"Με την αγάπη της ανθίσαμε", είχε πει για αυτήν ο γιός της Γιώργος. Η Μαργαρίτα Παπανδρέου μπορεί για τους περισσότερους να ήταν η σύζυγος του Ανδρέα που ταπεινώθηκε δημόσια, πληγώθηκε πολύ και δεν...

Πλήρες Κείμενο:

"Με την αγάπη της ανθίσαμε", είχε πει για αυτήν ο γιός της Γιώργος. Η Μαργαρίτα Παπανδρέου μπορεί για τους περισσότερους να ήταν η σύζυγος του Ανδρέα που ταπεινώθηκε δημόσια, πληγώθηκε πολύ και δεν το έκρυψε -κυρίως με την περίφημη δημόσια εμφάνισή του Ανδρέα στη σκάλα του αεροπλάνου.

Όταν ρωτήθηκε για αυτό είπε αρχικά "no comment", αλλά αργότερα παραδέχτηκε ότι πέρασε πολύ δύσκολα ψυχολογικά, όμως συνειδητά επέλεξε να μην μετατρέψει τη Δήμητρα Λιάνη σε δημόσιο στόχο, ούτε να χτίσει την δική της από εκεί και πέρα ζωή, πάνω στην πίκρα και την εκδίκηση.

Θύμωσε, αλλά δεν το άφησε αυτό να γίνει η ταυτότητά της.

Και αυτό δεν είναι καθόλου εύκολο.

Έφυγε στα 103 της χρόνια και σίγουρα δεν υπήρξε απλώς "η γυναίκα του Ανδρέα". Είχε δική της πολιτική και κοινωνική διαδρομή και συνέδεσε το όνομά της με κάποιες από τις σημαντικότερες κατακτήσεις των Ελληνίδων κατά τη Μεταπολίτευση.

Το 1976 πρωτοστάτησε στην ίδρυση της Ένωσης Γυναικών Ελλάδας, της ΕΓΕ, μιας αυτόνομης γυναικείας οργάνωσης που εξαπλώθηκε σε ολόκληρη τη χώρα.

Στόχος της ήταν η πραγματική ισότητα των φύλων, όχι μόνο στα χαρτιά, αλλά μέσα στην οικογένεια, στην εργασία, στην κοινωνία και στην πολιτική ζωή. Η ΕΓΕ συγκέντρωσε αιτήματα που για μας σήμερα μπορεί να είναι αυτονόητα, αλλά τότε δεν ήταν. 'Οταν το ΠΑΣΟΚ ανέλαβε την κυβέρνηση, άσκησε οργανωμένη πίεση ώστε πολλά από αυτά να γίνουν νόμοι του κράτους και μέσα σε λίγα χρόνια άλλαξε κυριολεκτικά η νομική θέση της Ελληνίδας. -Το 1982 καθιερώθηκε ο πολιτικός γάμος. -Το 1983 ήρθε η μεγάλη μεταρρύθμιση του Οικογενειακού Δικαίου. -Καταργήθηκε η προίκα. -Καταργήθηκε η παλιά αντίληψη της πατρικής εξουσίας και αντικαταστάθηκε από τη γονική μέριμνα. -Θεσμοθετήθηκε η ισότητα των συζύγων. -Η γυναίκα διατηρούσε το επώνυμό της μετά τον γάμο. -Καθιερώθηκε το συναινετικό διαζύγιο και αναγνωρίστηκε ισότιμος ρόλος των δύο γονέων απέναντι στα παιδιά.

Και το 1986 θεσμοθετήθηκε η νόμιμη τεχνητή διακοπή της εγκυμοσύνης, η νόμιμη άμβλωση, ένα αίτημα για το οποίο το γυναικείο κίνημα και η ΕΓΕ έδωσαν μεγάλη μάχη.

Δεν τα κατάφερε όλα αυτά μόνη της, υπήρχε ολόκληρο γυναικείο κίνημα, οργανώσεις και γυναίκες που πάλεψαν πριν και μαζί της και φυσικά τους νόμους τους ψήφισε η Βουλή. Η Μαργαρίτα όμως είχε κάτι που ελάχιστες γυναίκες του κινήματος διέθεταν τότε.

Την πρόσβαση στο κέντρο της εξουσίας.

Και χρησιμοποίησε αυτή την πρόσβαση για να μεταφέρει εκεί τα αιτήματα των γυναικών.

Η δράση της ΕΓΕ συνδέθηκε άμεσα με την πίεση για τη μεταρρύθμιση του Οικογενειακού Δικαίου και τις άλλες αλλαγές εκείνης της περιόδου.

Και αυτή η ίδια, που μιλούσε στις άλλες γυναίκες για ανεξαρτησία, έζησε μια πολύ σκληρή πραγματικότητα.

Μετά από τέσσερις δεκαετίες κοινής ζωής, αγώνων και τέσσερα παιδιά, Σοφία, Γιώργος, Νίκος και Αντρίκος, ο Ανδρέας Παπανδρέου τελείωσε τον γάμο τους μέσα στον χαμό που δημιούργησε η σχέση του με τη Δήμητρα Λιάνη.

Στις 22 Οκτώβρη του 1988, ο Ανδρέας κόντευε τα 70, η Μαργαρίτα ήταν 65 και η Λιάνη 33 ετών.

Η ιστορία έγινε πρωτοσέλιδο και δημόσιο θέαμα.

Καταβαίνοντας την σκάλα του αεροπλάνου επιστρέφοντας από το Χέρλφιλντ, γύρισε και έγνεψε στην Λιάνη, για να τον ακολουθήσει, να σταθεί δίπλα του μπροστά σε όλες τις κάμερες.

Το διαζύγιο τους βγήκε τον Ιούνιο του '89 και έναν μήνα μετά, τον Ιούλιο του '89 έγινε ο γάμος τους με την Λιάνη.

Η κόρη τους Σοφία, είχε μιλήσει δημόσια για τον πόνο και την οδύνη που προκάλεσε αυτό στην οικογένεια. Η Μαργαρίτα πόνεσε, αλλά ο τρόπος με τον οποίο μίλησε αργότερα για εκείνη την περίοδο λέει πολλά για αυτήν.

Χρόνια μετά, όταν τη ρώτησαν αν είχε "συγχωρήσει" τον Ανδρέα, απάντησε ότι δεν της άρεσε καν η λέξη "συγχώρεση", σαν να είχε κάνει εκείνος κάτι που έπρεπε εκείνη να συγχωρήσει.

Μίλησε για τις συζητήσεις που έκαναν πριν χωρίσουν και είπε ότι τελικά εκείνη του είπε πως πρέπει να πάρουν διαζύγιο.

Μετά τον χωρισμό κράτησαν -για λίγο- μόνο γραπτή επικοινωνία μέσω της κόρης τους.

Δεν έφτιαξε ποτέ την εικόνα της απατημένης συζύγου.

Είπε ότι θα κρατούσε σαν θησαυρό το κομμάτι της ζωής που είχε ζήσει με τον Ανδρέα και ότι δεν ήθελε να το καταστρέψει με άσχημες σκέψεις, αφού από εκείνη την κοινή ζωή είχαν τα τέσσερα παιδιά τους.

Και όταν έφτασε η ώρα του διαζυγίου συνειδητοποίησε ότι η ίδια δεν είχε κάνει ακριβώς αυτό για το οποίο προειδοποιούσε τόσα χρόνια τις άλλες γυναίκες.

Δεν είχε εξασφαλίσει την οικονομική της ανεξαρτησία, δεν είχε δική της δουλειά, σύνταξη, ασφάλιση και αναγκάστηκε να απαιτήσει από τον Ανδρέα τη δική της οικονομική ασφάλεια αλλά και ην στήριξη των παιδιών που δεν είχαν ακόμη δικό τους εισόδημα.

Πολύ λίγο μετά το διαζύγιο επέστρεψε στη διεθνή δράση της για τις γυναίκες.

Μίλησε για τον πόνο, όμως έλεγε ότι είχε φίλους, οικογένεια και έναν στόχο στον οποία πίστευε και της έδινε όραμα για το μέλλον.

Μπορεί κανείς να συμφωνεί ή να διαφωνεί με την εποχή, το ΠΑΣΟΚ ή τον Ανδρέα Παπανδρέου.

Αυτό είναι άλλη συζήτηση.

Αλλά η δική της διαδρομή δεν χωράει κάτω από το όνομα ενός άνδρα.

Ναι, υπήρξε σύζυγος πρωθυπουργού, αλλά και μια γυναίκα με δική της δημόσια παρουσία.

Μητέρα τεσσάρων παιδιών, ιδρύτρια και πρόεδρος μιας από τις μεγαλύτερες γυναικείες οργανώσεις της Μεταπολίτευσης, κατάφερε αλλαγές που άλλαξαν την καθημερινή ζωή εκατομμυρίων γυναικών, εζησε δημόσια έναν πολύ επώδυνο χωρισμό και επέλεξε να μιλήσει γι' αυτόν χωρίς να σβήσει ούτε τον πόνο, αλλά ούτε και τα καλά σαράντα χρόνια που είχαν προηγηθεί. Η Μαργαρίτα Παπανδρέου έγραψε την δική της ιστορία και ένα μεγάλο κομμάτι της ανήκει στην ιστορία των δικαιωμάτων των Ελληνίδων. Σας ευχαριστούμε πολύ κυρία Margaret Chant.

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους