🎠🚆Γίνεται το τοπόσημο, ένα τσίρκο... 🎪 Και ποιος είναι το θέαμα; Μήπως η ελληνική αρχετυπική συνείδηση; Το ζήτημα δεν είναι ότι έγινε μια συναυλία στη Θεσσαλονίκη. Ούτε ότι ένας καλλιτέχνης θέλησε να...
🎠🚆Γίνεται το τοπόσημο, ένα τσίρκο... 🎪 Και ποιος είναι το θέαμα; Μήπως η ελληνική αρχετυπική συνείδηση; Το ζήτημα δεν είναι ότι έγινε μια συναυλία στη Θεσσαλονίκη.
Ούτε ότι ένας καλλιτέχνης θέλησε να γιορτάσει τα τριάντα χρόνια της καριέρας του.
Το ζήτημα είναι πού και πώς επέλεξε να το κάνει.
Μπροστά στον έφιππο ανδριάντα του Μεγάλου Αλεξάνδρου.
Εκεί όπου η Θεσσαλονίκη δεν έχει απλώς ένα γλυπτό, αλλά ένα σύμβολο.⚜️ Ένα τοπόσημο⚜️ . Ένα κομμάτι της συλλογικής της μνήμης.
Το έργο του Ευάγγελου Μουστάκα, φιλοτεχνημένο με γνώση, τέχνη και σεβασμό, μετατράπηκε σε σκηνικό φόντο μιας υπερπαραγωγής προσωπικής προβολής. Ο Αλέξανδρος έγινε ντεκόρ.
Και αυτό δεν έγινε κρυφά.
Έγινε με την άδεια του Δήμου Θεσσαλονίκης και με μια παραγωγή που, αντί να αντιμετωπίσει το μνημείο ως όριο, το αντιμετώπισε ως σκηνογραφικό πλεονέκτημα.
Όταν μάλιστα άρχισαν οι αντιδράσεις, υπήρχε η δυνατότητα να μετακινηθεί η σκηνή λίγο παραπέρα.
Να αλλάξει ο σχεδιασμός.
Να προστατευθεί η αισθητική και η συμβολική αξία του χώρου.
Δεν έγινε.
Και όταν συνέβη ο αδόκητος θάνατος του Γιώργου Μαζωνάκη, υπήρχε ακόμη μία ευκαιρία: μια αναβολή.
Άλλοι καλλιτέχνες επέλεξαν να σταθούν διαφορετικά απέναντι στο πένθος.
Εδώ, όμως, η παράσταση συνεχίστηκε.
Και ο νεκρός συνάδελφος έγινε αφιέρωση.
Βολική αφιέρωση.
Γιατί, τελικά, πάνω από το πένθος, πάνω από την πόλη, πάνω από τους κατοίκους της, πάνω ακόμη κι από τον ίδιο τον Μεγαλέξανδρο, έπρεπε να σταθούν τα τριάντα χρόνια καριέρας. Αλίμονο! Δεν είναι όποιος κι όποιος σκυλάς.
Είναι σκυλάς συγχωριανός του Μουσταφά Κεμάλ! Και ύστερα ήρθε η περίφημη λέξη στην αφίσα: «Είσοδος ελεύθερη». Ποια είσοδος; Και πού ακριβώς; Σε ποιον ανήκει η είσοδος ενός δημόσιου χώρου για να την προσφέρει κάποιος ως προνόμιο; Λες και ο δημόσιος χώρος είναι ιδιωτικό οικόπεδο και ο κάθε διοργανωτής μπορεί να πει στους πολίτες: «Περάστε, σας επιτρέπω να μπείτε». Για δύο εβδομάδες, ένας από τους πιο χαρακτηριστικούς δημόσιους χώρους της Θεσσαλονίκης μετατράπηκε σε εργοτάξιο μιας εμπορικής υπερπαραγωγής, επιβάλλοντας στους κατοίκους όχι μόνο την παρουσία της, αλλά και την αισθητική της.
Το δημόσιο έγινε σκηνή.
Το μνημείο έγινε σκηνικό.
Και ο πολίτης έγινε θεατής.
Η ευθύνη του Δήμου Θεσσαλονίκης είναι, ασφαλώς, τεράστια.
Γιατί ο Δήμος, σύμφωνα με όσα έγιναν γνωστά, ζήτησε επανεξέταση του σχεδιασμού.
Η παραγωγή όμως, έχοντας επενδύσει σκηνοθετικά πάνω στον έφιππο Αλέξανδρο, αρνήθηκε την αλλαγή και περιορίστηκε στις διαβεβαιώσεις για τα μέτρα προστασίας του γλυπτού.
Μα αυτά δεν είναι διοικητικά «παζάρια». Σε τέτοιες περιπτώσεις η αυτοδιοίκηση δεν παρακαλεί. Αποφασίζει.
Αποδέχεται ή απορρίπτει.
Και όταν απαιτείται, επιβάλλει τους όρους της ή απαγορεύει μια χρήση που προσβάλλει τον χαρακτήρα και την αξία ενός δημόσιου χώρου.
Διότι αλλιώς δημιουργείται προηγούμενο.
Και τα προηγούμενα, κάποτε, γίνονται καθεστώς.
Βεβαίως υπήρχαν και χορηγοί. Η ΔΕΗ, η LUX, η AKTOR, η Stoiximan, ο Μαρινάκης, η Alter Ego Media και τόσοι ακόμη παράγοντες μιας παραγωγής που έπρεπε να είναι —όπως κάθε φαραωνική φιέστα— μεγάλη, εκτυφλωτική και αδύνατο να περάσει απαρατήρητη.
Μουσικοί, performers, τεχνικοί, γιγαντιαίες LED οθόνες, κάμερες, live feed, drones, πυροτεχνήματα... Ένα τεράστιο μηχάνημα θεάματος.
Και λοιπόν; Όλα γυαλιστερά.
Όλα θορυβώδη.
Όλα υπερβολικά.
Ένα θέαμα που μοιάζει όλο και περισσότερο με εκείνα τα ρωμαϊκά θεάματα που γέμιζαν τις αρένες, ενώ έξω από αυτές η Αυτοκρατορία σάπιζε.
Μόνο που εδώ δεν είχαμε Κολοσσαίο.
Είχαμε τον Λευκό Πύργο.
Και αντί για αρένα, είχαμε τον Αλέξανδρο.
Κι απέναντι; Ένα πλήθος που έσπευσε να καταναλώσει το «event». Να χειροκροτήσει το θέαμα.
Να φωτογραφηθεί.
Να ζήσει τη μεγάλη στιγμή.
Και κάπου ανάμεσα στα laser, στα drones, στα πυροτεχνήματα και στις LED οθόνες, χάθηκε κάτι πολύ πιο απλό: η αίσθηση του μέτρου.
Γιατί μια κοινωνία κρίνεται και από αυτά που επιλέγει να θαυμάσει.
Και ίσως το πιο θλιβερό δεν είναι ότι ένας τραγουδιστής θέλησε να κάνει μια υπερπαραγωγή.
Το πιο θλιβερό είναι ότι ένας ολόκληρος μηχανισμός εξουσίας, χρήματος, θεάματος και δημοσιότητας βρήκε απέναντί του τόσο λίγη αντίσταση.
Και τότε γεννιέται το πραγματικό ερώτημα που λέει και ο γιος μου ο Δημήτρης.
Μας αξίζει ο Μεγαλέξανδρος ως πρόγονος ή μόνο ως σκηνικό; Μας αξίζει η ιστορία μας ως μνήμη ή μόνο ως φόντο για selfie; Μας αξίζει να λέμε πως είμαστε λαός με πολιτισμό, όταν μπροστά στα σύμβολά μας βλέπουμε πρώτα τα πυροτεχνήματα και μετά το ίδιο το σύμβολο; Ίσως τελικά το πρόβλημα να μην είναι το τσίρκο.
Το πρόβλημα είναι ότι μάθαμε να το χειροκροτούμε.
Και όταν ένα πλήθος χειροκροτεί οτιδήποτε του σερβίρεται ως «μεγάλο», «φαντασμαγορικό» και «δωρεάν», χωρίς να ρωτά ποιος χρησιμοποιεί τον δημόσιο χώρο, ποιος αποφασίζει και ποιος τελικά πληρώνει το τίμημα, τότε δεν χρειάζεται κανείς να του επιβάλει το σανό. Τον τρώει μόνο του. Κεντρί ⚡ & μέλι 🍯 (τ. π.)
Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους