Original Post

Πλήρες Κείμενο:

Μιγκέλ Ενρίκεζ: Μέχρι την τελευταία σφαίρα- MIR αφιέρωμα - πολύ σπάνιες φωτογραφίες.

Στις 8 Οκτωβρίου του 1974, περίπου έναν χρόνο μετά ΤΟ ΠΡΑΞΙΚΟΠΗΜΑ ΤΟΥ ΠΙΝΟΣΕΤ, στη γαλλική εφημερίδα «LE MONDE» δημοσιεύεται η παρακάτω είδηση: «Χιλή: Ο Μιγκέλ Ενρίκεζ, γενικός γραμματέας του Κινήματος της Επαναστατικής Αριστεράς (MIR) σκοτώθηκε το Σάββατο 5 Οκτωβρίου κατά τη διάρκεια πολύωρης ανταλλαγής πυροβολισμών μεταξύ μελών του MIR -που ήταν περικυκλωμένοι σ’ ένα σπίτι του Σαν Μιγκέλ, λαϊκής συνοικίας του Σαντιάγκο- και ενόπλων δυνάμεων.

Το σύντομο και λακωνικό επίσημο ανακοινωθέν, που αναγγέλλει τον θάνατο του κυριότερου ηγέτη του MIR, δεν δίνει ούτε τον αριθμό ούτε τα ονόματα των άλλων θυμάτων, εκτός από την κόρη του πρώην πρύτανη του καθολικού Πανεπιστημίου του Σαντιάγκο, κ. Κάρμεν Καστίγιο Ετσεβερία, που αγωνίστηκε στο πλευρό του.

Τραυματισμένη έχει εισαχθεί σε νοσοκομείο». ………..Σπάνιες ιστορικές φωτογραφίες- πάτα στο 1ο Σχόλιο Ο 30χρονος γιατρός και γενικός γραμματέας του MIR, ΜΙΓΚΕΛ ΕΝΡΙΚΕΖ, ενδεχομένως να είχε διαφύγει αν δεν προσπαθούσε να διασώσει την τραυματισμένη σύντροφό του, ΚΑΡΜΕΝ ΚΑΣΤΙΓΙΟ.

Ο θάνατός του «συμβολίζει» -υπό μια έννοια- τον «δεύτερο» θάνατο μιας από τις πιο ηρωικές και τραγικές -συγχρόνως- εποποιίες στην ιστορία της ταξικής πάλης που εκτυλίσσεται στη Χιλή από τις 4/9/1970 μέχρι τις 11/9/1973.

Ο πραγματικός θάνατος βέβαια έχει συντελεστεί στις 11/9/1973 με την επικράτηση του φασιστικού πραξικοπήματος.

Στις 4 Σεπτεμβρίου 1970 ένας συνασπισμός έξι κομμάτων με τον τίτλο Λαϊκή Ενότητα (Λ.Ε.) κατακτά τη σχετική πλειοψηφία στις προεδρικές εκλογές της Χιλής με ποσοστό 36,30%. Υποψήφιος πρόεδρος της Λ.Ε. είναι ο ηγέτης του Σοσιαλιστικού Κόμματος, ΣΑΛΒΑΔΟΡ ΑΛΙΕΝΤΕ.

Στο μέτωπο αυτό, εκτός από το Σοσιαλιστικό και Κομμουνιστικό Κόμμα, μετέχουν επίσης το Ριζοσπαστικό Κόμμα, η Κίνηση Ενωμένης Λαϊκής Δράσης, η Ανεξάρτητη Λαϊκή Δράση και το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα. Το MIR (Κίνημα Επαναστατικής Αριστεράς) που έχει ιδρυθεί το 1965, θεωρώντας ρεφορμιστικό τον συνασπισμό αυτό, αρνείται τη συμμετοχή του.

Απέχει επίσης από τις εκλογές, αφού αντιλαμβάνεται τη συμμετοχή του σε αυτές ως ασύμβατη με τη «στρατηγική της ένοπλης πάλης» για την ανατροπή της αστικής εξουσίας και τη μετάβαση στον Σοσιαλισμό.

Εντούτοις, στο τέλος καλεί τα μέλη του να ψηφίσουν Λ.Ε., έχοντας το σύνθημα «ΣΤΟ ΕΝΑ ΧΕΡΙ ΤΗΝ ΨΗΦΟ ΚΑΙ ΣΤΟ ΑΛΛΟ ΤΟ ΝΤΟΥΦΕΚΙ». Αιφνιδιάζεται από το απρόσμενο εκλογικό αποτέλεσμα και με απόφαση της Κ.Ε. του που συνέρχεται στις 12 και 13/9/1970, επιλέγει να στηρίξει κριτικά την υπό διαμόρφωση κυβέρνηση της Λ.Ε., στην οποία επίσης αρνείται να συμμετάσχει, παρά τις προτάσεις που του έγιναν, λόγω προγραμματικών αντιθέσεων.

Έτσι, στην απόφαση αυτή αναφέρεται: «Αν και το πρόγραμμα της Λ.Ε. δεν καθορίζει το χτύπημα ζωτικών πυρήνων του καπιταλισμού, εντούτοις αν πραγματοποιηθεί, θα προκαλέσει ΑΝΤΕΠΙΘΕΣΗ ΤΩΝ ΑΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΟΥ ΙΜΠΕΡΙΑΛΙΣΜΟΥ.

Γι’ αυτό θα υποστηρίξουμε τα μέτρα που προτείνονται στο πρόγραμμα της Λ.Ε.». Το ΜΙR έθεσε ένα μέρος του μηχανισμού του στην υπηρεσία της ασφάλειας ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΑΛΙΕΝΤΕ (με τη δημιουργία της GAP, «Ομάδα Προσωπικών Φίλων», μια υπηρεσία προσωπικής ασφάλειας του Αλιέντε που υπεράσπισε το Προεδρικό Μέγαρο στις 11/9/1973). Στη διάρκεια αυτών των 1.000 ημερών που σημάδεψαν για πάντα τη συλλογική μνήμη του ΧΙΛΙΑΝΟΥ ΛΑΟΥ και την παγκόσμια Αριστερά, η οργάνωση του MIR ήταν έντονα καθετοποιημένη, «στεγανοποιημένη και συγκεντρωτική» γύρω από τους πολιτικο-στρατιωτικούς πυρήνες (GPM). Tο MIR έδινε «υλική και κριτική υποστήριξη» στα πλέον προοδευτικά μέτρα της κυβέρνησης, μέτρα που υπό το φως του σήμερα φαίνονται ιδιαίτερα ριζοσπαστικά: ΕΘΝΙΚΟΠΟΙΗΣΗ των μεταλλείων χαλκού που βρίσκονταν στα χέρια των Ηνωμένων Πολιτειών, εθνικοποίηση του 90% του τραπεζικού συστήματος και αρκετών «μονοπωλιακών» εταιρειών, βάθεμα της ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗΣ, ουσιαστικές αυξήσεις στους βασικούς μισθούς, μια μη ευθυγραμμισμένη ΑΝΤΙΙΜΠΕΡΙΑΛΙΣΤΙΚΗ ΕΞΩΤΕΡΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ κ.ά. Ο γενικός γραμματέας του Movimiento de Izquierda Revolucionaria (MIR, ΚΙΝΗΜΑ ΕΠΑΝΑΣΤΑΤΙΚΗΣ ΑΡΙΣΤΕΡΑΣ) της Χιλής ήταν μια από τις πιο εμβληματικές φυσιογνωμίες της παγκόσμιας Επαναστατικής Αριστεράς.

Σκοτώθηκε το Σάββατο 5 Οκτωβρίου του 1974, κατά τη διάρκεια πολύωρης ανταλλαγής πυροβολισμών μεταξύ μελών του MIR -που ήταν περικυκλωμένα σ’ ένα σπίτι του ΣΑΝ ΜΙΓΚΕΛ, λαϊκής συνοικίας του Σαντιάγκο- και ένοπλων δυνάμεων της χιλιανής χούντας του στρατηγού Πινοσέτ, με 10 σφαίρες… Ο 30χρονος γιατρός και γενικός γραμματέας του MIR, Μιγκέλ Ενρίκεζ, ενδεχομένως να είχε διαφύγει αν δεν προσπαθούσε -όπως άλλωστε κάθε ΕΠΑΝΑΣΤΑΤΗΣ που λαμπαδιάζει μέσα στην πιο μεγάλη ανιδιοτέλεια και αυτοθυσία- να διασώσει την τραυματισμένη και έγκυο σύντροφό του, ΚΑΡΜΕΝ ΚΑΣΤΙΓΙΟ. Τον Οκτώβρη του 1973, έναν μήνα μετά το πραξικόπημα, μέσα απ’ τη Χιλή και προσπαθώντας να οργανώσει την ένοπλη αντίσταση, ο Μιγκέλ είχε κάνει την πολιτική αποτίμηση του MIR σε μια συνέντευξή του σε Γαλλίδα δημοσιογράφο: «Η κρίση του συστήματος εξουσίας, που είχε αναπτυχθεί από χρόνια στη Χιλή, αποκρυσταλλώθηκε με την ανάληψη της κυβέρνησης από τη Λαϊκή Ενότητα… Αυτή δημιούργησε τις προϋποθέσεις που θα μπορούσαν να είχαν χρησιμεύσει στην ανάληψη της εξουσίας από τους εργάτες και σε μια ΠΡΟΛΕΤΑΡΙΑΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ, εάν η κυβέρνηση είχε χρησιμοποιηθεί σαν όργανο για τον αγώνα των εργατών.

Αλλά το ρεφορμιστικό σχέδιο που δοκίμασε να εκτελέσει η Λαϊκή Ενότητα δεν στράφηκε ενάντια στο σύνολο των κυρίαρχων τάξεων, δεν βασίστηκε στην επαναστατική οργάνωση των εργατών, στα δικά τους όργανα εξουσίας… Γι’ αυτό επιμένω, ΣΤΗ XΙΛΗ ΔΕΝ ΑΠΕΤΥΧΕ Η ΑΡΙΣΤΕΡΑ, ούτε ο Σοσιαλισμός, ούτε η επανάσταση, ούτε οι εργάτες. Στη Χιλή βρήκε τραγικό τέλος μια ρεφορμιστική αυταπάτη». «Ντοκουμέντα του MIR», σσ. 14-15, Εξάντας, 1975 ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ στο 1 ο Σχόλιο Το ΜΙR γεννήθηκε στις 15 Αυγούστου του 1965 ως σύγκλιση αρκετών μικρών ρευμάτων της «ΚΡΙΤΙΚΗΣ ΑΡΙΣΤΕΡΑΣ» (Τροτσκιστές, Γκεβαριστές, Ριζοσπάστες Χριστιανοί, πρώην Σοσιαλιστές ή Κομμουνιστές), τα οποία εκείνη την εποχή ήταν αντίθετα στον κοινοβουλευτισμό και στον λεγκαλισμό της πλειοψηφίας της Αριστεράς (ιδιαίτερα του Κομμουνιστικού Κόμματος Χιλής) και φιλοδοξούσαν να οικοδομήσουν μια ΜΑΡΞΙΣΤΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΤΙΚΗ ΟΡΓΑΝΩΣΗ, ερχόμενοι σε ρήξη με τις εκλογικές στρατηγικές και το κράτος.

Η περίοδος σημαδευόταν από τον ΨΥΧΡΟ ΠΟΛΕΜΟ, τις αντιιμπεριαλιστικές συγκρούσεις στον υπό ανάπτυξη κόσμο, ειδικά στη Λατινική Αμερική, την παγκόσμια επιρροή της ΚΟΥΒΑΝΕΖΙΚΗΣ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗΣ, όπως επίσης και από τις ιδεολογικές αντιπαραθέσεις γύρω από το θέμα της ΕΝΟΠΛΗΣ ΠΑΛΗΣ (σε αντίθεση με τη «θεσμική» αντιπαράθεση). Στα ιδρυτικά κείμενά του το MIR διαφοροποιείται στην ανάλυσή του από την παραδοσιακή μαρξιστική χιλιάνικη Αριστερά.

Έδινε έμφαση στον ανισόμερο και εξαρτημένο χαρακτήρα της καπιταλιστικής ανάπτυξης στη χώρα, απορρίπτοντας την ψευδαίσθηση της συμμαχίας με μια ανύπαρκτη «εθνική αστική τάξη» ή ακόμα και με την ειρηνική και λεγκαλιστική τακτική των ΣΤΑΔΙΩΝ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ, όπως πρότεινε το Κ.Κ. Χιλής.

Στο τρίτο συνέδριο (1967), μια νέα γενιά στελεχών, προερχόμενη κατά ένα μεγάλο μέρος από το φοιτητικό περιβάλλον της πόλης Κονσεψιόν, απέκτησε τον έλεγχο στην ηγεσία, με επικεφαλής τον Μιγκέλ Ενρίκεζ, λαμπρό φοιτητή της Ιατρικής, 23 ετών (και πρώην στέλεχος του Σοσιαλιστικού Κόμματος), ο οποίος εκλέχθηκε νέος γενικός γραμματέας, αλλά και τους Έντγκαρ (αδερφός του Μιγκέλ), Μπαουτίστα Βαν Σόουαν, Σέρτζιο Περέζ και Ρικάρντο Κρουζ, μεταξύ άλλων και ο ΑΝΤΡΕΣ ΠΑΣΚΑΛ ΑΛΙΕΝΤΕ.

Η τάση τους κέρδισε τις 10 από τις 15 θέσεις της Κεντρικής Επιτροπής.

Το συνέδριο ΑΠΕΡΡΙΨΕ ΤΗΝ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ ΟΔΟ για την κατάληψη της εξουσίας, θεωρώντας την αστική Δημοκρατία ως όργανο της άρχουσας τάξης.

Αντ’ αυτού, έθεσε ως επίσημο στόχο την προετοιμασία των συνθηκών για την ΕΝΟΠΛΗ ΣΟΣΙΑΛΙΣΤΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΣΤΗ ΧΙΛΗ. Το MIR αναπροσανατόλισε την οργάνωση σε μια Καστρο-γκεβαριστική στρατηγική: μαχητικές ενέργειες και «ΑΠΑΛΛΟΤΡΙΩΣΕΙΣ» ΤΡΑΠΕΖΙΚΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ, σπρώχνοντας τους αγωνιστές του στην παράνομη δράση.

Με την ΕΚΛΟΓΗ ΤΟΥ ΣΑΛΒΑΔΟΡ ΑΛΙΕΝΤΕ το 1970 και την επιστροφή της Οργάνωσης στη νομιμότητα (χάρη σε μια προεδρική αμνηστία), το MIR -παρά το γεγονός ότι αποτελούσε μια οργάνωση μερικών χιλιάδων μελών- μετατράπηκε σε μια από τις κορυφαίες οργανώσεις της ΕΞΩΚΟΙΝΟΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ ΑΡΙΣΤΕΡΑΣ, με μια διόλου ευκαταφρόνητη επιρροή στο λαϊκό κίνημα, ή τουλάχιστον στα πιο πολιτικοποιημένα του κομμάτια.

Περισσότεροι από 600 μαχητές εξαφανίστηκαν στα ΚΕΝΤΡΑ ΒΑΣΑΝΙΣΤΗΡΙΩΝ της δικτατορίας ή εκτελέστηκαν στον δρόμο… Μετά τη δολοφονία του Μιγκέλ Ενρίκεζ (Οκτώβρης 1974) και τον θάνατο πολλών στελεχών της παράνομης ηγεσίας στο Μαλόκο (Οκτώβρης 1975), η καταπίεση, οι διωγμοί και η παρανομία έκαναν το έργο της ανασυγκρότησης της οργάνωσης εξαιρετικά επίπονο και την εξασθένηση του Κινήματος -ως εκ τούτου- ακόμη μεγαλύτερη.

Το 2014, η ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΙΣΤΡΙΑ ΚΑΡΜΕΝ ΚΑΣΤΙΓΙΟ, σύντροφος του Μιγκέλ που βρισκόταν στο πλευρό του στη διάρκεια ΤΗΣ ΤΕΛΕΥΤΑΙΑΣ ΜΑΧΗΣ ΣΤΗ ΣΑΝΤΑ ΦΕ, δήλωνε ότι οι αγώνες αυτών που έπεσαν από τα τρομερά χτυπήματα της δικτατορίας στο όνομα της επαναστατικής αφοσίωσης είναι ακόμα ζωντανοί στο παρόν και συνιστούν το απαραίτητο κόκκινο νήμα που μας βοηθά να στοχαστούμε το μέλλον: «Η πίστη στον Μιγκέλ Ενρίκεζ είναι πάντα παρούσα στην πολιτική ζωή.

Έχοντας στο μυαλό μας τα μαθήματα του Μιγκέλ και του MIR, με διαύγεια και με αρκετό χιούμορ, επαναστάτες γεμάτοι αμφιβολίες, χωρίς δογματική πίστη και βεβαιότητες, ρισκάροντας με τις αβεβαιότητες του αιώνα μας, έχοντας το θάρρος ως μια αδιαπραγμάτευτη αξία, βάζοντας στην υπηρεσία των όποιων βεβαιοτήτων μας όλη μας την ενέργεια, ας εφεύρουμε ΚΑΙΝΟΥΡΓΙΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΝΤΙΚΑΠΙΤΑΛΙΣΤΙΚΩΝ ΑΓΩΝΩΝ». Το MIR (Movimiento de Izquierda Revolucionaria – ΚΙΝΗΜΑ ΕΠΑΝΑΣΤΑΤΙΚΗΣ ΑΡΙΣΤΕΡΑΣ) είναι ένα αριστερό, μαρξιστικό-λινινιστικό κόμμα και πρώην επαναστατική οργάνωση στη Χιλή, που ιδρύθηκε στις 12 Οκτωβρίου 1965.

Δημιουργήθηκε από φοιτητές και ακτιβιστές που ήθελαν έναν πιο ριζοσπαστικό δρόμο για τον Σοσιαλισμό.

Διατήρησε κριτική στάση απέναντι στην κυβέρνηση της Λαϊκής Ενότητας του Σαλβαδόρ Αλιέντε, χωρίς να την πολεμήσει.

Μετά το πραξικόπημα του 1973, το MIR ΠΟΛΕΜΗΣΕ ΤΟ ΚΑΘΕΣΤΩΣ ΤΟΥ ΠΙΝΟΣΕΤ.

Η ηγεσία και πολλά μέλη του διώχθηκαν, βασανίστηκαν ή δολοφονήθηκαν από τη στρατιωτική δικτατορία.

Στις 11 Σεπτεμβρίου 1973, ο διορισμένος από τον πρόεδρο Αλιέντε στρατηγός ΑΟΥΓΚΟΥΣΤΟ ΠΙΝΟΣΕΤ ηγήθηκε στρατιωτικού πραξικοπήματος στη Χιλή και βομβάρδισε το προεδρικό μέγαρο «Λα Μονέδα» (La Moneda) στο Σαντιάγο.

Ο δημοκρατικά εκλεγμένος Σοσιαλιστής πρόεδρος Σαλβαδόρ Αλιέντε ΑΡΝΗΘΗΚΕ ΝΑ ΠΑΡΑΔΟΘΕΙ, πολέμησε με το όπλο στο χέρι και αυτοκτόνησε πριν να εισβάλουν οι πραξικοπηματίες στο Προεδρικό Μέγαρο.

ΤΟ «ΛΑ ΜΟΝΕΔΑ» ΠΟΛΙΟΡΚΗΘΗΚΕ από τεθωρακισμένα και βομβαρδίστηκε από μαχητικά αεροσκάφη της πολεμικής αεροπορίας. Ο Σαλβαδόρ Αλιέντε αρνήθηκε να εγκαταλείψει τη θέση του και έβγαλε ΤΟ ΤΕΛΕΥΤΑΙΟ ΤΟΥ ΡΑΔΙΟΦΩΝΙΚΟ ΔΙΑΓΓΕΛΜΑ, προτού βάλει τέλος στη ζωή του για να μην πέσει στα χέρια των φασιστών, αρνούμενος προσφορές ασφαλούς διέλευσης σε περίπτωση που θα επέλεγε την εξορία έναντι της αντιπαράθεσης.

Οι αυτόπτες μάρτυρες του θανάτου του Αλιέντε συμφωνούν ότι αυτοκτόνησε στo Μέγαρο. Ο Αουγκούστο Πινοσέτ εγκαθίδρυσε ΣΤΥΓΝΗ ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΗ ΔΙΚΤΑΤΟΡΙΑ που διήρκεσε σχεδόν 17 χρόνια (μέχρι το 1990). Η ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ ΤΟΥ ΝΙΞΟΝ, η οποία είχε εργαστεί για να δημιουργήσει τις συνθήκες για το πραξικόπημα, αναγνώρισε αμέσως την κυβέρνηση της χούντας και τη στήριξε στην εδραίωση της εξουσίας.

Χιλιάδες πολίτες δολοφονήθηκαν, βασανίστηκαν ή εξαφανίστηκαν από το καθεστώς. «Ίσως αυτοί που πήραν τα όπλα, όπως ο Μιγκέλ, για να πουν “όχι”, στην πραγματικότητα έλεγαν “ναι” σε ένα αύριο που τότε έμοιαζε μακρινό.

Ίσως αυτοί που έβαλαν φωτιά στα λόγια τους, όπως ο Μιγκέλ, δεν το έκαναν για να πυροδοτήσουν το θάνατο, αλλά για να φωτίσουν τη ζωή.

Ίσως αυτοί που, όπως ο Μιγκέλ, σκέφτηκαν και πυροβόλησαν, δεν το έκαναν για να έχουν μια θέση στο μουσείο της επαναστατικής νοσταλγίας, αλλά για να έχουν όλοι οι λαοί μια θέση στον κόσμο». Εξεγερμένος ΥΠΟΔΙΟΙΚΗΤΗΣ ΜΑΡΚΟΣ των Ζαπατίστας, για τον Miguel Enríquez Espinosa, (27/3/1944 – 5/10/1974) ΦΩΤΟ: Ο γιατρός Μιγκέλ Ενρίκεζ, ηγέτης του MIR στη Χιλή, με τη σύζυγό του Κάρμεν Καστίγιο Ετσεβερία, κόρη του πρώην πρύτανη του καθολικού …. Στο 1ο ΣΧΟΛΙΟ (Via Ανδρέας Ρουμελιώτης)

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους