Original Post

Πλήρες Κείμενο:

ΓΙΑΤΙ ΚΑΗΚΕ Η ΠΑΛΑΙΣΤΙΝΗ ΕΠΙ ΙΟΥΣΤΙΝΙΑΝΟΥ; Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΠΟΥ ΔΕΝ ΜΑΣ ΕΜΑΘΑΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Κείμενο του Tempus Invictus Φανταστείτε μια επαρχία πιο πλούσια από την Αίγυπτο.

Προσκυνητές από όλη την αυτοκρατορία, λάδι, κρασί, και τρεις λαοί να ζουν δίπλα-δίπλα: Έλληνες Χριστιανοί Ορθόδοξοι στις πόλεις, Σαμαρείτες στα βουνά της Σαμάρειας και Εβραίοι στη Γαλιλαία.

Αυτή ήταν η Παλαιστίνη το 527μΧ, όταν ανέβηκε στον θρόνο ο Ιουστινιανός.

Μέσα σε 30 χρόνια, θα γινόταν η πιο αιματοβαμμένη επαρχία της αυτοκρατορίας.

Δύο μεγάλες εξεγέρσεις, ένας αυτοανακηρυγμένος βασιλιάς, και μια κυβέρνηση στην Κωνσταντινούπολη που έπρεπε να αποφασίσει: θα στείλει τις λεγεώνες της ή θα κάνει κάτι διαφορετικό; 1. Πώς ήταν η κατάσταση; Η Παλαιστίνη ήταν χωρισμένη σε τρεις επαρχίες με πρωτεύουσες Καισάρεια, Σκυθόπολη και Πέτρα.

Ήταν η "Ελβετία" (σε πλούτο) της εποχής λόγω προσκυνήματος, όπως δείχνουν οι Avi-Yonah (1958) και Bar (2003). Αλλά υπήρχε μια βόμβα, οι Εβραίοι ήταν ανεκτοί από τον νόμο, οι Σαμαρείτες όχι. Ο Sivan (2008) δείχνει ότι από τον 5ο αιώνα οι Σαμαρείτες αντιμετωπίζονταν επίσημα ως αιρετικοί — χωρίς δικαιώματα. 2. Η πρώτη εξέγερση το 529μΧ Το 529 μΧ ξεκίνησε μια μεγάλη εξέγερση για πολλούς λόγους. Α. Οι νόμοι. Ο Ιουστινιανός θέλει μια αυτοκρατορία με μια θρησκεία όπως είναι η μεγαλύτερη αντίπαλος της. Οι Αυτοκρατορία των Σασσανιδών. Β. Καταστροφή των συναγωγών των Σαμαρειτών (CJ 1.5.17) και η μετατροπή τους σε εκκλησίες (Nov. 37) Γ. Δεν μπορούν να μαρτυρήσουν κατά Χριστιανών (CJ 1.5.21) σε δικαστήριο.

Συνεπώς είχαν γίνει πολίτες δεύτερης κατηγορίας. Δ. Πληρώνουν βαρείς φόρους χωρίς προνόμια (Nov. 45) Ε. Το βουνό.

Στο ιερό τους όρος Γαριζίν, ο Αυτοκράτορας Ζήνων είχε χτίσει μια εκκλησία. Ο Ιουστινιανός, όπως λέει ο ίδιος ο Προκόπιος στο επίσημο έργο του De Aedificiis 5.7, την μετατρέπει απόρθητο φρούριο.

Για τους Σαμαρείτες είναι βεβήλωση.

Στ.Η καθημερινότητα. Ο Κύριλλος Σκυθοπολίτης και ο Μαλάλας (18.445) περιγράφουν ταπεινώσεις και δυσβάσταχτους φόρους από τον Ιωάννη τον Καππαδόκη για να πληρωθούν οι πόλεμοι της Αυτοκρατορίας στην Ιταλία. ΤΙ ΕΚΑΝΑΝ ΟΙ ΣΤΑΣΙΑΣΤΕΣ 1. Η εξέγερση του 529-531 — Του Ιουλιανού μπεν Σαμπάρ Η εξέγερση αυτή ήταν πολύ βίαιη.

Δεν ήταν απλή διαμαρτυρία, ήταν προσπάθεια δημιουργίας ανεξάρτητου κράτους.

Σύμφωνα με τον Ιωάννη Μαλάλα (18.445), τον Θεοφάνη (1.274) και τον Κύριλλο Σκυθοπολίτη, όπως τα αναλύουν οι Crown (1989), Sivan (2008) και Bar (2003): α) Ανακήρυξαν βασιλιά.

Ο αρχηγός Ιουλιανός, γιος του Σαμπάρ, ανακηρύχθηκε "Βασιλιάς του Ισραήλ" κατά το πρότυπο του Ιεροβοάμ.

Έκοψε δικό του νόμισμα και φορούσε διάδημα και εοθσεψτιτς πάντες ότι ήταν ο Μεσσίας. β) Κατέλαβαν πόλεις.

Με ορμητήριο τη Νεάπολη (Νάμπλους), την πρωτεύουσα των Σαμαρειτών, κατέλαβαν σε λίγες εβδομάδες όλη τη Σαμάρεια, τη Σκυθόπολη (Βηθ-Σεάν), την Καισάρεια, τη Βηθλεέμ και την Εμμαούς. Ο Μαλάλας γράφει ότι "η Παλαιστίνη φλεγόταν". γ) Εφάρμοσαν συστηματική αντι-χριστιανική πολιτική.

Συγκεκριμένα: • Σφαγές μέσα σε εκκλησίες: Στη Νεάπολη το 530μΧ όπως γράφει η Jewish Encyclopedia από τον Μαλάλα, κυνήγησαν τους νεαρούς Χριστιανούς από τη συναγωγή με μαχαίρια και σπαθιά μέχρι την εκκλησία του Αγίου Βασιλείου και τους έσφαξαν μέσα στο ναό. • Εμπρησμοί: Έκαψαν δεκάδες εκκλησίες στη Σκυθόπολη και τη Σαμάρεια. • Σφαγή κληρικών: Στον προηγούμενο κύκλο του 484μΧ, που είναι το πρότυπο για το 529μΧ, είχαν μπει στον καθεδρικό της Νεάπολης την ημέρα της Πεντηκοστής, σκότωσαν Χριστιανούς και έκοψαν τα δάχτυλα του επισκόπου Τερεβίνθου (Samaritan revolts - 1911 Encyclopaedia Britannica, Τσουλκανανης BYZANTINA). δ) Προσπάθησαν να κάνουν διεθνή συμμαχία.

Σύμφωνα με τη νεότερη μελέτη του κ. Τσουλκανανη. (BYZANTINA, ΑΠΘ), αμέσως μετά την εξέγερση, έστειλαν πρεσβεία στην αυλή του Πέρση βασιλιά Καβάδη, μεταξύ Απριλίου-Μαΐου 529μΧ, ζητώντας συμμαχία κατά του Βυζαντίου με αντάλλαγμα 50.000 στρατό.

Η πρεσβεία συνελήφθη από τους Βυζαντινούς μεταξύ Αυγούστου-Οκτωβρίου 529μΧ 3. Η Αυτοκρατορία Αντεπιτίθεται Σύμφωνα με τη πιο πρόσφατη έρευνα του Milewski (2022) στο περιοδικό Studia Ceranea. Ο Ιουστινιανός αντί για λεγεώνες, έστειλε συμμάχους. Η Κωνσταντινούπολη πολεμούσε με Σασσανιδες Πέρσες και Γότθους.

Έστειλε διαταγή στον τοπικό στρατηγό, τον dux Palaestinae Θεόδωρο, και ενεργοποίησε τους Γασσανίδες Άραβες. Ο Shahid (2010) αποδεικνύει ότι ο ρόλος του αλ-Χάριθ, του αρχηγού των Γασσανιδών που ο Ιουστινιανός διόρισε το 530μΧ, ήταν καθοριστικός.

Η αμοιβή του ήταν οι 20.000 αιχμάλωτοι Σαμαρείτες μετά των πόλεμο ως δούλοι.

Μετά την καταστολή, ο 90χρονος Άγιος Σάββας πάει ο ίδιος στην Κωνσταντινούπολη.

Δεν ζητάει λεφτά για τα δικά του μοναστήρια — αυτά ήταν στην έρημο και δεν είχαν πάθει τίποτα.

Ζητάει όμως λεφτά για την επαρχία η οποία είχε καταστραφεί οικονομικά. Ο Ιουστινιανός, σύμφωνα με τον Βίο του Αγίου Σάββα (Vita Sabae 71-75), διατάζει τους επισκόπους Ασκάλωνος και Πέλλας να αποτιμήσουν τις ζημιές.

Το ποσό: 13 κεντηνάρια χρυσού — 1.300 λίβρες χρυσού ή 93.600 σόλιδοι.

Ένα πραγματικό τεράστιο ποσό. Ο Ιουστινιανός δεν μπορούσε να βάλει και άλλους φόρους στις άλλες επαρχίες οπότε έκανε κάτι έξυπνο οι φόροι προήλθαν από τους ίδιους τους φόρους της Παλαιστίνης και από την πώληση των δημευμένων περιουσιών των Σαμαρειτών.

Πήγαν αποκλειστικά για ανοικοδόμηση εκκλησιών, με επίβλεψη των επισκόπων Ιεροσολύμων και έργο 12 ετών.

Ταυτόχρονα, ανακαινίζει την Ιερουσαλήμ για προπαγάνδα, επεκτείνει τον Cardo Maximus, χτίζει τη Νέα Εκκλησία της Θεοτόκου, τη μεγαλύτερη βασιλική της Παλαιστίνης, και ένα μεγάλο νοσοκομείο τα την εποχή 100 κλινών (Patrich 1995, Bar 2003). 4. Το αποτέλεσμα Μετά την νίκη των Αυτοκρατορικών δυνάμεων, ο αρχηγός Ιουλιανός μπεν Σαμπάρ, που είχε ανακηρυχθεί βασιλιάς του Ισραήλ, αποκεφαλίζεται και το κεφάλι του με το στέμμα στέλνεται στην Κωνσταντινούπολη (Ιωάννης Αντιοχεύς). 20.000 νεκροί στο πεδίο των μαχών.

Δημογραφικά, όπως δείχνει η Crown (1989), οι Σαμαρείτες από εκατοντάδες χιλιάδες γίνονται μειοψηφία.

Δεν ανέκαμψαν ποτέ. 5. Τι οδήγησε στην επόμενη εξέγερση; Οι νόμοι που είχε επιβάλλει ο Ιουστινιανός δεν ανακλήθηκαν.

Η δήμευση, η απαγόρευση κληρονομιάς και η μετατροπή συναγωγών σε εκκλησίες συνεχίστηκαν.

Τώρα όμως την ίδια πίεση νιώθουν και οι Εβραίοι της Γαλιλαίας.

Για πρώτη φορά, οι δύο παλιοί αντίπαλοι, Εβραίοι και Σαμαρείτες, κάνουν κοινό μέτωπο επιβίωσης και ξεκινά νέα εξέγερση εναντίον της Αυτοκρατορίας. 6. Ποιοι ήταν οι πρωταγωνιστές το 556μΧ; Δεν έχουμε όνομα βασιλιά.

Πρωταγωνιστές είναι οι κοινότητες της Καισάρειας.

Σύμφωνα με τον Μαλάλα και τον Θεοφάνη (Chronographia 1.274), η εξέγερση ξεκινάει στον ιππόδρομο της Καισάρειας στις αρχές Ιουλίου 556μΧ, με επίθεση σε Χριστιανούς και δολοφονία του κυβερνήτη Στεφάνου.

Σύμφωνα με τον Μαλάλα και το Χρονικόν Πασχάλιον (336), λεηλάτησαν δημόσια κτίρια και εκκλησίες στην Καισάρεια.

Από την άλλη πλευρά, ο τοπικός Έλληνας στρατιωτικός διοικητής Αδαμάντιος. 7. Τι έκανε η κυβέρνηση τη δεύτερη φορά; Η κυβέρνηση εφάρμοσε το ίδιο μοντέλο, αλλά πιο γρήγορα. Ο Αδαμάντιος καταστέλλει την εξέγερση μέσα στον ίδιο μήνα, χωρίς ενισχύσεις από την Κωνσταντινούπολη.

Νομικά όμως, κάνει στροφή 180 μοιρών.

Το 551μΧ με παρέμβαση του επισκόπου Σεργίου Καισαρείας, εκδίδει τη Νεαρά 129 που ανακαλεί τους πιο σκληρούς νόμους. Η Avi-Yonah (1958) το εξηγεί απλά: χωρίς Σαμαρείτες αγρότες, δεν θα υπήρχαν φόροι. 8. Πώς κατέληξε και τι έγινε μετά; Η εξέγερση του 556 μΧ πνίγηκε με συνοπτικές διαδικασίες με εκτελέσεις και νέες δημεύσεις. Πολλοί Εβραίοι και Σαμαρείτες. κατέφυγαν στην Περσία των Σασσανιδών.

Η επαρχία έμεινε ζωντανή οικονομικά χάρη στην ένεση των 13 κεντηναρίων, αλλά δημογραφικά είχε αλλάξει για πάντα.

Όπως γράφει ο Masalha (2018), οι Σαμαρείτες δεν ανέκαμψαν ποτέ.

Η εκδίκηση ήρθε 60 χρόνια μετά: το 61Χ, όταν οι Πέρσες του Χοσρόη Β' εισέβαλαν στην Παλαιστίνη, οι απόγονοι των Σαμαρειτών που είχαν καταφύγει στην Περσία επέστρεψαν μαζί τους ως σύμμαχοι, σύμφωνα με τη μελέτη του Τσουλκανακη (BYZANTINA, ΑΠΘ) για τη διπλωματική αποστολή των Σαμαρειτών στην περσική αυλή.

Μια εξέγερση που ξεκίνησε για έναν ναό στο Γαριζίν, κατέληξε να ανοίξει την πόρτα στους Πέρσες.

Όμως αυτό είναι άλλη ιστορία.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ (μόνο ακαδημαϊκές μελέτες) Cyrillus Scythopolitanus, Vita Sabae 71-75, ed. E. Schwartz (1939) - η βασική πηγή για τη χρηματοδότηση Procopius, De Aedificiis 5.7 Ioannis Malalas, Chronographia 18.445 Theophanes, Chronographia 1.274 Milewski, I., Cyril of Scythopolis on Relieving the Damage..., Studia Ceranea 12 (2022) - για τα 13 κεντηνάρια Crown, A. D., The Samaritans (1989) Shahid, I., Byzantium and the Arabs in the Sixth Century Vol.

II (Dumbarton Oaks, 2010) Bar, D., The Christianisation of Rural Palestine, JEH 54 (2003) Sivan, H., Palestine in Late Antiquity (Oxford, 2008) Avi-Yonah, M., The Economics of Byzantine Palestine, IEJ 8 (1958) Patrich, J., Sabas, Leader of Palestinian Monasticism (Dumbarton Oaks, 1995) Tsoulkanakis, The revolutions of the Samaritans..., BYZANTINA (ΑΠΘ) Masalha, N., Palestine: A Four Thousand Year History (2018)

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους