Original Post

Πλήρες Κείμενο:

21 Σεπτεμβρίου: Παγκόσμια Ημέρα Νόσου Αλτσχάιμερ. Η μνήμη μπορεί να ξεθωριάζει, αλλά η αγάπη και η αξιοπρέπεια πρέπει να μένουν πάντα ζωντανές.

Σήμερα, ενώνουμε τη φωνή μας για την ευαισθητοποίηση γύρω από την πιο συχνή μορφή άνοιας.

Στεκόμαστε με σεβασμό δίπλα στους ασθενείς, αλλά και στους αφανείς ήρωες – τους φροντιστές τους – που σηκώνουν καθημερινά ένα τεράστιο συναισθηματικό φορτίο. Στο ΚΚΠΠ Θεσσαλίας, πιστεύουμε ότι η ενημέρωση είναι δύναμη και η φροντίδα είναι πολιτισμός.

Κανείς δεν πρέπει να βαδίζει αυτόν τον δρόμο μόνος του.

Κείμενο για την Παγκόσμια Ημέρα Alzheimer: Βλέποντας τον άνθρωπο πίσω από τη διάγνωση της Φωτεινής Παπακώστα, Κοινωνικής Λειτουργού, MSc «Προαγωγή Υγείας στην Τρίτη Ηλικία», Προϊσταμένης Τμήματος Ψυχοκοινωνικής Υποστήριξης και Κοιν. Αποκατάστασης Παραρτήματος ΑμεΑ Τρικάλων Η νόσος Alzheimer αποτελεί μία από τις σημαντικότερες προκλήσεις δημόσιας υγείας παγκοσμίως.

Πρόκειται για προοδευτική νευροεκφυλιστική νόσο που επηρεάζει τη μνήμη, τη σκέψη, την επικοινωνία, τη συμπεριφορά και, με την εξέλιξή της, την καθημερινή λειτουργικότητα.

Οι επιπτώσεις της δεν περιορίζονται στο άτομο, αλλά επεκτείνονται στην οικογένεια, στις κοινωνικές σχέσεις και στις ανάγκες φροντίδας και υποστήριξης.

Η νόσος Alzheimer αποτελεί την πιο συχνή μορφή άνοιας και εκτιμάται ότι ευθύνεται για περίπου 60–70% των περιπτώσεων άνοιας παγκοσμίως.

Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ), περίπου 57 εκατομμύρια άνθρωποι ζούσαν με άνοια παγκοσμίως το 2021, ενώ καταγράφονται σχεδόν 10 εκατομμύρια νέα περιστατικά κάθε χρόνο.

Η άνοια αποτελεί την 7η κύρια αιτία θανάτου παγκοσμίως και σημαντική αιτία αναπηρίας και εξάρτησης ενώ προβλέπεται αύξηση των περιστατικών σε 152,8 εκατομμύρια έως το 2050. Στην Ευρωπαϊκή Ένωση των 27 κρατών-μελών εκτιμάται ότι περίπου 9,1 εκατομμύρια άνθρωποι ζούσαν με άνοια το 2025, αριθμός που αναμένεται να φτάσει περίπου τα 14,3 εκατομμύρια έως το 2050. Στην Ελλάδα, για το 2025 εκτιμώνται 236.473 άνθρωποι με άνοια.

Οι εξελίξεις αυτές αναδεικνύουν την ανάγκη όχι μόνο για υπηρεσίες υγείας, αλλά και για οργανωμένες υπηρεσίες κοινωνικής φροντίδας και υποστήριξης των οικογενειών.

Η πρόληψη έχει σημασία Η ηλικία αποτελεί τον ισχυρότερο γνωστό παράγοντα κινδύνου, χωρίς όμως η άνοια να αποτελεί φυσιολογικό μέρος της γήρανσης.

Στους τροποποιήσιμους παράγοντες περιλαμβάνονται η υπέρταση, ο διαβήτης, η παχυσαρκία, το κάπνισμα, η σωματική αδράνεια, η επιβλαβής χρήση αλκοόλ, η κοινωνική απομόνωση, η κατάθλιψη, η απώλεια ακοής και όρασης, η χαμηλή εκπαίδευση, η κρανιοεγκεφαλική κάκωση, η ατμοσφαιρική ρύπανση και η υψηλή LDL χοληστερόλη.

Σύμφωνα με την Επιτροπή Lancet, οι 14 αυτοί παράγοντες αντιστοιχούν συνολικά σε περίπου 45,3% του παγκόσμιου πληθυσμιακού φορτίου άνοιας, αναδεικνύοντας τη δυνατότητα μείωσης ή καθυστέρησης του κινδύνου.

Η πρόληψη περιλαμβάνει τον έλεγχο των παραγόντων κινδύνου, τη σωματική δραστηριότητα, τη διακοπή του καπνίσματος, τη διατήρηση υγιούς βάρους, την αντιμετώπιση της απώλειας ακοής και όρασης και τη διατήρηση της κοινωνικής και γνωστικής δραστηριότητας.

Η άνοια αφορά ολόκληρη την οικογένεια Ιδιαίτερα σημαντική είναι και η επιβάρυνση των οικογενειών και των άτυπων φροντιστών.

Το παγκόσμιο οικονομικό κόστος της άνοιας εκτιμήθηκε σε περίπου 1,3 τρισεκατομμύρια δολάρια το 2019, με περίπου το 50% να αποδίδεται στην άτυπη φροντίδα που παρέχεται κυρίως από οικογένεια και φίλους.

Η φροντίδα μπορεί να επηρεάσει την επαγγελματική και κοινωνική ζωή, την ευεξία και τις οικογενειακές σχέσεις των φροντιστών, καθιστώντας την υποστήριξή τους βασικό στοιχείο της ολοκληρωμένης φροντίδας.

Περισσότερο από μια νόσο της μνήμης Παράλληλα, η νόσος μπορεί να περιορίσει την κοινωνική συμμετοχή και να οδηγήσει σε απομόνωση, ιδιαίτερα όταν οι δυσκολίες επικοινωνίας και λειτουργικότητας συνδυάζονται με έλλειψη ενημέρωσης ή κοινωνικό στίγμα.

Η διατήρηση των κοινωνικών επαφών, η συμμετοχή σε κατάλληλες δραστηριότητες, η σωματική και γνωστική ενεργοποίηση, καθώς και η αποκατάσταση μπορούν να συμβάλουν στη διατήρηση της αυτονομίας και της ποιότητας ζωής.

Οι οργανωμένες υπηρεσίες υγείας και κοινωνικής φροντίδας μπορούν να λειτουργήσουν συμπληρωματικά προς την οικογενειακή φροντίδα, ανταποκρινόμενες στις μεταβαλλόμενες ανάγκες του ατόμου και του οικογενειακού του περιβάλλοντος.

Για τις δομές κοινωνικής πρόνοιας και τους επαγγελματίες που εργάζονται σε αυτές, η άνοια αποτελεί μια σύνθετη πρόκληση που απαιτεί συνεργασία διαφορετικών ειδικοτήτων και σύνδεση της φροντίδας του ατόμου με την υποστήριξη της οικογένειας . Η ενημέρωση, η πρόληψη, η έγκαιρη αναγνώριση, η υποστήριξη των φροντιστών και η ανάπτυξη προσβάσιμων και οργανωμένων υπηρεσιών στην κοινότητα αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για μια ολοκληρωμένη προσέγγιση στη φροντίδα των ατόμων με άνοια . Η νόσος Alzheimer δεν αφορά μόνο τη μνήμη ούτε μόνο το άτομο που νοσεί, αλλά επηρεάζει τη λειτουργικότητα, την αυτονομία, τις κοινωνικές σχέσεις, την οικογένεια και, συνολικά, την ποιότητα ζωής . Ως εκ τούτου, η αντιμετώπισή της δεν περιορίζεται στη διαχείριση της νόσου και την παροχή φροντίδας, αλλά περιλαμβάνει την υποστήριξη της αυτονομίας, της συμμετοχής και της ενεργού εμπλοκής του ατόμου στη φροντίδα και στις αποφάσεις που το αφορούν σε όλη την πορεία της νόσου . Η ολιστική, οργανωμένη και ανθρωποκεντρική φροντίδα αποτελεί, επομένως, βασικό στοιχείο για την αντιμετώπιση μιας σημαντικής πρόκλησης για τη δημόσια υγεία και την κοινωνική φροντίδα Πηγές 1. World Health Organization. Dementia. Geneva: World Health Organization; 2026.

WHO – Dementia 2. GBD 2019 Dementia Forecasting Collaborators.

Estimation of the global prevalence of dementia in 2019 and forecasted prevalence in 2050: an analysis for the Global Burden of Disease Study 2019. Lancet Public Health. 2022;7(2). DOI – Lancet Public Health 3. Alzheimer Europe.

The prevalence of dementia in Europe 2025. Luxembourg: Alzheimer Europe; 2026. Alzheimer Europe – Prevalence of dementia in Europe 4. Livingston G, Huntley J, Liu KY, Costafreda SG, Selbæk G, Alladi S, et al. Dementia prevention, intervention, and care: 2024 report of the Lancet standing Commission.

Lancet. 2024;404(10452):572–628.

DOI – Lancet 5. World Health Organization.

Risk reduction of cognitive decline and dementia: WHO guidelines. 2nd ed. Geneva: World Health Organization; 2026.

WHO – Risk reduction of cognitive decline and dementia 6. National Institute for Health and Care Excellence.

Dementia: assessment, management and support for people living with dementia and their carers. London: NICE; 2018.

NICE – Dementia: assessment, management and support 7. Alzheimer's Disease International. World Alzheimer Report 2022: Life after diagnosis: navigating treatment, care and support. London: Alzheimer's Disease International; 2022. World Alzheimer Report 2022

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους