Original Post

Πλήρες Κείμενο:

Συμπληρώνονται σήμερα 68 χρόνια από την ηρωική θυσία 4 μαχητών της ΕΟΚΑ στη Μάχη του Αχυρώνα (2 Σεπτεμβρίου 1958): των Ανδρέα Κάρυου, Χρήστου Σαμάρα, Ηλία Παπακυριακού και Φώτη Πίττα.

Μελετώντας ξανά τις πρωτογενείς πηγές για τον εντοπισμό στοιχείων γύρω από τον φορητό οπλισμό που έφεραν οι 4 αγωνιστές -και μετά από μια ενδιαφέρουσα συζήτηση με τον εμβριθή γνώστη θεμάτων οπλισμού John Ioannou- μοιράζομαι μαζί σας μερικές σκέψεις για αυτήν την ιδιαίτερη στρατιωτική πτυχή.

Τι αναφέρουν οι βρετανικές πηγές; Σύμφωνα με το βρετανικό αρχειακό υλικό, μετά το πέρας της μάχης εντοπίστηκαν στον Αχυρώνα: • Ένα αμερικανικού τύπου υποπολυβόλο • Ένα γαλλικό υποπολυβόλο (MAT-49) • Ένα Greener gun (λειόκαννο) • Ένα τυφέκιο .303 (rifle) Παράλληλα, καταγράφεται η εύρεση πυρομαχικών .303, κουβερτών, σκευών μαγειρέματος, ραδιοφωνικού δέκτη (radio receiver) και δύο αυτοσχέδιων βομβών τύπου υδροσωλήνα (με ακόμα μία να βρίσκεται στην τσάντα ενός εκ των πεσόντων). Αξίζει να σημειωθεί ότι, αν και στο ευρετήριο της πηγής αναφέρεται η ύπαρξη σχετικού φωτογραφικού υλικού, το υλικό αυτό δυστυχώς απουσιάζει από τον φάκελο.

Τι καταγράφουν οι ελληνοκυπριακές μαρτυρίες; Ο αγωνιστής της ΕΟΚΑ Παναγιώτης Βαρδάκης, που συνόδευσε τους 3 από τους 4 μαχητές από την περιοχή Αυγόρου-Αχερίτου μέχρι το Λιοπέτρι, αναφέρει ότι ο οπλισμός τους αποτελείτο από: • Ένα πιστόλι (.45) • Ένα «Μαρτίνι» • Ένα M3 (Grease Gun) • Ένα γαλλικό υποπολυβόλο (όλα συνοδευόμενα από τα πυρομαχικά τους) Επιπλέον, κατά τη μαρτυρία του αγωνιστή της ΕΟΚΑ Γιάννη Νίκα, οι Φώτης Πίττας και Ηλίας Παπακυριακού κρατούσαν γαλλικά υποπολυβόλα.

Με αυτά τους είχε προμηθεύσει το κλιμάκιο της ΕΟΚΑ στην Άσσια, που τα είχε υφαρπάξει από Γάλλους στρατιώτες το 1956, κατά τη διάρκεια της στάθμευσής τους στην Κύπρο ενόψει της Κρίσης του Σουέζ.

Συγκρίνοντας τις δύο πλευρές, παρατηρούμε ενδιαφέρουσες συγκλίσεις: • Τα υποπολυβόλα: Το αμερικανικού τύπου υποπολυβόλο των βρετανικών αναφορών είναι πολύ πιθανόν το M3 (Grease Gun), το οποίο οπτικά μοιάζει αρκετά με το γαλλικό MAT-49, εξηγώντας τη σχετική απόκλιση.

Η παρουσία τουλάχιστον ενός γαλλικού MAT-49 επιβεβαιώνεται πλήρως και από τις δύο πηγές. • Το «Μαρτίνι»: Η αναφορά του Π. Βαρδάκη σε «Μαρτίνι» τεκμηριώνει την ύπαρξη είτε του Greener Gun είτε του τυφεκίου .303 (πιθανότατα Lee-Enfield No.4), καθώς οι Έλληνες Κύπριοι μαχητές συνήθιζαν να αποκαλούν συλλήβδην «Μαρτίνια» τα όπλα αυτού του τύπου. • Το πιστόλι: Η ύπαρξη πιστολιού σαρανταπεντάρι αναφέρεται μόνο στη μία πηγή.

Σε γενικές γραμμές, οι δύο πηγές δεν αλληλοαναιρούνται αλλά συμπληρώνονται.

Επιβεβαιώνεται ότι οι 4 μαχητές διατηρούσαν 2 υποπολυβόλα, ένα στρατιωτικό τυφέκιο, ένα λειόκαννο όπλο και πιθανότατα ένα πιστόλι.

Τέτοιος φορητός οπλισμός διατίθετο μόνο σε εμπειροπόλεμα στελέχη του σκληρού πυρήνα της ΕΟΚΑ -στελέχη αποφασισμένα να προτάξουν αντίσταση μέχρις εσχάτων.

Όπως ακριβώς έπραξαν οι 4 ήρωες στο Λιοπέτρι, πολεμώντας για περισσότερες από 4 ώρες απέναντι σε συντριπτικά υπεράριθμες και καλύτερα εξοπλισμένες βρετανικές δυνάμεις.

ΥΓ: στην πιο κάτω φωτογραφία το υποπολυβόλο του Ηλία Παπακυριακού.

Οι τρύπες πάνω του είναι από σφαίρες.

Αποδεικνύουν ότι ο εν λόγω ήρωας επλήγη θανάσιμα πολεμώντας με αυτό.

Το εντόπισε ο John Ioannou στο Μουσείο των Royal Ulster Rifles, της μονάδας του Βρετανικού Στρατού που έλαβε μέρος στη Μάχη του Αχυρώνα. Του Δρ. Ανδρέα Κάρυου

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους