Dimitris Anast. : Βραζιλία: Ιστορική μείωση της εβδομάδας εργασίας από 44 σε 40 ώρες Χθες στις 14 Οκτωβρίου, η Γερουσία ενέκρινε με 75 ψήφους υπέρ και μόλις μίας κατά τη συνταγματική τροποποίηση που...

Πλήρες Κείμενο:

Dimitris Anast. : Βραζιλία: Ιστορική μείωση της εβδομάδας εργασίας από 44 σε 40 ώρες Χθες στις 14 Οκτωβρίου, η Γερουσία ενέκρινε με 75 ψήφους υπέρ και μόλις μίας κατά τη συνταγματική τροποποίηση που προβλέπει τη μείωση της εβδομαδιαίας εργασίας από 44 σε 40 ώρες δίχως καμία μείωση αποδοχών.

Η μεταρρύθμιση καταργεί το σύστημα 6×1, σύμφωνα με το οποίο οι εργαζόμενοι εργάζονται έξι ημέρες την εβδομάδα και έχουν μόλις μία ημέρα ανάπαυσης.

Το νέο σύστημα προβλέπει πενθήμερη εργασία, δύο ημέρες ανάπαυσης και διατήρηση των ίδιων μισθών.

Υπολογίζεται ότι περισσότεροι από 30 εκατομ. εργαζόμενοι θα ωφεληθούν από τη μεταρρύθμιση, κυρίως χαμηλόμισθοι που απασχολούνται στο λιανικό εμπόριο, στην εστίαση και στον ξενοδοχειακό και τουριστικό κλάδο, όπου η εξαήμερη εργασία είναι διαδεδομένη.

Η εφαρμογή θα γίνει σταδιακά, σε διάστημα 14 μηνών.

Το εντυπωσιακό είναι η τεράστια κοινωνική και πολιτική υποστήριξη της μεταρρύθμισης.

Τρεις δημοσκοπήσεις του 2026 κατέγραψαν πολύ μεγάλη υποστήριξη για την κατάργηση της εξαήμερης εργασίας: 71% στη δημοσκόπηση της Datafolha (Μάρτιος). 71% στη δημοσκόπηση της Real Time Big Data (Μάιος). 68% στη δημοσκόπηση της Quaest (Μάιος). Σύμφωνα με τη Real Time Big Data, υπέρ της κατάργησης του 6×1 τάσσονταν το 84% των υποστηρικτών του Λούλα, αλλά και το 59% των υποστηρικτών του ακροδεξιού Φλάβιο Μπολσονάρου.

Αυτή η ευρεία κοινωνική αποδοχή αποτυπώθηκε και στην ψηφοφορία της Γερουσίας.

Υπέρ ψήφισαν όχι μόνο το Εργατικό Κόμμα (PT) του Λούλα και άλλα κόμματα της Αριστεράς, αλλά και κεντρώοι και δεξιοί γερουσιαστές.

Ακόμη και ο ακροδεξιός Φλάβιο Μπολσονάρου υπερψήφισε τη μεταρρύθμιση.

Μόνο ο Χάμιλτον Μουράο, πρώην αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Μπολσονάρου, ψήφισε κατά. Ο Φλάβιο Μπολσονάρου, ο αντίπαλος του Λούλα στον δεύτερο γύρο των προεδρικών εκλογών της 25ης Οκτωβρίου, αντιτασσόταν επί μήνες στη μεταρρύθμιση. Τον Μάιο ισχυρίστηκε ότι η μείωση του χρόνου εργασίας θα προκαλέσει «μαζική ανεργία», υιοθετώντας ένα βασικό επιχείρημα των εργοδοτικών οργανώσεων.

Ωστόσο, στις 13 Οκτωβρίου, μόλις μία ημέρα πριν από την ψηφοφορία, άλλαξε στάση, αναγνωρίζοντας ότι η πλειονότητα των Βραζιλιάνων εργαζομένων υποστήριζε τη μεταρρύθμιση.

Η μεταρρύθμιση αποκτά ιδιαίτερη σημασία ενόψει του δεύτερου γύρου των προεδρικών εκλογών της 25ης Οκτωβρίου.

Πριν από μία εβδομάδα οι δημοσκοπήσεις έδιναν προβάδισμα στον ακροδεξιό Φλάβιο Μπολσονάρου, με ποσοστά 53%–47% και 52%–48% έναντι του Λούλα.

Ωστόσο η νεότερη δημοσκόπηση της PoderData, που δημοσιεύθηκε στις 13 Οκτωβρίου, μετά τις μαζικές κινητοποιήσεις υπέρ του Λούλα και κατά της ακροδεξιάς σε δεκάδες πόλεις της Βραζιλίας, με τη συμμετοχή χιλιάδων διαδηλωτών κατέγραψε μείωση της διαφοράς, στο 51%–49%, δηλαδή στα όρια της ισοπαλίας.

Η ψήφιση της δημοφιλούς εργασιακής μεταρρύθμισης μάλλον θα κάνει παραπέρα ντέρμπι το 2ο γύρο, αφού προβλέπεται ότι ο Λούλα θα ανακτήσει την υποστήριξη χαμηλόμισθων εργαζομένων.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει η κοινωνική προέλευση της μεταρρύθμισης.

Όπως αναφέρει ο Guardian, η πρωτοβουλία δεν ξεκίνησε από την κυβέρνηση, αλλά από ένα κοινωνικό κίνημα που γεννήθηκε στο TikTok με την ονομασία Life Beyond Work (Ζωή πέρα από τη δουλειά). Ιδρυτής του ήταν o Rick Azevedo, ένας εργαζόμενος σε φαρμακείο.

Το κίνημα απέκτησε μεγάλη κοινωνική απήχηση και βρήκε αρχικά πολιτική έκφραση στο Κόμμα Σοσιαλισμού και Ελευθερίας (PSOL) που έχει σχέση με τους DSA των ΗΠΑ και βρίσκεται αριστερότερα από το Εργατικό Κόμμα (PT) του Λούλα.

Μάλιστα η πρόεδρος του PSOL, Paula Coradi, συμμετείχε στο συνέδριο των DSA στο Σικάγο τον Αύγουστο του 2025.

Μια λεπτομέρεια: Ένα μήνα μετά, τον Σεπτέμβριο του 2025, η κυβέρνηση Τραμπ ανακάλεσε τη βίζα της Coradi χωρίς να δημοσιοποιήσει συγκεκριμένη αιτιολογία. Ο Rick Azevedo, εξελέγη δημοτικός σύμβουλος με το PSOL, ενώ η βουλεύτρια του ίδιου κόμματος, Erika Hilton, ανέλαβε την κοινοβουλευτική προώθηση της διεκδίκησης. Τον Φεβρουάριο του 2025 κατέθεσε πρόταση συνταγματικής τροποποίησης για 36ωρη εβδομάδα και τετραήμερη εργασία χωρίς μείωση μισθών, συγκεντρώνοντας την υποστήριξη 234 βουλευτών από διαφορετικά κόμματα.

Στη συνέχεια, ο Λούλα και το Εργατικό Κόμμα (PT) υιοθέτησαν ενεργά τη διεκδίκηση και πίεσαν για την ψήφισή της.

Η μεταρρύθμιση εγκρίθηκε τελικά με τη μορφή της 40ωρης, πενθήμερης εργασίας, χωρίς μείωση αποδοχών.

Σε αρκετές ευρωπαϊκές χώρες η κανονική εβδομάδα εργασίας είναι ήδη μικρότερη από 40 ώρες. Στη Γαλλία ισχύει νομοθετικά το 35ωρο και στο Βέλγιο το 38ωρο, ενώ μέσω συλλογικών συμβάσεων έχουν καθιερωθεί περίπου 37 ώρες στη Δανία, 37,5 στη Νορβηγία και τη Φινλανδία, καθώς και μικρότερα ωράρια στην Ολλανδία, τη Σουηδία και σε σημαντικούς κλάδους της Γερμανίας, όπου ισχύει ακόμη και το 35ωρο. Στην Ισπανία, η κυβέρνηση Σάντσεθ, με πρωτοβουλία της υπουργού Εργασίας Γιολάντα Ντίαθ (Sumar), επιχείρησε να καθιερώσει το 37,5ωρο χωρίς μείωση μισθών, αλλά η μεταρρύθμιση μπλοκαρίστηκε τον Σεπτέμβριο του 2025 από το δεξιό Λαϊκό Κόμμα (PP), το ακροδεξιό Vox και το καταλανικό Junts.

Ωστόσο, τον Απρίλιο του 2026 καθιερώθηκε το 35ωρο για περίπου 250.000 εργαζομένους της κεντρικής κρατικής διοίκησης. Στην Ελλάδα, αντίθετα, παραμένουμε πιστοί στο 40ωρο.

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους