Original Post

Πλήρες Κείμενο:

Ο κληρικός Αμβρόσιος Φραντζής (1778–1851) και ο Καποδίστριας

-------------------------------------------------------------------------- Πριν προχωρήσουμε παρακάτω σχετικά με το κρατικό μοντέλο που επιβλήθηκε στην Ελλάδα, είναι χρήσιμο να αναφερθούμε στη στάση της ολιγαρχίας και με ένα παράδειγμα: τη σχέση Α. Φραντζή - Δεληγιανναίων και τη στάση τους έναντι του Καποδίστρια. Ο Αμβρόσιος Φραντζής γεννήθηκε στο Μεσορούγι Αχαΐας (ορεινή Αιγιάλεια) και αργότερα εγκαταστάθηκε στην Αρκαδία/Μεσσηνία, λαμβάνοντας ευρεία εγκύκλια και εκκλησιαστική μόρφωση στο Μέγα Σπήλαιο.

Το 1803, χειροτονήθηκε διάκονος και στη συνέχεια πρεσβύτερος.

Έλαβε το οφίκιο του Πρωτοσύγκελλου της Επισκοπής Χριστιανουπόλεως (Κυπαρισσία), αποκτώντας μεγάλη επιρροή στη νότια Πελοπόννησο.

Το 1819, μυήθηκε στη Φιλική Εταιρεία από τον ξάδελφό του, επίσκοπο Χριστιανουπόλεως Γερμανό Ζαφειρόπουλο και δραστηριοποιήθηκε έντονα για τη στρατολόγηση νέων μελών και τη συγκέντρωση πόρων.

Συμμετείχε ενεργά στη μυστική Συνέλευση της Βοστίτσας (Αίγιο) το 1821 υποστηρίζοντας την άμεση εξέγερση.

Με την έκρηξη του Αγώνα, συμμετείχε στην πολιορκία της Κυπαρισσίας και της Μεθώνης.

Από το 1821 μέχρι το 1829, έλαβε μέρος ως πληρεξούσιος στις Εθνοσυνελεύσεις (Επιδαύρου, Άστρους) και διατέλεσε μέλος της Πελοποννησιακής Γερουσίας, αναλαμβάνοντας διοικητικά και εφοδιαστικά καθήκοντα.

Ήταν πληρεξούσιος Αρκαδίας στην Εθνοσυνέλευση της Τροιζήνας το 1827.

Το 1833 φυλακίστηκε μαζί με τον Κολοκοτρώνη από την Βαυαροκρατία.

Εξέδωσε στην Αθήνα το τετράτομο έργο του «Επιτομή της Ιστορίας της Αναγεννηθείσης Ελλάδος» το 1839-1841 προσφέροντας μια πρωτογενή πηγή για τα γεγονότα της Επανάστασης.

Η στάση του έναντι του Καποδίστρια

----------------------------------------------------------------------- Ο Α. Φραντζής τοποθετήθηκε εναντίον του Ιωάννη Καποδίστρια, διατυπώνοντας τις εξής χαρακτηριστικές κρίσεις: «Ο Κυβερνήτης αντικατέστησε την διοίκησιν του έθνους διά συστήματος ολοτελώς μοναρχικού, καταργήσας τα συνταγματικά δικαιώματα, άτινα ο ελληνικός λαός απέκτησε διά των αιμάτων του, και περιεστοίχισεν εαυτόν διά συμβουλίου (του Πανελληνίου) υποτεταγμένου όλως διόλου εις την ιδίαν αυτού θέλησιν...» «Εθεώρει τους μεν πρωταιτίους και πρωταγωνιστάς της επαναστάσεως ως επικινδύνους εις τα σχέδιά του, υπεστήριζε δε και ανύψωσεν εις τας πολιτικάς και στρατιωτικάς θέσεις ανθρώπους ξένους προς τα δεινά και τους κινδύνους του Αγώνος...» «Εμπιστευθείς δε τας καταχρηστικάς και εμπιστευτικάς αρχάς εις τους αδελφούς αυτού, εξ ών ο μεν Βιάρος διά της αλαζονικής διαγωγής του, ο δε Αυγουστίνος διά της απειρίας και του δεσποτικού χαρακτήρος του, επήγαγον την γενικήν δυσαρέσκειαν και τον διχασμόν του έθνους...» Πώς εξηγείται η στάση του

---------------------------------------------------------------------- Η αντίθεση του Φραντζή δεν προκύπτει από ιδεολογική τοποθέτηση αλλά από τη θέση του μέσα σε ένα συγκεκριμένο τοπικό δίκτυο εξουσίας (κυρίως Δεληγιανναίους αλλά και Ζαϊμη, Λόντο, Πονηρόπουλο). Όταν ο Καποδίστριας επιχείρησε να μεταφέρει την τοπική εξουσία των κοτζαμπάσηδων σε μια κεντρική διοίκηση, ο Φραντζής δεν είδε συγκρότηση κράτους· είδε τον παραμερισμό εκείνων που, κατά την αντίληψή του, είχαν πληρώσει τον Αγώνα με τις περιουσίες και το αίμα τους.

Η αντίθεσή του είχε και προσωπικό υπόβαθρο: ως πληρεξούσιος Αρκαδίας στη Γ΄ Εθνοσυνέλευση της Τροιζήνας το 1827 είχε συμμετάσχει ο ίδιος στη σύνταξη του Συντάγματος του οποίου η αναστολή τον εξόργισε.

Στο σημείο αυτό, ωστόσο, η κατηγορία του δεν αντέχει στον έλεγχο των γεγονότων. Το Βουλευτικό δεν διαλύθηκε βίαια: αυτοδιαλύθηκε τον Ιανουάριο του 1828 και ανέστειλε το ίδιο το Σύνταγμα, μεταβιβάζοντας με δικό του ψήφισμα την εξουσία στον Κυβερνήτη και στο Πανελλήνιο.

Δεκαοκτώ μήνες αργότερα, η Δ΄ Εθνοσυνέλευση του Άργους επικύρωσε το καθεστώς και αντικατέστησε το Πανελλήνιο με τη Γερουσία.

Η καποδιστριακή διακυβέρνηση ήταν συγκεντρωτική, αλλά είχε προκύψει από τα ίδια τα αντιπροσωπευτικά σώματα που ο Φραντζής κατηγορεί τον Κυβερνήτη ότι περιφρόνησε.

Η ένσταση, δηλαδή, ήταν λιγότερο νομική απ' όσο παρουσιάζεται και περισσότερο πολιτική: αφορούσε το ποιος θα ασκούσε την εξουσία, όχι με ποια διαδικασία θα του είχε ανατεθεί.

Συμπερασματικά

---------------------------------------------------------------- Ο Φραντζής δεν έβλεπε στον Καποδίστρια έναν σωτήρα αλλά έναν ηγεμόνα που κυβέρνησε με αυταρχισμό και διέσπασε τους Έλληνες, επειδή παραμέρισε τους ανθρώπους που θεωρούσε φυσικούς φορείς της εξουσίας (κοτζαμπάσηδες). Η κρίση του δείχνει ότι η σύγκρουση του 1828–1831 δεν ήταν σύγκρουση ανάμεσα σε δημοκρατία και απολυταρχία, όπως διατυπώθηκε τότε και όπως επαναλήφθηκε έκτοτε, αλλά ανάμεσα σε δύο αντιλήψεις για το πού εδράζεται η εξουσία — στο κέντρο ή στην περιφέρεια των τοπικών δικτύων . Η αντιπαράθεση γίνεται ακόμη πιο διαφωτιστική αν συγκριθεί με τη στάση ενός άλλου επισκόπου.

Ο επίσκοπος Θεοδώρητος Βρεσθένης Β΄ (21 Νοεμβρίου 1787 - 23 Απριλίου 1843), πρώην προέδρου της Πελοποννησιακής Γερουσίας έβλεπε τον Ιωάννη Καποδίστρια με μεγάλο σεβασμό, εμπιστοσύνη και πολιτική υποστήριξη, θεωρώντας τον ως τον μόνο ικανό ηγέτη που μπορούσε να σώσει τη χώρα από το χάος των εμφυλίων, δηλαδή αντίθετα από τον Αμβρόσιο Φραντζή. .

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους