Original Post

Πλήρες Κείμενο:

ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ (ΚΑΠΕΤΑΝ ΣΤΕΦΟΣ): Η ΣΥΓΚΛΟΝΙΣΤΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΕΝΟΣ ΜΑΚΕΔΟΝΟΜΑΧΟΥ, ΠΟΥ ΕΠΕΣΕ ΘΥΜΑ ΛΙΘΟΒΟΛΙΣΜΟΥ ΑΠΟ ΕΛΛΗΝΕΣ ΑΝΤΑΡΤΕΣ ΤΟ 1943 Γεννήθηκε στο Μοναστήρι της Πελαγονίας.. Ήταν από αυτούς που δεν κρύβονταν. Ο Στέφανος Γρηγορίου, γνωστός και ως Καπετάν Στέφος, είχε περάσει τη ζωή του με το τουφέκι στο χέρι και την Ελλάδα στην καρδιά. Πολέμησε Οθωμανούς, κομιτατζήδες, ληστές, Βούλγαρους και Γερμανούς.

Είχε δει φίλους να πεθαίνουν, παιδιά να ορφανεύουν, και η πατρίδα του άλλαζε σύνορα και πρόσωπα.

Όμως δεν περίμενε ποτέ πως θα πέθαινε από ελληνικά χέρια.

Ούτε ότι οι πέτρες θα ήταν το τελευταίο πράγμα που θα ένιωθε στο κορμί του.

Μικρός ακόμα, ακούγοντας τα λόγια των μεγαλυτέρων με το αδάμαστο ελληνικό φρόνημα, αποφάσισε να προσφέρει τη ζωή του στον αγώνα.

Κι έτσι βρέθηκε ο πρώτος εκδικητής του Μοναστηρίου.

Γεννήθηκε στα τέλη του 19ου αιώνα στο Μοναστήρι της Πελαγονίας, σε μια οικογένεια με βαριά ιστορία: προπάππους του Φιλικός, πατέρας του αγωνιστής, ίδιος μακεδονομάχος, αργότερα αξιωματικός της Χωροφυλακής.

Ήξερε πότε να μιλάει και πότε να σκοτώνει.

Η σύζυγός του, η Ρωσίδα Ευδοκία, πολεμούσε δίπλα του.

Όχι συμβολικά – με τουφέκι και εντολές.

Σε κάποια μάχη την αποκάλεσαν υπαρχηγό.

Εκείνος δεν αντέδρασε.

Ήξερε τι μπορούσε να κάνει.

Κατά τη διάρκεια των Βαλκανικών Πολέμων, απελευθέρωσε χωριά ολόκληρα πριν φτάσει ο επίσημος στρατός. Στο Γέρμα, στη Βλάστη, στη Φλώρινα, ήταν πάντα μπροστά.

Τους αιχμαλώτους τους φερόταν με τιμή – ακόμα και Τούρκους αγάδες που είχαν σκοτώσει ιερείς, τους έδινε στους ανώτερους.

Αλλά δεν συγχωρούσε την προδοσία.

Και οι προδότες, τότε, δεν είχαν δεύτερη ευκαιρία. Στον Α’ Παγκόσμιο Πολέμο και στον Μεσοπόλεμο, παρέμεινε στο προσκήνιο.

Είτε με το όπλο είτε με τον λόγο του.

Κατηγορήθηκε πολλές φορές για βία, για αυθαιρεσία, για πολιτικά παιχνίδια.

Κάποιοι τον έλεγαν ήρωα, άλλοι τύραννο.

Στην κατοχή όμως, τα πράγματα άλλαξαν. Γερμανοί, Βούλγαροι, Ιταλοί, αντάρτικα σώματα.

Ξανά στα βουνά.

Και αυτή τη φορά με τον γιο του.

Ο γιος του, ο Εύελπις Επαμεινώνδας Γρηγορίου, είχε τελειώσει τη Σχολή Ευελπίδων.

Νέος, υπερήφανος, το ίδιο αφοσιωμένος.

Μαζί συγκρότησαν μικρό αντάρτικο σώμα στη Βλάστη.

Πολέμησαν στον Φαρδύκαμπο. Διακρίθηκαν. Ξανά.

Αλλά οι εποχές είχαν αλλάξει.

Το 1943 ο Στέφος συμφώνησε να συναντήσει τον ΕΛΑΣ.

Ήταν ηλικιωμένος πια.

Είχε συμφωνήσει να παραδώσει τους άντρες του.

Να φύγει με το κεφάλι ψηλά.

Όχι ως ήρωας.

Ως πολεμιστής που ήθελε να ξεκουραστεί.

Η συμφωνία ήταν καθαρή.

Ή τουλάχιστον έτσι νόμιζε. Στο Σισάνι, στις 24 Μαρτίου, εμφανίστηκε για τη συνάντηση.

Ήταν αφοπλισμένος.

Δίπλα του μόνο οι λέξεις που είχε δώσει.

Και η εμπιστοσύνη του.

Εκεί, χωρίς κανέναν λόγο, του όρμησαν.

Δεν τον πυροβόλησαν.

Δεν του πέρασαν θηλιά.

Τον χτύπησαν με πέτρες.

Με ξύλα.

Με ό,τι υπήρχε.

Τον λιθοβόλησαν.

Μέχρι να σβήσει.

Την επόμενη μέρα, έπιασαν και τον γιο του.

Ούτε αυτός πυροβολήθηκε.

Εκτελέστηκε όπως τον πατέρα του.

Η επίσημη αιτία; Είχαν προδώσει, λέει, τον Γεώργιο Μόδη στους Γερμανούς.

Όμως δεν υπήρξε ποτέ απόδειξη.

Μόνο πολιτική, φανατισμός και φόβος.Τα βιβλία που μιλούν γι° αυτόν αναφέρουν καθημερινά επεισόδια αυταπάρνησης και ηρωισμού, τις περισσότερες φορές μέσα στις φωλιές των Βουλγάρων και μέσα σε στρατοκρατούμενες περιοχές, πρόσφεραν πολλά σ' εκείνο το μεγάλο και ωραίο αγώνα.

Η τόλμη του, που έφτανε στα όρια της παραφροσύνης, η περιφρόνηση προς τους φονιάδες, η όρθια και φανερή στάση διέγραφαν αδρά την προσωπικότητα του Μακεδονομάχου.

Το 1904 ανήκε στο σώμα του Κώττα και το 1905 εντάχθηκε στο σώμα του Καραβίτη και τον Ιούλιο του ιδίου χρόνου σημείωσαν μεγάλη νίκη στη Κλαδοράχη της Φλώρινας, καταφέρνοντας να διαλύσουν το σώμα του βοεβόδα Ναούμ.

Αργότερα πέρασε στο σώμα του Ρουπακά.

Ελαβε μέρος σε σύγκρουση με συμμορία Τουρκαλβανών κοντά στη Δόιρδα της Βορείου Ηπείρου και στη μάχη της Φτελιάς Καστοριάς, όπου εξοντώθηκε ο κομιτατζής Κορσατώφ.

Στα 1907 χωρίστηκε από το σώμα του Ρουπακά για να συνεχίσει τον αγώνα με το δικό του σώμα στην περιοχή Μοναστηρίου.

Στις 22 Σεπτεμβρίου του ιδίου χρόνου μαζί με τον Παύλο Γύπαρη οργάνωσαν συντονισμένη επίθεση στο Σμάρδεσι (Κρυσταλοπηγή) και πέτυχαν να κυκλώσουν τους κομιτατζήδες.

Παρόλη την αμείλικτη τουρκική καταδίωξη, που άρχισε τα τέλη του 1906 αλλά και την οικονομική εξάντληση του χριστιανικού στοιχείου του Μακεδονικού χώρου, οι ελληνικοί αιφνιδιασμοί συνεχίστηκαν και επεκτάθηκαν. Στο Μορίχοβο οι οπλαρχηγοί Καραβίτης, Νικολούδης, Ζώης, Βολάνης κ.α. μαζί με τον Καπετάν Στέφο συγκροτούσαν τα ισχυρότερα ερείσματα της ένοπλης ελληνικής αντίστασης.

Στον πόλεμο του 1912 πολέμησε ως επικεφαλής προσκόπων - όπως αποκλήθηκαν οι Μακεδονομάχο! για να πολεμήσουν στα μετώπισθεν του εχθρού - κι απελευθέρωσε εν ονόματι της Ελλάδας τα χωριά Αναρράχη, Εμπόριο της Πτολεμαΐδας, υψώνοντας παντού την Ελληνική σημαία.

Μετά την απελευθέρωση, εγκαταστάθηκε στη Φλώρινα. Το Φεβρουάριο του 1914 ξεκίνησε απ' τη Φλώρινα με 40 άντρες για τη Βόρεια 'Ηπειρο.

Τον είχε καλέσει για βοήθεια η "Προσωρινή Επιτροπή". Εγκατέστησε το στρατηγείο του στο Γιαννοχώρι και κατόρθωσε να ξεσπιτώσει όλα τα χωριά του ανατολικού Γράμμου.

Στο μεσοπόλεμο έδρασε και πάλι ως αρχηγός ένοπλης ομάδας εναντίον των κομιτατζήδικων ομάδων που εισέβαλαν στη Δυτική Μακεδονία.

Στον ελληνοϊταλικό πόλεμο διακρίθηκαν μαζί με το γιο του Επαμεινώνδα στη μάχη Φαρδυκάμπου Σιατίστης. Στην Κατοχή του Β' Παγκοσμίου Πολέμου συμμετείχε στην Εθνική Αντίσταση. O Καπετάν Στέφος, βλέποντας την επιρροή των κομιτατζήδων πήρε το γιό του Επαμεινώνδα Γρηγορίου, ένα αγγελόμορφο παλικάρι, τεταρτοετή της Σχολής Ευελπίδων και φοιτητή στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, 4-5 ενωματάρχες και τον αεροπόρο Καντύλη και τράβηξε για τη γνώριμη του Βλάστη.

Εκεί συνάντησε άντρες του ΕΜΑΣ και τους παρέδωσε με όλη του την καρδιά, όπως είπε, το γιό του Επαμεινώνδα.

Κατατάχτηκαν όλοι που τον ακολουθούσαν.

O ίδιος δεν μπορούσε πια, γιατί τα χρόνια είχαν περάσει.

Στις 24 Μαϊου 1943 τον κάλεσαν οι "νέοι αντάρτες" για σύσκεψη στο Σισάνι Βόιου και τον δέχτηκαν με πολλές τιμές κα περιποιήσεις.

Την άλλη μέρα τον σκότωσαν με πέτρες και ξύλα.

Στους κατάπληκτους χωρικούς, που άρχισαν να διαμαρτύρονται, είπαν ότι κατάδωσε τον Μόδη στους Γερμανούς.

Την ίδια μέρα κατέσφαξαν και τον γιό του.

Η ζωή του Στέφανου είχε δεθεί άρρηκτα με τη μακεδονική ιστορία του αιώνα μας.

Υπήρξε πολυτάραχη και μαρτυρική, ηρωϊκή και τραγική. Έτσι όπως γράφτηκε από αιώνες η μοίρα της Μακεδονίας μας. florina-history.blogspot.com

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους