Original Post

Πλήρες Κείμενο:

Νομίζω πως ισχύει για πολλούς από εμάς ότι όσοι ζούσαμε τότε θυμόμαστε ακόμη με ακρίβεια τη στιγμή κατά την οποία πληροφορηθήκαμε την επίθεση στους Δίδυμους Πύργους και τι κάναμε τότε.

Εγώ, λίγες ημέρες πριν από την έναρξη της σπουδαστικής μου ζωής, έβλεπα τηλεόραση όταν ο σταθμός διέκοψε το πρόγραμμά του και άρχισε να μεταδίδει ζωντανά τις εικόνες από το πρώτο χτύπημα.

Λίγο αργότερα γίναμε μάρτυρες και του δεύτερου.

Ήταν σοκ.

Σοκαριστική ήταν και η είδηση ότι, ακόμη και χρόνια αργότερα, οστικά υπολείμματα των θυμάτων εντοπίζονταν ακόμα σε οροφές και χαραμάδες γειτονικών κτηρίων γύρω από το World Trade Center, αλλά και κατά την επεξεργασία και το κοσκίνισμα των χαλασμάτων στους χώρους συγκέντρωσής τους.

Ένα τέταρτο του αιώνα μετά, η διαδικασία της ταυτοποίησης συνεχίζεται.

Μόλις τον περασμένο μήνα έγινε η 1.654η ταυτοποίηση, ενώ περίπου 1.100 θύματα παραμένουν ακόμη χωρίς ταυτοποίηση.

Οι συγγενείς έχουν τη δυνατότητα να ενημερώνονται για την πορεία της διαδικασίας, αλλά και να επισκέπτονται έναν ειδικό, ιδιωτικό χώρο περισυλλογής και μνήμης, το Reflection Room.

Ο χώρος βρίσκεται δίπλα στο σημείο όπου φυλάσσονται τα μη ταυτοποιημένα ή μη παραληφθέντα λείψανα και δεν είναι προσβάσιμος στους υπόλοιπους επισκέπτες.

Και εδώ ξεκινά ένα ακόμη δυσκολότερο ερώτημα.

Σήμερα δεν πρέπει να μνημονεύουμε μόνο τα θύματα των τρομοκρατικών επιθέσεων της 11ης Σεπτεμβρίου ή τους ανθρώπους που πέθαναν αργότερα από τραυματισμούς ή ασθένειες που συνδέθηκαν με την έκθεση στη σκόνη, τον καπνό και τα τοξικά κατάλοιπα των καταρρεύσεων.

Πρέπει να θυμόμαστε και όσα ακολούθησαν.

Από την έναρξη του λεγόμενου «πολέμου κατά της τρομοκρατίας» άνοιξε ένας παγκόσμιος κύκλος βίας που άφησε πίσω του τεράστιο αριθμό νεκρών, τραυματιών, προσφύγων και εκτοπισμένων.

Μεταξύ αυτών βρίσκονται και δεκάδες χιλιάδες Αμερικανοί στρατιώτες και βετεράνοι που αυτοκτόνησαν στα χρόνια που ακολούθησαν.

Ποιος υπολογίζει, αλήθεια, τον συνολικό αριθμό των ανθρώπων που σκοτώθηκαν από τις «συμμαχικές» στρατιωτικές επεμβάσεις στη Μέση Ανατολή, από τις συγκρούσεις που ακολούθησαν ή από την εξάπλωση της τρομοκρατικής βίας σε άλλες περιοχές του κόσμου, όπως η υποσαχάρια Αφρική; Πριν από τη μνήμη, λοιπόν, υπάρχει η ίδια η βία.

Υπάρχουν οι αποφάσεις που παράγουν πολέμους, οι επιχειρήσεις που αφήνουν πίσω τους νεκρούς, οι κοινωνίες που διαλύονται και αναγκάζονται να ζήσουν για δεκαετίες με τις συνέπειές τους.

Και ύστερα έρχεται η μνήμη.

Επιστρέφοντας στη μνήμη των θυμάτων, φαίνεται πως οι πολιτικές της μνήμης διαψεύδουν στην πράξη τον υμνογράφο όταν γράφει πως «ἆρα τίς ἐστι, βασιλεὺς ἢ στρατιώτης, ἢ πλούσιος ἢ πένης, ἢ δίκαιος ἢ ἁμαρτωλός;». Οι νεκροί μπορεί να είναι ίσοι απέναντι στον θάνατο, όμως η μνήμη τους δεν είναι καθόλου ίση.

Και ίσως, αν μπορούσαμε να τους ρωτήσουμε, τα ίδια τα θύματα να προτιμούσαν όχι τη μνημειοποίηση του θανάτου τους, αλλά τη συνέχιση της ζωής τους δίπλα στις οικογένειές τους και στους ανθρώπους που αγαπούσαν.

Στην περίπτωση των θυμάτων της 11ης Σεπτεμβρίου, τεράστιοι θεσμικοί, επιστημονικοί και οικονομικοί πόροι διατέθηκαν και εξακολουθούν να διατίθενται για την αναζήτηση, την ταυτοποίηση και τη διαφύλαξη ακόμη και των μικρότερων λειψάνων.

Άραγε, θα υπάρξουν υπηρεσίες που θα φροντίσουν με την ίδια επιμονή για την ταυτοποίηση των σορών κάτω από τα χαλάσματα της Γάζας ή σε άλλα μέτωπα πολέμου; Θα αναζητηθούν με την ίδια προσοχή τα ονόματα, τα σώματα και οι ιστορίες όλων αυτών των ανθρώπων; Όχι, δεν είναι οι νεκροί που διαφέρουν.

Εμείς είμαστε εκείνοι που αποφασίζουμε ποιος θάνατος θα καταγραφεί, ποιο σώμα θα αναζητηθεί, ποιο όνομα θα διασωθεί και ποια μνήμη θα προστατευθεί.

Και αυτό λέει πολλά περισσότερα για τους ζωντανούς παρά για τους νεκρούς. Νίκος Κοσμίδης, Υπ. Διδ. Αρχιτεκτονικής (ΔΠΘ)

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους