Μαρία-Ηλέκτρα Ζογλοπίτου: Ένα όνομα που έμεινε στα ίχνη μιας εποχής Κάπου στα μέσα του Αυγούστου, σε έναν από εκείνους τους απογευματινούς καφέδες όπου οι παγωμένοι γρήγορα νερώνουν από τη ζέστη και...
Μαρία-Ηλέκτρα Ζογλοπίτου: Ένα όνομα που έμεινε στα ίχνη μιας εποχής Κάπου στα μέσα του Αυγούστου, σε έναν από εκείνους τους απογευματινούς καφέδες όπου οι παγωμένοι γρήγορα νερώνουν από τη ζέστη και τα τασάκια γεμίζουν αποτσίγαρα, στάχτες και σκέψεις, ο φίλος μου ο Basilis Brouzos, που ασχολείται ενεργά με τον χώρο της τέχνης, μου μίλησε για μια κομίστρια.
Μου είπε το όνομα. Μαρία-Ηλέκτρα Ζογλοπίτου.
Το άκουσα, το κράτησα κάπου στο πίσω μέρος του μυαλού μου και συνεχίσαμε την κουβέντα.
Δεν ήταν η πρώτη φορά που το άκουγα, αλλά ήταν από εκείνες τις στιγμές που κάτι γνώριμο ξαφνικά αποκτά πρόσωπο.
Ή μάλλον, στην περίπτωσή μου, δεν είχε ακόμη πρόσωπο.
Είχε εικόνες.
Κάπου τις είχα δει.
Σε παλιά εξώφυλλα, κασέτες, fanzines, φωτοτυπίες και σε όλα εκείνα τα μικρά πράγματα που έφτιαχναν έναν ολόκληρο κόσμο χωρίς να έχουν την απαίτηση να ονομαστούν «πολιτισμός». Κάποια από αυτά τα κοιτάς σήμερα και λες: «Τι εποχή ήταν αυτή;» Και μετά συνειδητοποιείς ότι δεν ήταν τόσο παλιά.
Ήταν απλώς μια εποχή που δεν είχε ακόμη προλάβει να γίνει αρχείο.
Και κάπου εκεί βρίσκεται η Μαρία-Ηλέκτρα.
Μια γυναίκα που έζησε μόλις 27 χρόνια, αλλά μέσα σε αυτά πρόλαβε να αφήσει αρκετά ίχνη ώστε, σχεδόν τρεις δεκαετίες αργότερα, ένας τύπος σε έναν καλοκαιρινό καφέ να ψάχνει ποια ήταν.
Γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη το 1970. Σπούδασε Ιστορία και Αρχαιολογία στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και συνέχισε τις σπουδές της στην Αγγλία, με υποτροφία του ΙΚΥ, στην Ιστορία της Τέχνης.
Το 1997 συμμετείχε στην 9η Μπιενάλε Νέων Καλλιτεχνών της Ευρώπης και της Μεσογείου στο Τορίνο, εκπροσωπώντας την Ελλάδα.
Αυτά είναι τα γεγονότα.
Εμένα, όμως, με ενδιαφέρει περισσότερο αυτό που κρύβεται ανάμεσά τους. Η Ηλέκτρα μεγάλωσε σε μια Θεσσαλονίκη που σήμερα μοιάζει περισσότερο με ανάμνηση παρά με πραγματικό τόπο.
Μια πόλη γεμάτη παρέες, μουσικές, μικρούς χώρους, πολιτιστικές ομάδες, έντυπα που τυπώνονταν με ό,τι υπήρχε διαθέσιμο, ραδιοφωνικούς σταθμούς που γεννιόνταν από το μεράκι και ανθρώπους που μπορούσαν να περάσουν μια ολόκληρη νύχτα συζητώντας για μια μπάντα, ένα κόμικ ή μια ιδέα που πιθανότατα δεν θα ενδιέφερε κανέναν άλλον.
Κι όμως, εκείνοι ενδιαφέρονταν.
Αυτό ήταν αρκετό. Η Ηλέκτρα σχεδίαζε και σταδιακά άρχισε να μεταφέρει τη δουλειά της από τα προσωπικά της σχέδια στα κόμικς, στα έντυπα, στις αφίσες και στις μουσικές κυκλοφορίες.
Το 1996 κυκλοφόρησε το «Χαμένο Φάσμα», σε σενάριο του Τάσου Αποστολίδη.
Παράλληλα, η εικονογράφησή της άρχισε να εμφανίζεται σε περιοδικά, fanzines και εξώφυλλα.
Η σχέση της με τη μουσική σκηνή δεν ήταν μια παράλληλη διαδρομή.
Ήταν μέρος του ίδιου κόσμου.
Συνεργάστηκε εικαστικά με συγκροτήματα και ανεξάρτητες κυκλοφορίες της εποχής, ανάμεσά τους οι Hardco(u)rades, η Ανάσα Στάχτη, οι Ziggy Was και οι Ναυτία.
Για ορισμένες από τις συγκεκριμένες συνεργασίες, καθώς και για την ακριβή αντιστοίχιση κάθε έργου με την αντίστοιχη κυκλοφορία, χρειάζεται να συμβουλευτεί κανείς τα ίδια τα εξώφυλλα, τα ένθετα και τα αρχεία της εποχής.
Δεν είναι όλες οι πληροφορίες διαθέσιμες σήμερα σε συγκεντρωμένη και εύκολα επαληθεύσιμη μορφή.
Και αυτό αξίζει να αναφερθεί, γιατί τότε ένα εξώφυλλο δεν ήταν απλώς η εικόνα μπροστά από μια κασέτα ή έναν δίσκο.
Ήταν κομμάτι της ταυτότητας μιας μπάντας.
Μια εικόνα μπορούσε να γίνει το πρώτο πράγμα που θα γνώριζες από έναν ήχο που δεν είχες ακόμη ακούσει.
Μπορούσε να περάσει από τα χέρια ενός μουσικού σε εκείνα ενός φίλου, από ένα live σε μια κασέτα και από μια κασέτα σε ένα δωμάτιο κάποιου που πιθανότατα δεν γνώριζες ποτέ.
Ένας μουσικός μπορούσε να κάνει fanzine, ένας κομίστας να φτιάξει ένα εξώφυλλο, ένας ζωγράφος να σχεδιάσει για μια μπάντα και ένας ραδιοφωνικός παραγωγός να οργανώνει το βράδυ μια συναυλία και την επόμενη μέρα να τυπώνει ένα έντυπο.
Δεν υπήρχαν πάντα επαγγελματικοί τίτλοι.
Υπήρχαν άνθρωποι που έκαναν πράγματα.
Και η Ηλέκτρα έκανε πολλά.
Γι’ αυτό, όταν κοιτάζω σήμερα τις δουλειές της για μπάντες, δεν βλέπω απλώς παλιά εξώφυλλα.
Βλέπω ένα κομμάτι από έναν ολόκληρο τρόπο ζωής, όπου η μουσική, η ζωγραφική, τα κόμικς και η παρέα δεν ήταν απαραίτητο να χωρίζονται σε διαφορετικά δωμάτια.
Όλα μπορούσαν να συμβούν στο ίδιο τραπέζι.
Μια κασέτα μπορούσε να είναι ταυτόχρονα μουσική, σχέδιο, φωτοτυπία, χειρόγραφο, λάθος εκτύπωση και προσωπική αφιέρωση.
Και ίσως να είχε μεγαλύτερη αξία ακριβώς επειδή δεν ήταν τέλεια. Η Ηλέκτρα ανήκε σε αυτόν τον κόσμο.
Αυτός είναι ένας από τους βασικούς λόγους που χρειαζόταν να γράψω γι’ αυτή την καλλιτέχνιδα.
Έδωσε το δικό της στίγμα μέσα από την τέχνη της και στη μουσική, αφήνοντας εικόνες πάνω σε κυκλοφορίες μιας ανεξάρτητης σκηνής και συμμετέχοντας στη διαμόρφωση της αισθητικής της.
Όταν ένα έργο συνδέεται τόσο έντονα με μια μπάντα, έναν ήχο, μια παρέα και τελικά με μια ολόκληρη εποχή, παύει να είναι απλώς μια εικονογράφηση.
Γίνεται μνήμη.
Και ίσως αυτό να είναι ένα από τα πιο σημαντικά πράγματα που μπορούν να συμβούν σε έναν καλλιτέχνη: η δουλειά του να μη χαθεί μαζί με την εποχή που τη γέννησε.
Το 1997, όμως, η ζωή της σταμάτησε.
Ήταν 27 ετών.
Δεν θέλω η Μαρία-Ηλέκτρα να μείνει στη μνήμη μόνο από τον τρόπο που τελείωσε η ζωή της.
Θα ήταν όμως εξίσου άδικο να μη σταθούμε καθόλου στο πόσο νωρίς χάθηκε.
Είχε ήδη αρχίσει να βρίσκει τη δική της φωνή, να κινείται ανάμεσα στα κόμικς, τη ζωγραφική, τα έντυπα και τη μουσική και να αφήνει το προσωπικό της αποτύπωμα.
Δεν ξέρω τι θα έκανε αν είχε ζήσει περισσότερο και δεν θέλω να το επινοήσω.
Ξέρω μόνο ότι στα 27 δεν έχεις προλάβει να ολοκληρώσεις τη διαδρομή σου.
Έχεις μόλις αρχίσει να καταλαβαίνεις ποιος είσαι και πού μπορεί να σε οδηγήσει αυτό που έχεις μέσα σου.
Κι εκείνη είχε ήδη αφήσει κάτι πίσω της.
Γι’ αυτό και χαίρομαι που ο Basilis μου πέταξε εκείνο το όνομα πάνω από έναν καφέ ένα απόγευμα του Αυγούστου.
Γιατί με ανάγκασε να ξανακοιτάξω.
Ένα εξώφυλλο που είχα δει παλιά.
Ένα όνομα που είχα ξεχάσει.
Ένα σκίτσο που κάποτε πέρασε μπροστά μου για λίγα δευτερόλεπτα.
Και να ανακαλύψω ότι πίσω του υπήρχε ένας άνθρωπος, μια ολόκληρη ζωή, μια παρέα, μια πόλη και μια εποχή. Η Μαρία-Ηλέκτρα Ζογλοπίτου δεν χρειάζεται να γίνει μεγαλύτερη από αυτό που ήταν.
Ούτε να της φορτώσουμε εκ των υστέρων έναν μύθο επειδή έφυγε νωρίς.
Αρκεί να την ξαναβάλουμε εκεί που ανήκει: ανάμεσα στους ανθρώπους που δημιούργησαν, δοκίμασαν και έφτιαξαν κάτι επειδή δεν μπορούσαν να κάνουν αλλιώς.
Και κάπου εκεί, ανάμεσα σε μια κασέτα, ένα fanzine, μια σελίδα κόμικ, ένα εξώφυλλο μιας μπάντας και ένα παλιό σκίτσο, υπάρχει ακόμη η Ηλέκτρα.
Όχι μόνο ως ανάμνηση.
Ως ίχνος.
By #Aspiralinked #Experimentalpatrasso #ΜαρίαΗλέκτραΖογλοπίτου #MariaElektraZoglopitou #GreekComics #ΕλληνικάΚόμικς #Comics #GreekArt #ΕλληνικήΤέχνη #IndependentArt #UndergroundArt #GreekUnderground #DIYCulture #DIYMusic #GreekMusic #IndependentMusic #90s #90sGreece #Thessaloniki #Θεσσαλονίκη #Fanzine #FanzineCulture #AlbumArtwork #ComicArt #Illustration #ArtAndMusic #AlternativeCulture #MusicAndArt #GreekAlternativeScene #Μουσική #Κόμικς #Τέχνη
Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους