Original Post

Πλήρες Κείμενο:

«100 ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΤΑΙΝΙΕΣ» του Θωμά Αθ. Αγραφιώτη Μια λίστα είναι, πάντοτε, ενδεικτική.

Οι παρακάτω ταινίες θα μπορούσαν να είναι πολύ περισσότερες ή και αρκετά λιγότερες.

Προτίμησα μόνο 100, με την έννοια ότι ο αριθμός αυτός δηλώνει μια ολοκληρία και μπορεί πολύ εύκολα να μας δώσει ποσοστά τοις εκατό.

Πολλοί θα συμφωνήσουν με τις επιλογές μου, πολλοί θα έχουν ενστάσεις ή θα προτείνουν προσθαφαιρέσεις.

Το υποκειμενικό στοιχείο είναι, εν προκειμένω, εκ των ων ουκ άνευ.

Υπάρχει όμως και το αντικειμενικό στοιχείο.

Ποιο είναι αυτό; Μια πληρότητα και μία ορθολογική επιλογή στις επιλογές: α) Καλύπτονται όλες οι θεματικές περίοδοι του ελληνικού κινηματογράφου, από την εποχή του βωβού και του μεσοπολέμου, μέχρι και σήμερα. β) Η ιστορική πορεία του αντιμετωπίζεται με ενιαίο τρόπο και χωρίς τον περιττό διαχωρισμό σε "ΠΕΚ" και "ΝΕΚ". γ) Όλες οι ταινίες είναι είτε αγαπημένες, είτε σημαδιακές για την ιστορία του ελληνικού κινηματογράφου. δ) Οι σκηνοθέτες επιλέγονται αναλογικά και με βάση μια κλιμακωτή επιλογή των ταινιών τους, που ένας προσεκτικός αναγνώστης ίσως καταφέρει να εντοπίσει. ε) Το ίδιο γίνεται και με άλλους συντελεστές, όπως σεναριογράφοι, παραγωγοί, ηθοποιοί κτλ.. στ) Κυρίως, όμως, γίνεται προσπάθεια να εκπροσωπηθούν και όλα τα θεματικά ελληνικά κινηματογραφικά είδη, με το σωστότερο δυνατό τρόπο. "100 ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΤΑΙΝΙΕΣ" Ι του Θωμά Αθ. Αγραφιώτη 1ο μέρος: 1-25. 1. "Ελληνικόν Θαύμα: Όλοι για τη Μικρά Ασία" (1922): Το θαύμα της μικρασιατικής εκστρατείας δεν ολοκληρώθηκε ποτέ και η εν λόγω ταινία του Δημήτρη Γαζιάδη παρέμεινε στα αζήτητα.

Εγώ, προσωπικά, την πρωτοείδα σε συνέχειες στο ντοκιμαντέρ της ΕΡΤ "Το πανόραμα του αιώνα". 2. "Δάφνις και Χλόη" (1931): Λέγανε κάποτε ότι το εν λόγω έργο του ποιητή Ορέστη Λάσκου ήταν το πρώτο γυμνό στον ευρωπαϊκό κινηματογράφο.

Το πρώτο κινηματογραφικό γυμνό σαφώς και δεν ήταν, ήταν όμως βεβαίως το πρώτο ποιητικό (αρχαιοελληνικής εμπνεύσεως) κινηματογραφικό γυμνό. 3. "Ο Ντούτσε αφηγείται" (1945): Πρωτοποριακό για την εποχή του ιστορικό αφήγημα κινουμένων σχεδίων για τον ελληνοϊταλικό πόλεμο της Αλβανίας (1941) και την επερχόμενη Εθνική Αντίσταση, με την απολαυστική δημιουργία του γελοιογράφου Σταμάτη Πολενάκη να μην έχει ξεπεραστεί από τότε για τα ελληνικά "καρτούν". 4. "Οι Γερμανοί ξανάρχονται" (1948): Η καλύτερη ταινία, κατά την προσωπική μου γνώμη, τόσο του Βασίλη Λογοθετίδη, όσο και του Αλέκου Σακελλάριου και θα τολμούσα να προσθέσω ακόμα και της Φίνος Φιλμ.

Ένας αλληγορικός συμβολικός εφιάλτης για την κατοχή και τον εμφύλιο πόλεμο. 5. "Χαμένοι άγγελοι" (1948): Ο άριστος γνώστης του ελληνικού υπόκοσμου Νίκος Τσιφόρος σκηνοθετεί ένα συγκινητικό δικαστικό μελόδραμα, με τις απαραίτητες κωμικές πινελιές, θέτοντας τα θεμέλια των επερχόμενων θεματικών του ελληνικού κινηματογράφου κατά τη δεκαετία του 1950. 6. "Ο μεθύστακας" (1950): Τεράστια εμπορική επιτυχία του Γιώργου Τζαβέλλα και κορυφαίο κοινωνικό δράμα, με το οποίο επιβάλλεται τόσο ο ίδιος, όσο και η Φίνος Φιλμ, αλλά και ο πρωταγωνιστής Ορέστης Μακρής, ως οι 3 κορυφαίοι συντελεστές του ελληνικού κινηματογράφου της δεκαετίας του 1950. 7. "Ο γρουσούζης" (1952): Μια από τις πιο αδικημένες ταινίες του ελληνικού κινηματογράφου και του Γιώργου Τζαβέλλα, με τον Ορέστη Μακρή να επιβάλλεται στο σκηνικό της αθηναϊκής Πλάκας, έχοντας πλάι του κορυφαία ονόματα (π.χ., Φωτόπουλος, Βασιλειάδου, Ηλιόπουλος, Χριστοφορίδης, Τζενεράλλης κτλ.). 8. "Ξυπόλυτο τάγμα" (1953): Η κορυφαία ταινία του ελληνοαμερικανού Γκρεγκ Τάλλας (Γρηγόρη Θαλασσινού), με θέμα τη δράση μιας ομάδας παιδιών εναντίον των κατακτητών, κατά τη διάρκεια της γερμανικής κατοχής στην Ελλάδα και συγκεκριμένα στην πόλη της Θεσσαλονίκης. 9. "Η Ωραία των Αθηνών" (1954): Μια από τις καλύτερες λαϊκές ελληνικές κωμωδίες του Νίκου Τσιφόρου, η οποία αντανακλά αφενός τη παλαιά μαγεία των Αθηνών και αφετέρου τους τρεις γαμπρούς (Φωτόπουλο, Σταυρίδη, Αυλωνίτη), που πολιορκούν την Ωραία των Αθηνών (Γεωργία Βασιλειάδου). 10. "Η Άγνωστος" (1954): Η καλύτερη ταινία του Ορέστη Λάσκου και η μοναδική κινηματογραφική εμφάνιση της Κυβέλης, σε ένα δυνατό δράμα (εμπνευσμένο από την ξένη λογοτεχνία), στο οποίο παρελαύνουν μεγάλα ονόματα (Παππάς, Κωνσταντάρας, Φωτόπουλος, Ευθυμίου, Αλεξανδράκης, Πάλλης, Καραγιάννη κ.ά.). 11. "Δεσποινίς ετών 39" (1954): Ένα συγκλονιστικό δράμα του Αλέκου Σακελλάριου, το οποίο ξεκινάει μεν σαν κωμωδία, αλλά καταλήγει σε κανονική τραγωδία, καθώς ο ήρωάς του (ως θύμα των κοινωνικών περιστάσεων) ενώ νομίζει ότι ελέγχει τα πάντα, αποδεικνύεται τελικά ότι δεν ελέγχει απολύτως τίποτα. 12. "Στέλλα" (1955): Η κορυφαία κατά πολλούς ταινία του Μιχάλη Κακογιάννη και της Μελίνας Μερκούρη, ίσως και το κορυφαίο έργο του Ιάκωβου Καμπανέλλη, σαν μια τοιχογραφία της τότε συντηρητικής ελληνικής κοινωνίας και της προσπάθειας της κεντρικής ηρωίδας να κάνει την επανάστασή της. 13. "Η κάλπικη λίρα" (1955): Πρόκειται (κατά τη γνώμη μου) για την καλύτερη ταινία του ελληνικού κινηματογράφου και φυσικά για την κορυφαία ταινία του Γιώργου Τζαβέλλα, ο οποίος μέσα από τέσσερα κινηματογραφικά θεματικά είδη καταφέρνει να παρουσιάσει την έννοια της αγάπης σε όλες της τις εκφάνσεις. 14. "Ο δράκος" (1956): Η κορυφαία κατά πολλούς ταινία τόσο του Νίκου Κούνδουρου, όσο και του Ντίνου Ηλιόπουλου, ο οποίος σε έναν πολύ διαφορετικό ρόλο, από αυτούς που τον έχουμε συνηθίσει, μετατρέπεται στο τέλος της ταινίας σε ήρωα-θρύλο του ελληνικού υπόκοσμου, σαν ήρωας αρχαίας τραγωδίας. 15. "Ο ζηλιαρόγατος" (1956): Ο Γιώργος Τζαβέλλας μεταφέρει στον κινηματογράφο ένα θεατρικό έργο του Γιώργου Ρούσσου και πλάθει μια απολαυστική κωμωδία λόγου και ρυθμού, με τον Βασίλη Λογοθετίδη σε μια από τις κορυφαίες του ερμηνείες, ως ο δήθεν απατημένος σαπωνοποιός Πότης Αντωνόπουλος. 16. "Το αμαξάκι" (1957): Κατά τη γνώμη μου, η καλύτερη ταινία του Ντίνου Δημόπουλου, μια ελεγεία για τον παλιό "καλό" καιρό, που χάνεται και φεύγει ανεπιστρεπτί, με τον Ορέστη Μακρή, ως ρομαντικό εκπρόσωπο της παλιάς εποχής, να ολοκληρώνει την προσωπική τριλογία του "Μεθύστακα" και του "Γρουσούζη". 17. "Λατέρνα, φτώχεια και γαρύφαλλο" (1957): Μετά την πολύ μεγάλη επιτυχία με τη "Λατέρνα, φτώχεια και φιλότιμο", ο Αλέκος Σακελλάριος γυρίζει και την ανώτερή της (για μένα) συνέχεια, εμβαθύνοντας πλέον στους ήρωές του και συναρπάζοντας με την εξπρεσσιονιστική σκηνή ανθολογίας του ονείρου του Αυλωνίτη. 18. "Ο Χριστός ξανασταυρώνεται" (1957): Ο Ζυλ Ντασέν μεταφέρει στον κινηματογράφο το υπερτιμημένο μυθιστόρημα (από τους Γάλλους) του Νίκου Καζαντζάκη, όσο ήταν ακόμα εν ζωή ο τελευταίος, για να ανοίξει το δρόμο προς τη διεθνοποίηση τόσο του μυθιστορήματος, όσο και μιας ταινίας με αμιγώς ελληνικά χαρακτηριστικά. 19. "Μια ζωή την έχουμε" (1958): Μια από τις καλύτερες στιγμές του ελληνικού κινηματογράφου, της Φίνος Φιλμ και του Γιώργου Τζαβέλλα, που μολονότι ατύχησε εμπορικά, έχει μείνει μνημειώδης για την αφηγηματική της (κινηματογραφική) δεινότητα και κυρίως για την άρτια (μυθιστορηματική) ανάπτυξη των χαρακτήρων της. 20. "Έγκλημα στο Κολωνάκι" (1959): Ο σκηνοθέτης Τζανής Αλιφέρης κάνει την έκπληξη και εγκαινιάζει τη θεματική του φιλμ-νουάρ στον ελληνικό κινηματογράφο μέσα από μια ιστορία μυστηρίου για το "Ποιος το έκανε;" και μεταφέροντας στο κινηματογραφικό πανί ένα από τα πιο σημαντικά έργα του Γιάννη Μαρή. 21. "Μακρυκωσταίοι και Κοντογιώργηδες" (1960): Καταπληκτική κωμωδία δράσης και ρυθμού, με τον Αλέκο Σακελλάριο να σατιρίζει μεν τη βεντέτα, σεβόμενος όμως και το μακάβριο χαρακτήρα της, σε μια από τις καλύτερες ελληνικές κωμωδίες, με ατμοσφαιρικές νυχτερινές σκηνές αγωνίας α λα Χίτσκοκ. 22. "Ποτέ την Κυριακή" (1960): Ο Ζυλ Ντασσέν, ορμώμενος από την προηγούμενη ταινία του, σκηνοθετεί ένα διεθνούς φήμης (καθαρά ελληνικό πλέον) έργο του, με θέμα την Ελλάδα και τους μύθους της στο σήμερα, φτάνοντας μέχρι τα Όσκαρ και ανοίγοντας κάπως έτσι το δρόμο και για τον επερχόμενο "Αλέξη Ζορμπά". 23. "Έγκλημα στα παρασκήνια" (1960): Ο Ντίνος Κατσουρίδης ολοκληρώνει την απόπειρα του Τζανή Αλιφέρη να μεταφέρει τον ελληνικό υπόκοσμο μέσω του φιλμ-νουάρ στον κινηματογράφο.

Μαζί, δια της πένας του Γιάννη Μαρή, μεταφέρεται στο κινηματογραφικό πανί και ολόκληρο το νοσηρό κλίμα της μετεμφυλιακής Ελλάδας. 24. "Τα κίτρινα γάντια" (1960): Μια από τις πιο πολύπλοκες, σύνθετες και ατόφιες λαϊκές κωμωδίες του Αλέκου Σακελλάριου, στην οποία ο Νίκος Σταυρίδης και ο Γιάννης Γκιωνάκης δίνουν ένα πραγματικό προσωπικό ρεσιτάλ, ίσως στις πιο αγαπημένες κωμικές σκηνές ανθολογίας του ελληνικού κινηματογράφου. 25. "Η Χιονάτη και τα επτά γεροντοπαλίκαρα" (1960): Μια ιστορική συνύπαρξη επτά μεγάλων ονομάτων (και όχι μόνο) της ελληνικής κωμωδίας, σε μια ταινία όμως που τελικά (μέσω της σκηνοθεσίας του Ιάκωβου Καμπανέλλη) καταλήγει σε ένα (σπάνιο για τον ελληνικό κινηματογράφο) νοσταλγικό παραμύθι με μελαγχολικά καλό τέλος.

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους