🔊Το ήξερες ότι η τραγωδία βγήκε από κάτι μπεκρηδες που ντύνονταν ως τράγοι; Από τον Τράγο στη Σκηνή: Η Αρχέγονη Καταγωγή της Αρχαίας Ελληνικής Τραγωδίας Η λέξη «τραγωδία» κουβαλάει στους αιώνες μια...

Πλήρες Κείμενο:

🔊Το ήξερες ότι η τραγωδία βγήκε από κάτι μπεκρηδες που ντύνονταν ως τράγοι; Από τον Τράγο στη Σκηνή: Η Αρχέγονη Καταγωγή της Αρχαίας Ελληνικής Τραγωδίας Η λέξη «τραγωδία» κουβαλάει στους αιώνες μια από τις πιο χαρακτηριστικές ετυμολογικές και πολιτισμικές μνήμες του αρχαίου ελληνικού κόσμου.

Σύνθετη από τις λέξεις τράγος και ᾠδή (τραγούδι), παραπέμπει άμεσα σε μια εποχή όπου το θέατρο δεν ήταν απλώς ψυχαγωγία, αλλά μια έκσταση θρησκευτικής λατρείας και τελετουργικής μέθεξης. Οι Διονυσιακές Ρίζες και ο Χόρος των Σατύρων Στις αγροτικές και αστικές γιορτές προς τιμήν του Διονύσου —ιδιαίτερα στα Μεγάλα και τα Λήναια Διονύσια— η λατρεία του θεού συνοδευόταν από εκστατικούς χορούς και δρώμενα.

Ο χορός αποτελούνταν συχνά από πιστούς μεταμφιεσμένους σε σάτυρους, τους μυθικούς συντρόφους του Διονύσου που θεωρούνταν ακόλουθοι με τραγοειδή χαρακτηριστικά (κεράτα, οπλές, γούνες και προβιές). Αυτοί οι πρώιμοι χορικοί ύμνοι, γνωστοί ως διθύραμβοι, εξιστορούσαν τα πάθη, τους αγώνες και τα κατορθώματα των θεών και των ηρώων.

Οι συμμετέχοντες, φορώντας τα προσωπεία και τις αμφιέσεις των τράγων, ενσάρκωναν τα πνεύματα της φύσης και της γονιμότητας, γεφυρώνοντας τον ανθρώπινο κόσμο με το θείο. Η Μαρτυρία του Αριστοτέλη στην Ποιητική Η πιο εμπεριστατωμένη αρχαία πηγή σχετικά με τη μετάβαση από αυτή τη λατρευτική παράδοση στη δραματική τέχνη προέρχεται από τον Αριστοτέλη.

Στο έργο του Ποιητική, ο φιλόσοφος αναλύει την εξέλιξη του είδους: > «Καὶ ἡ μὲν ἀπὸ τῶν ἀρχομένων διθυράμβων, ἡ δὲ ἀπὸ τῶν φαλλικῶν... ἐκ μικρῶν μύθων καὶ λέξεως γελοίας διὰ τὸ ἐκ σατυρικοῦ μεταβαλεῖν ὀψὲ ἀπεσεμνύνθη» (Αριστοτέλης, Ποιητική, 1449a). > Σύμφωνα με τον Αριστοτέλη, η τραγωδία γεννήθηκε «από τους εξαρχόντων τοὺς διθυράμβους» και εξελίχθηκε σταδιακά από μια σατυρική, αυτοσχέδια μορφή σε σοβαρό, επpos λόγο και υψηλό δράμα, διατηρώντας ωστόσο για μεγάλο διάστημα τα «σατυρικά» της γνωρίσματα και το έντονο πάθος. Η Μετάβαση από το Τελετουργικό στο Θέατρο Η σταδιακή απομάκρυνση από το καθαρά θρησκευτικό πανηγύρι προς τη θεσμοθετημένη θεατρική τέχνη αποδίδεται από την παράδοση στον Θέσπινα, τον 6ο αιώνα π.Χ., ο οποίος προσέθεσε τον πρώτο υποκριτή που συνομιλούσε με τον χορό.

Παρά την εισαγωγή των ιστορικών και μυθολογικών υποθέσεων, ο πυρήνας της τραγωδίας —η κορυφαία σύγκρουση, το πένθος, η κάθαρση και η ιερή ατμόσφαιρα— εξακολούθησε να τιμά τη διπλή φύση της καταγωγής της: το ανθρώπινό μέτρο και το θεϊκό δέος.

Οπότε την άλλη φορά που θα γράψετε για τραγοπαπες κτλ να θυμάστε ότι οι κανονικοί τράγοι ήταν κάποιοι αρχαίοι Έλληνες. Κύριες Πηγές και Βιβλιογραφία * Αριστοτέλης.

Ποιητική. (Εισαγωγή, κείμενο, μετάφραση και σχόλια, π.χ. εκδόσεις Κάκτος ή Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης). Η βασική αρχαία πηγή για τη γενεαλογία του δράματος και τη σχέση του με τον διθύραμβο και το σατυρικό στοιχείο. * Pickard-Cambridge, Sir Arthur. Dithyramb, Tragedy and Comedy. Oxford University Press.

Το κλασικό και θεμελιώδες έργο μελέτης για τους αρχαίους ελληνικούς χορούς, τα διονυσιακά δρώμενα και τη γέννηση του θεάτρου. * Nietzsche, Friedrich. Η Γέννηση της Τραγωδίας (Die Geburt der Tragödie aus dem Geiste der Musik). Μια φιλοσοφική προσέγγιση στη διχοτομία του απολλώνιου και του διονυσιακού στοιχείου και στις βαθέος ριζωμένες τελετουργικές καταβολές του αρχαίου δράματος. * Lesky, Albin.

Ιστορία της Αρχαίας Ελληνικής Λογοτεχνίας. Εκδόσεις Κυριακίδη. Περιλαμβάνει εκτενείς αναλύσεις για την εξέλιξη του δράματος από τις λατρευτικές ρίζες της Διονυσιακής θρησκείας.

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους