Πέθανε στις 31 Αυγούστου η Frances Stonor Saunders (1966-2026), διάσημη από το βιβλίο της «The Cultural Cold War: The CIA and the World of Arts and Letters». Ο ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΣ ΨΥΧΡΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ Αυτό είναι...

Πλήρες Κείμενο:

Πέθανε στις 31 Αυγούστου η Frances Stonor Saunders (1966-2026), διάσημη από το βιβλίο της «The Cultural Cold War: The CIA and the World of Arts and Letters». Ο ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΣ ΨΥΧΡΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ Αυτό είναι από τη νεκρολογία της στον Guardian (13.09.2026): «Το βιβλίο τού 1999 “Ποιος πλήρωσε τον αυλητή;”, η αποκάλυψη της Frances Stonor Saunders για την πολιτιστική κατασκοπεία που χρηματοδοτήθηκε από τη CIA κατά τη διάρκεια του ψυχρού πολέμου, “καθιέρωσε από μόνη της έναν νέο κλάδο της υπο-ιστορίας”, σύμφωνα με τον μυθιστοριογράφο Ian McEwan.

Μεταφρασμένο σε 17 γλώσσες, το βιβλίο καθιέρωσε τη Φράνσις, τότε στα 30 της, ως μία από τις πιο συναρπαστικές συγγραφείς μη μυθοπλασίας της γενιάς της.

Μέσα από αποχαρακτηρισμένα έγγραφα και αμέτρητες συνεντεύξεις, η Φράνσις αποκάλυψε πώς η CIA, υπό το πρόσχημα του Κογκρέσου για την Πολιτιστική Ελευθερία, βρισκόταν πίσω από χιλιάδες βιβλία, περιοδικά, εκθέσεις και συναυλίες.

Έδειξε ότι πολλοί από την πνευματική ελίτ της εποχής – συμπεριλαμβανομένων των Τζορτζ Όργουελ, Χάνα Άρεντ και Τζάκσον Πόλοκ – είχαν, εν γνώσει τους ή όχι, γίνει εργαλεία της αμερικανικής μυστικής υπηρεσίας.

Αυτή είναι η πρώτη παράγραφος από το βιβλίο της: «Στην κορύφωση του Ψυχρού Πολέμου, η κυβέρνηση των ΗΠΑ διέθεσε τεράστιους πόρους σε ένα μυστικό πρόγραμμα πολιτιστικής προπαγάνδας στη Δυτική Ευρώπη.

Κεντρικό χαρακτηριστικό αυτού του προγράμματος ήταν η προώθηση του ισχυρισμού ότι δεν υπήρχε.

Το διαχειριζόταν, υπό απόλυτη μυστικότητα, ο κατασκοπευτικός βραχίονας των ΗΠΑ, η Κεντρική Υπηρεσία Πληροφοριών (CIA). Το επίκεντρο αυτής της μυστικής εκστρατείας ήταν το “Κογκρέσο για την Πολιτιστική Ελευθερία”, το οποίο διευθυνόταν από τον πράκτορα της CIA Μάικλ Τζόσελσον από το 1950 έως το 1967.

Τα επιτεύγματά του – και κυρίως η διάρκειά του – ήταν σημαντικά.

Στην ακμή του, το “ Κογκρέσο για την Πολιτιστική Ελευθερία” διέθετε γραφεία σε τριάντα πέντε χώρες, απασχολούσε δεκάδες υπαλλήλους, εξέδιδε πάνω από είκοσι περιοδικά κύρους, διοργάνωνε εκθέσεις τέχνης, διέθετε δική του υπηρεσία ειδήσεων και ρεπορτάζ, διοργάνωνε διεθνείς διασκέψεις υψηλού προφίλ και επιβράβευε μουσικούς και καλλιτέχνες με βραβεία και δημόσιες παραστάσεις.

Η αποστολή του ήταν να ωθήσει την διανόηση της Δυτικής Ευρώπης μακριά από την επίμονη γοητεία που ασκούσε πάνω της ο μαρξισμός και ο κομμουνισμός, προς μια άποψη πιο δεκτική στον “αμερικανικό τρόπο ζωής”».

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους