Original Post

Πλήρες Κείμενο:

«Ρε μεγάλε, εσύ είσαι καλός. Πώς το σκέφτηκες όλο αυτό; Δε σε έχω ακουστά.

Κάνεις παραστάσεις στην Αθήνα;» Μου λέει ο γλυκύτατος κύριος Σ. που μας βοήθησε πάρα πολύ στην παράσταση μας στο νεκρομαντείο του Αχέροντα, αλλά τα επαινετικά λόγια του, με έναν βραδυφλεγή τρόπο, με στεναχωρούν, μου ξαναθυμίζουν το αληθινό πρόβλημα μου σαν καλλιτέχνη.

Έχω κερδίσει όλα τα βραβεία. Το Κρατικό Βραβείο Χορογραφίας, Μπιενάλε, παραστάσεις στο Φεστιβάλ Αθηνών, στο Μέγαρο.

Έχω πάρει τόσες επιχορηγήσεις που ακόμα περισσότεροι με μισούν.

Και παρ’ όλα αυτά, μπορεί να μη με ξέρει ένας άνθρωπος που λαχταράει για τέχνη, απαγγέλει ποιήματα στην καθημερινότητα του αλλά ζει οπουδήποτε στην επαρχία.

Όχι ότι στην Αθήνα είναι καλύτερα.

Ακόμα και γνωστοί έρχονται κάθε τόσο και μου λένε: «Κάνεις τίποτα; Δε σε ακούω πια». Ρε! μόνο φέτος έχω κάνει 4 διαφορετικά έργα, πρώτα τον «Μαύρο Σκύλο» με τον Τζόζεφ Τεμπαντέκε τον Γενάρη, τον Μάρτη την «Έξοδο» στο Μεσολόγγι, που ήταν τόσο πετυχημένη που κάποιος "εθνικόφρων"; μου έσπασε το αυτοκίνητο και μας ζήτησαν να μην την ανεβάσουμε στο youtube για πολιτικούς λόγους, επειδή το Κιλελέρ και η Δημοσθένους λέξη του Σαββόπουλου δεν ταιριάζουν με το μνημείο των πεσόντων στην επανάσταση του 21, τον Μάη την παράσταση με τους Πατέρες και τους Γιούς τους στο Νιάρχος και τον Αύγουστο το «Θα ξεχαστώ αλλά δεν θα σε ξεχάσω» στο Νεκρομαντείο και ήδη άρχισα πρόβες για τον Δεκέμβρη για τη νέα παραγωγή «Μισαγέννητος». Τι άλλο να κάνω; Τι άλλο να κάνει ένας καλλιτέχνης του χορού στην Ελλάδα; Όμως η ερώτηση του κυρίου Σπύρου έχει μέσα της την απάντηση.

Η συζήτηση που επανέρχεται, όπως εδώ και πολλά χρόνια, από τότε που αποφάσισε ο Θάνος Μικρούτσικος να δώσει χρήματα στον χορό, είναι η συζήτηση για τις επιχορηγήσεις.

Και παρόλα τα χρόνια που έχουν περάσει, ο κυρίαρχος λόγος είναι ο ίδιος: «Δώστε περισσότερα χρήματα». Με αληθινό υπο-κείμενο το εμφύλιο «Γιατί αυτός και όχι εγώ». Και παρόλα τα χρόνια που έχουν περάσει, εγώ θα πω τα ίδια που έλεγα από την πρώτη φορά που πήρα επιχορήγηση και είδα να διαλύονται όλες οι σχέσεις που είχαμε αρχίσει να φτιάχνουμε.

Θυμάμαι τότε τον Δημήτρη Παπαϊωάννου να προσφέρεται να μου φτιάξει αφίσα ή να είμαστε μαζί με τα βασικά μέλη της Sine Qua Non μέσα σε ένα παλιό Ford και να ψάχνουμε τη Συγγρού για σαμαράκια, για να αναπηδήσουμε όπως αν ήμασταν στο Σαν Φρανσίσκο.

Με την πρώτη δεύτερη επιχορήγηση όλα αυτά διαλύθηκαν.

Το θέμα του χορού, δεν είναι μόνο περισσότερα χρήματα.

Ποτέ δεν θα φτάσουν.

Είναι και το πώς προσλαμβάνεται ο χορός, από ποιους και από πόσους.

Είναι το αν κάθε παράσταση δημιουργεί νέους θεατές.

Είναι το πόσο ο χορός μπαίνει μέσα στη ζωή των ανθρώπων γύρω μας.

Και είναι αν δημιουργείται μια κοινότητα όχι συνδικαλιστική αλλά συνεργατική.

Και η λύση που προτείνω εδώ και πολλά χρόνια είναι η ίδια.

Καλό είναι να ζητάμε περισσότερα χρήματα.

Αλλά ποτέ δεν θα φτάσουν.

Ας αναζητήσουμε Χρόνο και Τόπο.

Και θα βρούμε ανθρώπους, θεατές, πιστούς.

Συζητούσα με μια αγαπημένη μου χορογράφο, η οποία ήταν λυπημένη επειδή πήρε επιχορήγηση αλλά τα χρήματα ήταν λιγότερα από αυτά που χρειάζεται και αυτό θα τη δυσκολέψει να δουλέψει όπως θέλει για να κάνει το έργο της.

Συζητούσα με τον Ηλία μετά την παράσταση και μου λέει: «Καλή ήταν.

Για αρχή.

Να ’χαμε δύο χρόνια να δουλέψουμε». Και δεν είναι υπερβολή.

Ναι, δύο χρόνια.

Αλλά καμία επιχορήγηση δεν φτάνει για να δουλέψεις δύο χρόνια.

Γι’ αυτό η λύση, πέρα από το «πώς θα πάρουμε περισσότερα λεφτά για μία παραγωγή», είναι στο σημαντικότερο ερώτημα: Πώς φτιάχνουμε υποδομή τακτικής θέασης; Πρέπει να δουλέψουμε τη σχέση του χορού με το κοινό. Θέλουμε; Το ρωτάω γιατί όταν είχα προτείνει, πριν από χρόνια, σε μια συζήτηση στην κατάληψη του Εμπρός, να φτιάξουμε ένα δίκτυο δήμων στην Αττική, για αρχή, όπου ομάδες θα πηγαίναν και θα κάναν παραστάσεις, μία παράσταση χορού κάθε εβδομάδα, τόσες είναι οι δημοτικές αίθουσες που κάθονται άδειες, η απάντηση που πήρα από μια χορεύτρια που ανυπομονεί να τελειώσω ήταν: «Σιγά μην σπάσω τα πόδια μου με το να χορεύω κάθε εβδομάδα». Μα έτσι μόνο μπορεί να υπάρξει μέλλον πέρα από επιχορηγήσεις για τις ομάδες.

Έτσι μπορεί να χτιστεί ένα κοινό που θα μάθει να βλέπει και να επιζητεί τον χορό.

Και έτσι θα δούμε τους εαυτούς μας χωρίς παράπονα και οργή για επιλογές επιχορηγήσεων.

Διότι, μην κοροϊδευόμαστε, η φράση «Εγώ δεν καταλαβαίνω από χορό» έχει βάση.

Και δεν φταίει το κοινό.

Δεν μπορούμε να ζητάμε από κάποιον να αγαπήσει κάτι που δεν έχει την ευκαιρία να δει, να ξαναδεί και να γνωρίσει.

Και μην κοροϊδεύεστε όταν σας αλέθουν στην Στέγη ή στο φεστιβάλ, δεν είναι δικοί σας οι θεατές σας, δικοί τους είναι.

Όταν λοιπόν ο χορός αρχίσει να κινείται, θα μπορεί και να στριφογυρίζει χρήματα πέρα από τις αποφάσεις όποιας επιτροπής και τον διαγκωνισμό ανάμεσα μας.

Να μην πεθαίνει κάθε παράσταση μόλις τελειώσει η όποια επιχορήγηση.

Δεν θέλω να παραστήσω τον απόφοιτο του Παντειου στις πολιτιστικές σπουδές, το αφήνω αυτό για χορεύτριες που αποφάσισαν ότι δεν θα χορέψουν, αλλά μόνο αν υπάρχει κατανάλωση, συγγνώμη για τη μαρκετίστικη έκφραση, χορού, μπορεί να δημιουργηθεί ένα πραγματικό οικοσύστημα γύρω του που θα μπορεί να λειτουργεί αυτόνομα από αποφάσεις που πληγώνουν.

Τότε, για παράδειγμα, οι ένοχοι σιδηρόδρομοι μπορεί να προσφέρουν χορηγία για τα εισιτήρια, ώστε οι παραστάσεις να ταξιδεύουν στην επαρχία.

Τότε ένα ίδρυμα πχ του Ηλιόπουλου, αντί να ζητάει καλλιτέχνες και να ποντάρουμε ποιοι ενδιάμεσοι θα χωθούν και ποιες είναι οι νέες κολεγιές, μπορεί να προσφέρει τις μεταβάσεις στα νησιά.

Τότε το δίκτυο των πολιτιστικών συλλόγων μπορεί να προσφέρει διαμονή.

Οι ομάδες μπορούν να προσφέρουν σεμινάρια.

Οι λιπαροί δημαρχιακοί σύμβουλοι αντί να τρέχουν μόνο σε πρωινάδικα ή πανηγύρια, θα καταλάβουν τον τζίρο δημιουργίας ή εκμετάλλευσης των χώρων τους.

Και το κοινό μπορεί, επιτέλους, να γίνει μέρος αυτής της διαδικασίας και όχι απλώς ο παραστάτης της κηδείας μιας επιχορηγημένης παράστασης.

Γιατί αυτό είναι το αληθινό πρόβλημα: Δεν είναι μόνο πρόβλημα παραγωγής χορού.

Έχουμε πρόβλημα κυκλοφορίας του χορού.

Παράγουμε παραστάσεις, τις επιχορηγούμε, τις παρουσιάζουμε για λίγες μέρες και μετά δεχόμαστε να πεθάνουν.

Ίσως, λοιπόν, το ερώτημα δεν είναι μόνο «πόσα λεφτά θα πάρουμε για να κάνουμε την επόμενη παράσταση». Είναι: Πώς θα κάνουμε την επόμενη παράσταση να υπάρχει και μετά την πρεμιέρα της; Να ταξιδεύει.

Να ξαναπαίζεται.

Να καλωσορίζει θεατές.

Να γεννάει έσοδα.

Να δένει σχέσεις.

Να μένει στη ζωή των ανθρώπων.

Και τότε, ο αγαπημένος κύριος Σ, δεν θα με βιντεοσκοπεί όπως το βίντεο του που αναρτώ από την παράσταση μας στο νεκρομαντείο Αχέροντα, για να κρατήσει την μια φορά που ξαφνικά με συνάντησε.

Θα κάθεται μόνο να με δει, θα ξέρει ότι θα με ξαναδεί. βίντεο: Spiros Raptis Μουσική: Anastasis Grivas και ένα τραγούδι που της άρεσε και είχε τραγουδήσει, η Christina Vasileiou

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους