Στα Προσφυγικά της Νέας Ιωνίας Βόλου - Εκεί που το κράτος δεν πάτησε ποτέ Η Νέα Ιωνία Βόλου κουβαλά στις πλάτες της μια από τις πιο συγκλονιστικές σελίδες της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας.Όλα...

Original Post

Πλήρες Κείμενο:

Μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή και τον πύρινο όλεθρο της Σμύρνης, χιλιάδες ξεριζωμένοι Μικρασιάτες έφτασαν στο λιμάνι του Βόλου.

Άνθρωποι κυνηγημένοι, που έχασαν τα πάντα μέσα σε μια στιγμή, κουβαλώντας μόνον λίγα υπάρχοντα και την πληγωμένη τους αξιοπρέπεια.

Στην αρχή, η υποδοχή ήταν σκληρή και οι συνθήκες διαβίωσης απάνθρωπες.

Οι πρόσφυγες στοιβάχτηκαν όπως-όπως σε σκηνές στον Ξηρόκαμπο, σε παλιές καπναποθήκες, σε σχολεία, ακόμη και σε στάβλους, παλεύοντας με τις αρρώστιες, το κρύο και την πείνα.

Η ανάγκη για μόνιμη στέγαση οδήγησε στη θεμελίωση του προσφυγικού συνοικισμού στις 15 Αυγούστου του 1923, σε μια άγονη και άνυδρη έκταση βορειοδυτικά της πόλης.

Εκεί γεννήθηκαν τα «Προσφυγικά» της Νέας Ιωνίας.

Χτίστηκαν βιαστικά τα πρώτα σπιτάκια, γύρω από τον ναό της Ευαγγελίστριας, για να προλάβουν τον θανατηφόρο εξανθηματικό τύφο που θέριζε τον πληθυσμό.

Ήταν μικρά, άβολα δωμάτια, με κοινούς τοίχους και ελάχιστες ανέσεις.

Όμως, οι άνθρωποι αυτοί, μπολιασμένοι με μια απίστευτη εργατικότητα και έναν βαθύ πολιτισμό, κατάφεραν να μεταμορφώσουν αυτόν τον άνυδρο τόπο.

Οι λάσπες έγιναν δρόμοι, οι αυλές γέμισαν με μυρωδιές, μουσικές, γέλια και μια πρωτόγνωρη αλληλεγγύη. Τα Προσφυγικά έγιναν η καρδιά μιας ζωντανής, περήφανης προσφυγούπολης που κράτησε άσβεστη την ιστορική μνήμη για γενιές.

Έναν αιώνα μετά, η σημερινή εικόνα αυτής της ιστορικής γειτονιάς προκαλεί βαθιά θλίψη και οργή.

Περπατώντας στα στενά των Προσφυγικών, με την κάμερα ενός οδοιπορικού, η αίσθηση της εγκατάλειψης σε χτυπάει κατάμουτρα.

Τα ιστορικά οικήματα, που θα έπρεπε να φυλάσσονται ως κόρη οφθαλμού, ρημάζουν αφημένα στην τύχη τους.

Σοβάδες που πέφτουν, σκεπές που καταρρέουν και τοίχοι που κουβαλούν τις χαραγμένες μνήμες των παππούδων μας, τώρα πνίγονται στα αγριόχορτα και στα σκουπίδια.

Η κρατική αδιαφορία είναι διάχυτη σε κάθε γωνιά, σε κάθε στενό, σε κάθε μισογκρεμισμένη πόρτα.

Το κράτος και οι αρμόδιοι φορείς έχουν γυρίσει επιδεικτικά την πλάτη σε αυτή τη γειτονιά, αφήνοντάς την να μετατραπεί σε μια εστία παρακμής και μόλυνσης, σαν να θέλουν να σβήσουν το παρελθόν της.

Αυτή η συστηματική απαξίωση αποτελεί μια ανοιχτή πληγή για την πολιτιστική κληρονομιά του Βόλου.

Αντί αυτά τα κτίσματα να αναπλαστούν, να προστατευτούν και να δοθούν πίσω στην τοπική κοινωνία ως ζωντανά μουσεία και χώροι πολιτισμού, αφήνονται να γίνουν ερείπια.

Οι κάτοικοι νιώθουν ξεχασμένοι, βλέποντας την ιστορία του τόπου τους να υποβαθμίζεται μέρα με τη μέρα. Τα Προσφυγικά της Νέας Ιωνίας δεν είναι απλά παλιά ντουβάρια, είναι οι ρίζες μας, είναι το αίμα και ο ιδρώτας των ανθρώπων που έχτισαν την πόλη από το μηδέν.

Σήμερα, η ιστορική αυτή γειτονιά εκπέμπει ένα σιωπηλό αλλά απελπισμένο SOS και ζητά άμεση διάσωση, σεβασμό και αναγέννηση, πριν η κρατική αδιαφορία θάψει οριστικά την ιστορία της κάτω από τους τόνους της λήθης και των χαλασμάτων.

Είναι χρέος όλων μας να μην το επιτρέψουμε.

Η κάμερα γίνεται το εργαλείο για να ακουστεί η φωνή μιας γειτονιάς που σιωπά, να αναδειχθούν οι αντιθέσεις ανάμεσα στην ένδοξη κληρονομιά και τη σημερινή μιζέρια.

Βίντεο - Κείμενο - Έρευνα: Αρχιτέκτονας Δημήτριος Καραγκούνης, Επίτιμος Προϊστάμενος του Τμήματος Αρχαιολογικών Έργων και Μελετών της ΕΦΑΛΑΡ Φωτογραφίες: Νικόλαος Χρυσός

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους