Original Post

Πλήρες Κείμενο:

Την 1η Σεπτέμβρη του 1922 η Σμύρνη καιγόταν. Ο κόσμος είχε τρέξει στην Προκυμαία.

Χιλιάδες απελπισμένοι είχαν εγκλωβιστεί εκεί για να γλιτώσουν από τον πύρινο όλεθρο και το τούρκικο σπαθί.

Η θάλασσα ήταν η μόνη τους ελπίδα. Οι Τσέτες, υπό τις διαταγές του Νουρεντίν Πασά, έσφαζαν, βίαζαν, λεηλατούσαν, εγκληματούσαν με κάθε τρόπο.

Κι οι τουρκικές Αρχές συλλάμβαναν μαζικά τους άνδρες για να τους στείλουν στα Τάγματα Εργασίας. 🔳Οι Έλληνες της Σμύρνης στη συντριπτική τους πλειονότητα είχαν εμποδιστεί να αποχωρήσουν εγκαίρως με εντολή της κυβέρνησης Πρωτοπαπαδάκη.

Πέντε ημέρες πριν τα τουρκικά στίφη εισβάλουν στην πόλη, ο Αρμοστής της Σμύρνης Αριστείδης Στεργιάδης είχε ζητήσει την έγκριση της ελληνικής κυβέρνησης για την απαγόρευση.

Από τις 14 Ιουλίου εξάλλου είχε ψηφιστεί και ίσχυε ο νόμος 2870/1922 «Περί παρανόμου μεταφοράς προσώπων ομαδόν ερχομένων εις ελληνικούς λιμένας εκ της αλλοδαπής», ο οποίος προέβλεπε βύθιση των πλοίων που μετέφεραν πρόσφυγες από τη Μ. Ασία.

Ο φόβος της κοινωνικής έκρηξης και της οικονομικής κατάρρευσης μιας χώρας εξαντλημένης από τους συνεχείς πολέμους ήταν ορατός.

Πιο μεγάλος όμως ήταν ο φόβος των φιλομοναρχικών για την έλευση πληθυσμών που στην πλειονότητά τους ήταν βενιζελικοί και εχθρικοί προς το καθεστώς που ευθυνόταν για την ήττα στο μικρασιατικό μέτωπο.

Έτσι, εγκατέλειψαν τους Έλληνες της Ιωνίας στο έλεος των τουρκικών στρατευμάτων. 🔳Στο λιμάνι της Σμύρνης ήταν αγκυροβολημένα τα πολεμικά πλοία των μεγάλων δυνάμεων: της Μ. Βρετανίας, της Γαλλίας, της Ιταλίας, των Η.Π.Α. Τα πληρώματά τους είχαν διαταγές να τηρήσουν αυστηρή ουδετερότητα και να απωθούν όσους προσπαθούσαν ν' ανέβουν.

Η μεταφορά στην Ελλάδα όσων προσφύγων επέζησαν έγινε αργότερα από ελληνικά εμπορικά πλοία κυρίως, που στάλθηκαν στη Σμύρνη υπό την πίεση της διεθνούς κοινής γνώμης και μετά από διπλωματική συμφωνία με τον Κεμάλ και με αμερικανική προστασία.

Οι σχετικές μαρτυρίες για τη στάση των συμμάχων είναι πάρα πολλές και δεν αφήνουν αμφιβολία.

Παραθέτω τρεις επιλεγμένες. 1. Τη μαρτυρία του Ernest Hemingway, πολεμικού ανταποκριτή της Toronto Daily Star στην ευρύτερη περιοχή: «Το τρομερό πράγμα με την προκυμαία της Σμύρνης ήταν το πλήθος.

Ήταν αδύνατο να φανταστεί κανείς τι απέγιναν αυτοί οι άνθρωποι.

Όλη νύχτα άκουγες τις κραυγές τους.

Ήμασταν στο λιμάνι και ξέραμε ότι εκεί έξω, στην προκυμαία, συνέβαιναν φρικτά πράγματα, αλλά δεν μπορούσαμε να κάνουμε τίποτα.

Οι πρόσφυγες κρατούσαν τα παιδιά τους σφιχτά στην αγκαλιά τους, κοιτάζοντας τα πλοία που δεν τους δέχονταν». 2. Τη μαρτυρία της Αμερικανίδας εθελόντριας ιατρού του Ερυθρού Σταυρού Esther Lovejoy: «Αυτό που μας τσάκισε την ψυχή δεν ήταν μόνο η τουρκική θηριωδία, αλλά η παγερή αδιαφορία των δικών μας ανθρώπων.

Όταν οι πρόσφυγες κολυμπούσαν απεγνωσμένα προς τα ιταλικά και γαλλικά πλοία, οι ναύτες τους χτυπούσαν τα χέρια με κουπιά για να μην ανέβουν.

Άκουγα τις γυναίκες να παρακαλούν στα γαλλικά και στα αγγλικά, φωνάζοντας "σώστε τα παιδιά μας, πάρτε τουλάχιστον αυτά!", αλλά οι προβολείς των πλοίων απλώς φώτιζαν τη σφαγή χωρίς κανείς να επεμβαίνει.

Πολλές έγκυες γυναίκες εξαιτίας των δραματικών στιγμών που ζούσαν εκείνες τις στιγμές επέσπευσαν τον τοκετό τους.

Πολλά παιδιά γεννήθηκαν στην προκυμαία και στην προβλήτα.

Είναι περισσότερες από εκατό εκείνες οι γυναίκες που γέννησαν στην προκυμαία τα μωρά τους, ενώ σε πολλές από αυτές τις γεννήσεις ήμουν παρούσα.

Οι γυναίκες στάθηκαν έχοντας το σώμα τους μέσα στο νερό έως τη μέση και προσπαθούσαν σηκώνοντας ψηλά τα μωρά τους να τα σώσουν από τον πνιγμό.

Μερικά από τα βρέφη πέθαναν μέσα σε λίγες μόνο ώρες από την στιγμή της γέννησής τους, αλλά οι μητέρες τους συνέχισαν να τα κρατούν σφιχτά στις αγκαλιές τους και να θρηνούν κλαίγοντας.

Σαν να μην ήθελαν να πιστέψουν ότι αυτά δεν ζούσαν πια …' Στις διαφορετικές πύλες κατά μήκος της προβλήτας, οι οικογένειες χωρίστηκαν.

Πολλές από τις γυναίκες που πάσχιζαν να περάσουν από τις πύλες έχασαν τα παπούτσια τους και τα ρούχα τους σκίστηκαν.

Πολλά παιδιά χάθηκαν, ενώ από παντού ακούγονταν οι σπαρακτικές φωνές των μητέρων τους που τα αναζητούσαν.

Και αφού δεν βρέθηκαν μεταξύ τους αναγκάστηκαν να επιβιβαστούν σε διαφορετικά πλοία και να αποπλεύσουν για διαφορετικά μέρη.

Στην προβλήτα υπήρχαν παντού γυαλιά από σπασμένα μπουκάλια και όσοι δεν είχαν παπούτσια έφτασαν στα πλοία με τα πόδια τους να αιμορραγούν». 3. Τη μαρτυρία του Τούρκου συγγραφέα Mehmet Coral από το βιβλίο του «Πολλές ζωές στη Σμύρνη». Μέσα σε μία παράγραφο κλείνει όλον τον κυνισμό των πολεμικών δυνάμεων της εποχής: «Εκείνους τους άμοιρους που πήγαιναν να σκαρφαλώσουν πιασμένοι από την αλυσίδα της άγκυρας, οι ναύτες από πάνω τους έσπρωχναν κάτω με κοντάρια.

Ως και βραστό νερό τους έχυναν… Κι ενώ γίνονταν όλα αυτά, ξαφνικά τα μεγάφωνα της ιταλικής ναυαρχίδας «Regina Elena», άρχισαν να στέλνουν στον κόλπο της φλεγόμενης Σμύρνης τους ήχους από την άρια μιας opera buffa: --Πες μου, παλιάτσο, πες μου... Ποιος μ’ έχει προδώσει;» 🔸Εδώ δύο σύνδεσμοι με άφθονο υλικό, μαρτυρίες και ντοκουμέντα: > https://kars1918.wordpress.com/2018/12/18/smyrna-1922/?fbclid=IwY2xjawUDmAlwZG9mBWV4dG4DYWVtAjEwAGJyaWQRMFl5ODB0VG1XS1haODNCUGFzcnRjBmFwcF9pZBAyMjIwMzkxNzg4MjAwODkyAAEe4zXKoI22S_QrK7X7NGYOriSkQ8bTHiOM8hlH5SIR6F5cHr3pLbvSvHqwF28_aem_gEkFiv3b8YnwNuswxUGx5g > https://kars1918.wordpress.com/2013/09/23/who-burned-down-izmir/ 🔸Εικόνα: ο πίνακας της Πηγής Φασλά «Αναζητώντας την πατρίδα» Καλό απόγευμα, καλό μήνα.

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους