02-09-1984. “”Μάνος Κατράκης. Ιστορική μορφή της Υποκριτικής.”” Ο Εμμανουήλ Κατράκης γεννήθηκε στις 14 Αυγούστου του 1909 στο Καστέλι Κισσάμου των Χανίων Κρήτης. Ήταν το μικρότερο από τα πέντε παιδιά...
02-09-1984. “”Μάνος Κατράκης. Ιστορική μορφή της Υποκριτικής.”” Ο Εμμανουήλ Κατράκης γεννήθηκε στις 14 Αυγούστου του 1909 στο Καστέλι Κισσάμου των Χανίων Κρήτης.
Ήταν το μικρότερο από τα πέντε παιδιά του εμπόρου Χαράλαμπου και της Ειρήνης Κατράκη.
Στα 10 του χρόνια η οικογένειά του μετακόμισε στην Αθήνα καθώς οι δουλειές του πατέρα δεν πήγαιναν και τόσο καλά στην Κρήτη.
Στα εφηβικά του χρόνια έπαιξε ποδόσφαιρο στην θέση του σέντερ μπακ στην ομάδα του «Κεραυνού Πολυγώνου» και το 1925 στον Αθηναϊκό.
Εκεί αγωνίστηκε στα πρωταθλήματα της Ε.Π.Σ.Α το 1924-25 όπου τερμάτισε τρίτος στον όμιλο του και την περίοδο 1925-26 έκτος.
Όμως η μεγάλη αγάπη της ζωής του ήταν η Υποκριτική και το Θέατρο.
Το 1927 έκανε το ντεμπούτο του σε ηλικία μόλις 18 ετών, με το θίασο ‘’Οι Νέοι’’ στο έργο ‘’Για την αγάπη της’’. Ο σκηνοθέτης Κώστας Λελούδας ενθουσιάζεται με τον πρωτοεμφανιζόμενο νέο και το 1928 ο Κατράκης παίζει στην πρώτη βουβή ταινία ‘’Το λάβαρο του ’21’’. Εντάσσεται στο Θίασο της Ελευθέρας Σκηνής της Μαρίκας Κοτοπούλη, του Σπύρου Μελά και του Μήτσου Μυράτ.
Το 1930 συνεργάζεται με το Λαϊκό Θέατρο του Β. Ρώτα και το 1932 προσλαμβάνεται στο νεοϊδρυόμενο Εθνικό Θέατρο.
Κατά τη διάρκεια του Ελληνοϊταλικού πολέμου πολεμα στην πρώτη γραμμή του μετώπου.
Επιστρέφει στην Αθήνα με την συνθηκολόγηση το χειμώνα του 1941, τον πιο δύσκολο της γερμανικής κατοχής, με τον ίδιο και την οικογένειά του σε άθλια κατάσταση.
Κατά τη διάρκεια της Κατοχής έκανε τον πρώτο του γάμο σε ηλικία 25 ετών με την ηθοποιό Άννα Λωρη.
Τα πράγματα όλο και δυσκόλευαν και ο Κατράκης, όπως χιλιάδες πολίτες, αναγκάστηκε να πουλήσει ακόμα και τα ρούχα του προκειμένου να εξασφαλίσει λίγο φαγητό.
Τότε χάνει η γυναίκα του με αποβολή οκτώ μηνών, τα δίδυμα παιδιά που κυοφορούσε.
Λίγο καιρό αργότερα θα χωρίσουν.
Το 1943 αναλαμβάνει, Πρόεδρος του Σωματείου Ελλήνων Ηθοποιών.
Από τη θέση αυτή έκανε όλες τις δυνατές ενέργειες για την ίδρυση του Κρατικού Θεάτρου Θεσσαλονίκης όπου και έπαιξε μέχρι το 1946 που επέστρεψε στο Εθνικό. Ο Μάνος Κατράκης εντάχθηκε στο ΕΑΜ και στο ΚΚΕ κατά τη διάρκεια της Κατοχής, και πολέμησε στην Εθνική Αντίσταση.
Η πεισματική άρνησή του να υπογράψει "Δήλωση μετανοίας και αποκήρυξης των κομμουνιστικών ιδεών" τον οδήγησε σε αποβολή από το Εθνικό Θέατρο.
Υπέστη διώξεις, βασανιστήρια και έκανε εξορία στη Μακρόνησο και τον Άη Στράτη για σχεδόν επτά χρόνια.
Η μητέρα του , η κυρά- Ρήνη, την οποία ο ίδιος υπεραγαπά, τον επισκέπτεται στην εξορία.
Ο διάλογος που έγινε μεταξύ τους είναι άξιος αναφοράς για το ήθος και την αγωνιστικότητα τόσο του ίδιου , όσο και της μητέρας του: «Τι είναι Μανόλη;» -«Θες να ‘ρθω στο σπίτι, μάνα ;» -«Πώς θα ‘ρθεις;» –«Ε… θα υπογράψω και θα ‘ρθω» – «Ιντα να υπογράψεις;» -«Δήλωση» -«Ιντα δήλωση;» -«Οτι δεν είμαι αυτό που είμαι…» -«Και δεν είσαι;» -«Είμαι» -«Μην υπογράψεις, κερατά, μην υπογράψεις…». Το 1952 αποφυλακίζεται και επιστρέφει στην Αθήνα οριστικά.
Όντας στιγματισμένος δεν βρίσκει εύκολα δουλειά και εργάζεται ευκαιριακά στο ραδιόφωνο στην αρχή αλλά έπειτα έπαιρνε μικρούς ρόλους στο θέατρο και στον κινηματογράφο.
Διοργανώνει «ποιητικές απογευματινές» στο θέατρο Μουσούρη και πρωταγωνιστεί στον «Προμηθέα» του Αισχύλου με τον Θυμελικό θίασο του Καρζή σε Δελφούς και Αθήνα, όπου μετά την παράσταση δέχεται χαιρετισμό από τους Βασιλείς.
Πρωταγωνίστησε στον θίασο της Κοτοπούλη και το 1953 οργάνωσε δικό του θίασο.
Από το 1954, εργάζεται στο Θέατρο Αθηνών κι από το 1955 στο Εθνικό Λαϊκό Θέατρο που ιδρύει ο ίδιος.
Το 1954 γνωρίζει την διακεκριμένη χορεύτρια Λίντα Άλμα (Ελένη Μαλιούφα) μετά από παράσταση του.
Θα ερωτευτούν και θα μείνουν μαζί ως το τέλος, επισφραγίζοντας την αγάπη τους το 1979 με γάμο. Η Άλμα άφησε την καριέρα της για το Μάνο, δίχως να το μετανιώσει στιγμή.
Συμμερίστηκε μάλιστα τις αριστερές πολιτικές του πεποιθήσεις και στάθηκε πλάι του.
Το 1968 το Πεδίο του Άρεως που ήταν για χρόνια η θεατρική του στέγη με το ΕΛΘ θα του δώσει έξωση από την Χούντα κι έτσι εκείνος θα συνεχίσει με το θίασο του αλλού την πορεία του.
Επιστρέφει στο Εθνικό Θέατρο το 1972 και σημαδεύει την ελληνική θεατρική σκηνή με τους ρόλους του στον Οθέλλο και τον Δον Κιχώτη.
Επίσης με τις ερμηνείες του στην Επίδαυρο στον Οιδίποδα Τύραννο το 1973 και στον Προμηθέα Δεσμώτη το 1974.
Το 1977 επανιδρύει το ΕΛΘ μέχρι το 1984 που θα κλείσει η ερμηνεία του στο Ηρώδειο, με το μουσικό έργο του Θόδωρου Αντωνίου Προμήθεια.
Συνεργάστηκε με πολύ σημαντικούς καλλιτέχνες και συμμετείχε σε εκατοντάδες εκδηλώσεις, όπου με την ανεπανάληπτη και αναγνωρίσιμη φωνή του επιβεβαίωνε το ποιητικό λόγο.
Οι αναγνώσεις του σε κείμενα νεοελληνικής λογοτεχνίας παρέμειναν κλασικές. Ο Κατράκης έπαιξε σε 84 ταινίες στον κινηματογράφο με καταπληκτικές και ανεπανάληπτες ερμηνείες από το 1929 έως το 1984.
Τελευταία ταινία ήταν το Ταξίδι στα Κύθηρα, του Θόδωρου Αγγελόπουλου.
Η χρόνια καταπόνηση του οργανισμού του του δημιούργησε προβλήματα με την υγεία του που συνεχώς εξασθενούσε.
Αρνήθηκε να ακολουθήσει αυστηρό πρόγραμμα θεραπείας καθώς ήταν μεγάλος καπνιστής.
Λίγο μετά την ολοκλήρωση των γυρισμάτων της τελευταίας του ταινίας που πρωταγωνίστησε απεβίωσε στις 2 Σεπτεμβρίου του 1984 από καρκίνο στον πνεύμονα. Ο Μάνος Κατράκης έφυγε σε ηλικία 76 ετών.
Κηδεύτηκε στο Α' Νεκροταφείο Αθηνών.
Θεωρείται ένας από τους μεγάλους Πατέρες του Ελληνικού Θεάτρου. Ακολουθήστε το Ταξίδι Στον Χρόνο - Time Travel και στο Instagram https://www.instagram.com/taxidistonxrono_timetravel/
Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους