Original Post

Πλήρες Κείμενο:

Το τρίτο και μεγαλύτερο κεφαλόβρυσο είναι της Κυθρέας, το οποίον ανήκει στην επαρχία της Λευκωσίας και είναι και αυτό τουρκοκρατούμενο.

Το κεφαλόβρυσο της Κυθρέας υπήρξε η μεγαλύτερη πηγή νερού της Κύπρου.

Βρίσκεται περί τα 3 χμ. βόρεια του χωριού Κυθρέα, στη διοικητική έκταση του οποίου περιλαμβάνεται.

Η πηγή, που βρίσκεται σε υψόμετρο 264 μέτρων περίπου, διαδραμάτισε πριν από την τουρκική εισβολή σημαντικό ρόλο στην όλη οικονομική ανάπτυξη και ευημερία της περιοχής Κυθρέας.

Η μέση ημερήσια παροχή του κεφαλόβρυσου κατά την περίοδο 1945 - 1971 ήταν 13.000 μ³ νερού.

Από αυτά, 680 μ³ περίπου χρησιμοποιούνταν για την υδατοπρομήθεια της Κυθρέας και των γύρω χωριών και άλλα 650 - 1.000 μ³ νερού για την ύδρευση ορισμένων χωριών της Μεσαορίας.

Η υπόλοιπη παροχή νερού χρησιμοποιείτο για σκοπούς άρδευσης των κήπων των εσπεριδοειδών και άλλων αρδευόμενων καλλιεργειών της Κυθρέας.

Η τόσο σημαντική αυτή πηγή της Κύπρου έχει από χρόνια στερέψει και δίνει πλέον νερό μόνο περιστασιακά και εποχιακά, σε περιόδους βροχών.

Έχει δηλαδή μετατραπεί από σημαντική και συνεχή πηγή νερού σε ρυάκι με νερό μόνο κατά τους χειμερινούς μήνες.

Κατά πάσα πιθανότητα το ότι στέρεψε, οφείλεται στο ότι στο βουνό πάνω από την πηγή, οι Τούρκοι δημιούργησαν ένα τεράστιο λατομείο, στην όλη περιοχή όπου βρισκόταν κάποτε και το μοναστήρι της Παναγίας Πλατανιώτισσας.

Φαίνεται ότι οι ανατινάξεις και οι εκσκαφές, που άνοιξαν στην πλαγιά μία τεράστια πληγή, έχουν επηρεάσει και τις υπόγειες διόδους του νερού, που έχουν κλείσει. Το Κεφαλόβρυσο, φορτωμένο με θρύλους, εθεωρείτο από πολλούς ότι έδινε νερό που ερχόταν από τη Μικρά Ασία, από τα βουνά του Ταύρου, σε μία υποθαλάσσια πορεία.

Σε παλαιότερες εποχές το νερό του έθετε σε λειτουργία μία σειρά από νερόμυλους, τους περίφημους αλευρόμυλους της Κυθρέας.

Ερείπια μερικών τέτοιων αλευρόμυλων υπάρχουν ακόμη κατά μήκος της κοίτης του.

Σε μερικές περιοχές υπάρχουν επίσης κατάλοιπα πέτρινων αυλακιών που μετέφεραν νερό σε αγρούς για άρδευση κήπων.

Δίπλα στο ιστορικό Κεφαλόβρυσο της Κυθρέας λειτουργούσε καφεστιατόριο και κέντρο αναψυχής, το οποίο αποτελούσε το επίκεντρο της κοινωνικής ζωής και της ψυχαγωγίας της περιοχής πριν από την τουρκική εισβολή του 1974.

Η περιοχή γύρω από την ειδυλλιακή πηγή είχε διαμορφωθεί κατάλληλα ώστε να φιλοξενεί ντόπιους αλλά και πλήθος επισκεπτών.

Ιδιαίτερα στις 29 Ιουνίου, κατά την εορτή των Αποστόλων Πέτρου και Παύλου, διοργανωνόταν εκεί μια μεγάλη τοπική γιορτή.

Το σημείο έσφυζε από ζωή, με μουσική, χορούς και παραδοσιακές διασκεδάσεις Το ιστορικό Κεφαλόβρυσο της Κυθρέας έχει στερέψει και αυτό εδώ και χρόνια.

Η άλλοτε μεγαλύτερη και αστείρευτη πηγή της Κύπρου, που τροφοδοτούσε αδιάκοπα την περιοχή με χιλιάδες κυβικά μέτρα νερού καθημερινά, έχει χάσει τη μόνιμη ροή της μετά την τουρκική εισβολή του 1974. πλέον δίνει νερό μόνο περιστασιακά και εποχιακά κατά τους χειμερινούς μήνες με έντονες βροχοπτώσεις.

Σύμφωνα με επιστημονικές εκτιμήσεις και μαρτυρίες, οι κύριοι λόγοι για τους οποίους στέρεψε η πηγή είναι: Η λειτουργία τεράστιου λατομείου: Οι κατοχικές δυνάμεις δημιούργησαν ένα μεγάλο λατομείο στο βουνό του Πενταδακτύλου, ακριβώς πάνω από την πηγή.

Όπως αναφέρει η εγκυκλοπαίδεια Polignosi, “Φαίνεται ότι οι ανατινάξεις και οι εκσκαφές, που άνοιξαν στην πλαγιά μία τεράστια πληγή, έχουν επηρεάσει και τις υπόγειες διόδους του νερού, που έχουν κλείσει. ”Οι πολυάριθμες παράνομες γεωτρήσεις: Η δημιουργία στρατιωτικών εγκαταστάσεων και η αλόγιστη άντληση υδάτων από τον υπόγειο υδροφορέα της περιοχής αποστράγγισαν την πηγή.

Σήμερα, ο χώρος όπου άλλοτε ανάβλυζε το νερό παραμένει ουσιαστικά «νεκρός», αποτελώντας μια από τις πιο σοβαρές περιβαλλοντικές πληγές της κατεχόμενης Κύπρου.

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους