Original Post

Πλήρες Κείμενο:

Επειδή έγιναν πολλές ενδιαφέρουσες συζητήσεις σήμερα για το θέμα του αποταμιευτικού προγράμματος που ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός, είπα να μαζέψω εδώ τα σημαντικότερα (κατ' εμέ προφανώς) σημεία: - Καταρχάς είναι θετικό και σημαντικό να ενισχύεται η κουλτούρα αποταμίευσης. Οι Έλληνες δεν φημιζόμαστε ούτε για την καλή διαχείριση του χρήματος, ούτε για το μακροπρόθεσμο σχεδιασμό μας.

Ό,τι μπορεί να κάνει το κράτος για να βοηθήσει να βελτιωθούμε σε αυτά, καλό είναι. - Η βασικότερη ένσταση που είδα είναι πως το μέτρο βοηθάει όσους είναι ήδη σε θέση να βάλουν κάτι στην άκρη, κι όχι αυτούς που δεν τους φτάνουν τα χρήματα ούτε για τα βασικά.

Επιπλέον, βοηθάει κάποιον που θα δυσκολευτεί να βγάλει στην άκρη 100 ή 50 ή 20 ευρώ το μήνα, εξίσου με αυτόν που του περισσεύουν έτσι κι αλλιώς.

Εδώ νομίζω ότι θα άξιζε να μπει ένα οικονομικό κριτήριο, όπου πχ μια οικογένεια με εισόδημα μέχρι €50.000 να παίρνει επιδότηση 150%, μια οικογένεια με εισόδημα άνω των €100.000 να παίρνει επιδότηση μόνο 50%, και στο ενδιάμεσο να ισχύει το 100% που ανακοινώθηκε χθες (παραδείγματα είναι αυτά, μπορεί προφανώς άλλα νούμερα να έχουν περισσότερο νόημα). Ένα τέτοιο σχήμα θα έδινε ένα παραπάνω κίνητρο σε όσους δυσκολεύονται να αποταμιεύσουν, και θα εξοικονομούσε πόρους από τις επιδοτήσεις στα ανώτερα οικονομικά κλιμάκια. - Είμαι βέβαιος ότι υπάρχουν πολλές οικογένειες που πραγματικά δεν έχουν περιθώριο να βγάλουν στην άκρη ούτε 20 ευρώ το μήνα, και δεν θα μπορούν να ωφεληθούν από το πρόγραμμα.

Εκεί αξίζει να εξεταστεί κάποια ελάχιστη εισφορά από το κράτος (πάντα με τη λογική του λογαριασμού που κλειδώνει για 18 χρόνια), ακόμα και με μηδενική συμμετοχή της οικογένειας. - Πρέπει να είμαστε προσεκτικοί με τα νούμερα που διαβάζουμε και αναπαράγουμε.

Το ποσό των €60.000 που αναφέρεται συνεχώς είναι εντελώς παραπλανητικό, γιατί ο περισσότερος κόσμος το αντιλαμβάνεται με σημερινές αξίες, θεωρεί δηλαδή (συνειδητά ή υποσυνείδητα) ότι το παιδί τους το 2044 θα μπορεί με αυτές τις 60.000 να καλύψει όσα έξοδα θα μπορούσε και τώρα με αυτό το ποσό.

Αν όμως υπολογίσουμε τον πληθωρισμό, πχ 3% το χρόνο (που είναι μάλλον αισιόδοξο), αυτές οι 60.000 το 2044 θα είναι αντίστοιχες με περίπου 37.000 σήμερα (βλ σχόλια). - Επιπλέον, αυτές οι (ονομαστικές) 60.000 έχουν υπολογιστεί με βάση τις εισφορές των 100+100 ευρώ το μήνα για 18 χρόνια (€43.200 σύνολο) με ένα υποθετικό ετήσιο επιτόκιο 3,5%. Αυτό όμως είναι άγνωστο πώς θα επιτευχθεί, όταν τα σημερινά επιτόκια καταθέσεων, ακόμα και προθεσμιακών για τέτοια ποσά, είναι κάτω από 0,5%. Οποιαδήποτε επένδυση δε ρισκάρει το κεφάλαιο, είναι από δύσκολο έως αδύνατο να έχει απόδοση πάνω από τον πληθωρισμό.

Σε άλλες χώρες με πιο ώριμες αγορές μετοχών και ομολόγων, υπάρχουν περισσότερες επιλογές που σε βάθος 18 ετών δίνουν καλή απόδοση με σχετικά μικρό ρίσκο. Στις ΗΠΑ πχ, αν κοιτάξουμε τον δείκτη S&P500 σε διαστήματα 18 ετών από το 1985 μέχρι σήμερα (1985-2003, 1986-2004, κλπ) η ετησιοποιημένη απόδοση ήταν από 3,4% έως 9,7%. Για τον Γενικό Δείκτη του ΧΑΑ όμως, τα περισσότερα αντίστοιχα διαστήματα 18 ετών έδιναν αρνητική απόδοση, ο πολίτης δηλαδή θα έχανε κι από το κεφάλαιό του! - Τα παραπάνω δε σημαίνουν ότι το αποταμιευτικό πρόγραμμα είναι κακή ιδέα.

Ακόμα και κάποιος που δίνει 50 ευρώ το μήνα, κι έχει ένα επιτόκιο 1 μονάδα κάτω από τον πληθωρισμό (που θα μπορούσε ίσως να διαπραγματευτεί η κυβέρνηση με τις τράπεζες), θα εξασφαλίσει στο παιδί του το αντίστοιχο των σημερινών 16.000 ευρώ περίπου, χρήματα που δεν βρίσκονται εύκολα, ειδικά αφού τα μισά έρχονται από το κράτος.

Ειδικά όμως αφού μιλάμε για ένα πρόγραμμα που έχει σκοπό την ανάπτυξη της οικονομικής συνείδησης των πολιτών, δεν μπορούμε να αναπαράγουμε αριθμούς που παραβλέπουν τις έννοιες του πληθωρισμού και του επενδυτικού ρίσκου.

Και παρεμπιπτόντως, θα ήταν καλό να δούμε και την κοστολόγηση του προγράμματος, όπως και των υπόλοιπων εξαγγελιών.

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους