλούς αρνητικούς) τρόπους του κόσμου.
Ήταν η πρώτη ουσιαστική απόπειρα να παρθεί η εξουσία από τους αιώνιους κληρονόμους της και η υστερία ήταν μεγάλη.
Πήγαινα 4η Δημοτικού όταν βγήκε και θυμάμαι ακόμα την υστερία στους δρόμους μιας πόλης υπό κατοχή της πιο συμπλεγματικής δεξιάς: "Αύριο μπαίνουν οι Βούλγαροι στη Μακεδονία!" (Ναι αυτό ήταν το επίπεδο πολιτικής ανάλυσης μιας εύθραυστης ακόμα Δημοκρατίας! Ακόμα τους περιμένουμε! κι αυτή η υστερία έχει υποχωρήσει, ποιους αντιπ΄λαλους έχουν οι μόνιμοι ιδιοκτήτες άλλωστε;, αλλά δεν έχει λήξει...) Θεωρώ πως η στάση του Γ. Ράλλη βοήθησε στη μετάβαση αφού δεν πριμοδότησε τους υστερικούς. Η Διακήρυξη της 3ης Σεπτέμβρη που διάβασα έφηβη είναι ακόμη κατά την γνώμη μου το πιο προωθημένο πολιτικό (κομματικό) κείμενο στην Ελλάδα εαν λάβουμε υπόψη το ιστορικό πλαίσιο της.
Ήταν όντως εξαιρετικά καταρτισμένος και πολυσχιδής θεωρητικός.
Θα μείνω στο έργο του της 1ης Τετραετίας γιατί γενικότερα τα θετικά και τα αρνητικά του θα τα κρίνει η ιστορία όταν η απόσταση θα είναι "ασφαλής". Το κοινωνικό και πολιτικό έργο της 1ης Τετραετίας ήταν πρωτοφανές για τα δεδομένα εκείνης της Ελλάδας, κι ας μην το παραδέχεται σημαντική μερίδα της Αριστερής Ανανέωσης που απετέλεσε για χρόνια την πολιτική μου πατρίδα.
Βοηθήθηκε σε αυτό από την είσοδο στην τότε ΕΟΚ που είχε επιτύχει ο Κ. Καραμανλής αφού είχε χρήμα να ξοδέψει.
Αλλά τις επιλογές δεν τις καθορίζουν τα χρήματα: Από τα προγράμματα Λαϊκής Επιμόρφωσης στην μεγάλη παράδοση του P. Freire, από την Αναμόρφωση του Οικογενειακού Δικαίου, από την προσπάθεια για συνεταιρισμούς στο στυλ της Σουηδίας (σε έναν λαό διαφορετικά μεγαλωμένο όπου οι ΟΦΑ σε ένα βράδυ γίναν απο χουντικοί σοσιαλιστές και σκάβαν νεόφερτους θεσμούς για να φάνε κι όχι για να προσφέρουν) από τα ΔΗΠΕΘΕ και το ΠΑΠΟΚ (Πανελλήνιο Πολιτιστικό Κίνημα με την βοήθεια της Μελίνας) με τις κινητές βιβλιοθήκες που επέτρεψαν σε παιδιά απόκληρων να πιάσουν στα χέρια τους βιβλίο, με την δημιουργία, με την βοήθεια του Γ. Γεννηματά, του ΕΣΥ και τα Κέντρα Υγείας στα μικρά χωριά που κράτησαν επιστημονικό προσωπικό στη χώρα και προσέφεραν πρωτοβάθμιες υπηρεσίες υγείας σε ξεχασμένους, από τις Διεθνείς Πρωτοβουλίες στο χώρο των Ανεξάρτητων που βαλαν την Ελλάδα στον χάρτη, από το γενναίο Mea Culpa στη Βουλή των αλάνθαστων, από την ευθεία απειλή στο ΝΑΤΟ για να μαζέψει η γείτονα καράβια της από το Αιγαίο, κάτι που δεν ξανάκανε κανείς (και όχι, δεν ήταν για εσωτερική κατανάλωση, δέστε την συνέντευξη στο CNN, σε έναν όμως διπολικό και όχι πολυπολικό 'οπως ο τωρινός κόσμος που του επέτρεπε να απειλεί αφού υπήρχε το αντίπαλο δέος) και με αρκετά άλλα, σημάδεψε βαθιά την Ελλάδα.
Αντιμετωπίστηκε με λατρεια και μίσος.
Τα αστόπαιδα, σοκαρισμένα που δεν έβλεπαν τους μπαμπάδες στις καρέκλες, τραγουδούσαν στα ακριβά μαγαζιά της Αθηναϊκής ριβιέρας στον ρυθμό του λαλαλα, ενός αγαπημένου ποπ της εποχής "γαμώ το ΠΑΣΟΚ" ενώ οι δεξιοί Κένταυροι σπάγαν μαγαζιά και ρίχναν ξύλο σε οπαδούς του... Κυβερνώντος κόμματος δείχνοντας τι εστί χώρα- δικό τους τσιφλίκι". Στις λαϊκές συνοικίες στις οποίες έζησα πολλοί είχαν την φωτογραφία του στα σαλόνια τους ανάμεσα στων δικών τους, με παρόμοια λατρεία με αυτήν που οι Αργεντίνοι ένιωσαν για την Εβίτα Περόν.
Ήξερε να παίζει με τις προσδοκίες του κόσμου αλλά είχε και κάτι λαϊκό πάνω του, όπως η αγάπη του για την Ρίτα και ο τρόπος που χορευε ζεϊμπέκικο έδειχνε.
Δεν τον ψήφισα ποτέ.
Το 1991 που μπορούσα 1η φορά να συμμετέχω είχε πια μεσολαβήσει ο φρικιαστικός Αυριανισμός που κόλλησε από δίπλα και για τον οποίον έχει τεράστια ευθύνη, (και ναι "και" οι ηγέτες αφήνουν έκθετη την ψυχή τους σε όποιον τους γλύφει για να κερδίσει) τα σκάνδαλα (που τώρα μοιαζουν β Εθνική αλλά παραμένουν αδικαιολόγητα) οι Πρασινοφρουροί, άνθρωποι δίχως πολιτικό ήθος και πολιτική συνείδηση που χόρευαν με τις κοιλιές τουρλομένες της Γερακίνας τον γιο (ιεροσυλία...) για να εντυπωσιάσουν στις ταβέρνες τις γκόμενες σαν αντιστασιακοί ενώ ήταν πάντα φίλαυτοι δειλοί νοικοκυραίοι που αλλάξαν σ ένα βράδυ, (τους έχει περιγράψει καλά ο Μ. Αναγνωστάκης, συνείδηση της άλλης, βιασμένης Θεσσαλονίκης...), η μιντιοποίηση της πολιτικής με τις πολυέξοδες συγκεντρώσεις χέρι χέρι με τους αντιπάλους του.
Δεν τον ψήφισα ποτέ.
Πέρα από διαφωνίες που διαμόρφωσα όταν σχημάτιζα την πολιτική μου συνείδηση, πρόλαβα ως ψηφοφόρος μόνο το ΠΑΣΟΚ του Σημίτη (μπρρρρ) Αλλά σύγκριση με τα σημερινά τσουτσέκια δεν τολμώ να κάνω. Σήμερα; Σήκω Ανδρέα για να δεις τα παιδιά της διαπλοκής.
Παρασιτικός εκσυγχρονισμός" έχει αποκαλεστεί.
Κι αυτός είναι που επικρίνει όλους τους άλλους καμωνόμενος πως κάνει τομές... προόδου ενώ απλά συνεχίζει τον κρατικό παρασιτισμό που έφαγε πχ το Σχέδιο Μάρσαλ ή διόριζε όλες εκείνες τις δεκαετίες στο Δημόσιο ρουφ της κατοχής 'με ορθά κοινωνικά φρονήματα' ,του στενού κομματικού σωλήνα, και σε ενοχοποιεί συστηματικά από πάνω και για την 1η (οι υπόλοιπες είναι άλλη ιστορία...) περίοδο του ΠΑΣΟΚ γιατί δήθεν τους πείραξε η (μόνιμη και λάθος, ναι) κατασπατάληση ενώ αυτό που (αυτούς) τους πείραξε είναι πως υπήρξε για 1η φορά ευρεία αναδιανομή (πρόσκαιρη κι ανερμάτιστη εννοείται) εισοδήματος υπερ των 'απο κάτω'. Αλλά αυτή η εξέλιξη δεν με έκανε ποτέ να τσουβαλιάζω όσα είχε αποπειραθεί δημιουργώντας μια εποχή ανάτασης κι ελπίδας με σύμβολο έναν ήλιο που θα μεθούσαμε λέει, κι όσα η αυλή και η χρόνια παραμονή στην καρέκλα, και τα δικά του προτερήματα και μειονεκτήματα, είχαν εκφυλίσει.
Ο λαός τον αγάπησε και τον θυμάται πάντα όχι με το επίθετο του, (όπως τους άλλους "μεγάλους πολιτικούς") αλλά με το μικρό όνομα του.
Κι αυτό (προκαλώντας την χλεύη όσων βάζουν τον φανατισμό πάνω από την ανάλυση των κοινωνικο-πολιτιστικών δυναμικών) κάτι λέει για τον εντυπωσιακά έντονο μαγνητισμό της προσωπικότητας του.
Αφού, έμεινε στην ιστορία ως :"Ο Ανδρέας". Κι η ημερομηνία που γέννησε την ανολοκλήρωτη ελπίδα ήταν η 18η Οκτώβρη του 1981.
Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους