Original Post

Πλήρες Κείμενο:

12. Αδελφοί Σούτσοι: Το κρατικό μοντέλο προωθεί συγκεκριμένα πρότυπα κουλτούρας και τέχνης*

------------------------------------------------------------------------ Οι αδελφοί Αλέξανδρος (1803–1863) και Παναγιώτης Σούτσος (1806–1868) ήταν Φαναριώτες ποιητές, πεζογράφοι και πολιτικοί στοχαστές, οι οποίοι πρωταγωνίστησαν στη διαμόρφωση του Πρώτου Αθηναϊκού Ρομαντισμού και της επίσημης κουλτούρας του νεοσύστατου ελλαδικού κράτους.

Είχαν σπούδασαν στο Παρίσι και την Ιταλία και ήρθαν στην Ελλάδα κατά την Επανάσταση.

Τι έκαναν ακριβώς

-------------------------------------------------------------------- Επέβαλαν την Αρχαΐζουσα / Καθαρεύουσα: Θεωρούσαν ότι η δημοτική γλώσσα και ο λαϊκός πολιτισμός ήταν «μολυσμένα» από τους αιώνες της τουρκοκρατίας.

Πίστευαν ότι το ελεύθερο έθνος έπρεπε να «καθαρθεί» γλωσσικά, επιστρέφοντας τεχνητά στους δομικούς και λεξιλογικούς τύπους της αρχαίας ελληνικής.

Θεμελίωσαν τον Αθηναϊκό Ρομαντισμό: Εισήγαγαν στην ελληνική λογοτεχνία το μελαγχολικό, δραματικό και αρχαιοπρεπές ύφος (με έργα όπως ο Οδοιπόρος του Π. Σούτσου το 1831), το οποίο κυριάρχησε στην Αθήνα μέχρι τα τέλη του 19ου αιώνα.

Άσκησαν οξεία Πολιτική Σάτιρα: Ο Αλέξανδρος Σούτσος έγινε ο κατεξοχήν πολιτικός σατιρικός ποιητής της εποχής (έργα όπως Ο Πανοράτης). Το πρότυπο της κουλτούρας και της τέχνης

------------------------------------------------------------------- Για τους αδελφούς Σούτσους, η νεότερη λαϊκή παράδοση (δημοτικά τραγούδια, ιδιώματα της υπαίθρου) δεν εκφράσει την «αληθινή» Ελλάδα, αλλά μια κατάσταση πολιτισμικής παρακμής.

Η αποστολή των διανοουμένων ήταν να «γεφυρώσουν» το κενό 2.000 ετών, παρακάμπτοντας το Βυζάντιο και την Τουρκοκρατία, ώστε να συνδέσουν απευθείας την Αθήνα του Όθωνα με την Αθήνα του Περικλή.

Και αυτό μπορούσε να επιτευχθεί μόνο με την εξάλειψη αυτών των «καταλοίπων» και την τεχνητή υιοθέτηση των προτύπων της αρχαίας Αθήνας.

Δηλαδή, οι Σούτσοι θεωρούσαν ότι τα δημοτικά τραγούδια, τα λαϊκά ήθη, τη λαϊκή ορθοδοξία. τα ενδύματα και η προφορική γλώσσα του λαού δεν εξέφραζαν την «αληθινή» ελληνικότητα, αλλά ήταν στρεβλώσεις που άφησε πίσω της η Οθωμανική Αυτοκρατορία, στίγματα «ανατολίτικης καθυστέρησης*». Τί έλεγαν για τον Καποδίστρια

--------------------------------------------------------------------- Οι αδελφοί Αλέξανδρος και Παναγιώτης Σούτσος υπήρξαν από τους πιο οξείς και αμείλικτους πολεμίους του Ιωάννη Καποδίστρια.

Μέσα από τα ποιήματα, τα φυλλάδια και τις εφημερίδες τους, ηγήθηκαν της λογοτεχνικής επίθεσης εναντίον του Κυβερνήτη, κατηγορώντας τον για απολυταρχισμό, «ρωσοφιλία» και κατασπαράξη των ελευθεριών του έθνους.

Ως εκπρόσωποι του δυτικίζοντος φιλελευθερισμού και του φαναριώτικου πνεύματος, συμπύκνωσαν την πολεμική τους σε τέσσερις κύριους άξονες: «Τύραννος» και «Δικτάτορας»: Θεωρούσαν την αναστολή του Συντάγματος της Τροιζήνας και τη συγκεντρωτική διακυβέρνηση του Καποδίστρια ως κατάλυση της δημοκρατίας και προδοσία των αγώνων της Επανάστασης. «Σπάσε, λαέ, τις αλυσίδες σου!... / Ο τύραννος πέφτει, η Ελλάς ανασταίνεται!» Όργανο της Ρωσικής Απολυταρχίας: Τον κατηγορούσαν ότι προσπαθούσε να μετατρέψει την Ελλάδα σε ρωσικό προτεκτοράτο («τζαρικό» καθεστώς) και ότι έφερνε στην Ελλάδα τις μεθόδους της απολυταρχικής Ευρώπης. «Εις την Ελλάδα ήλθατε ως άλλος Κυβερνήτης, / πλην φάνηκε το κράτος σου τυραννικός μαγνήτης... / Μας έδωσες υπόσχεσιν Συντάγματος και Νόμων, / και μας επέβαλες ζυγόν βαρέων στεναγμών.» και «Η Ελλάς δεν ηλευθερώθη από τον οθωμανικόν ζυγόν δια να υποταχθή εις ζυγόν επτανήσιον ή ρωσικόν. Απαιτούμεν Σύνταγμα και Ελευθερίαν!» Εχθρός της Ελευθεροτυπίας και των Γραμμάτων: Επειδή ο Καποδίστριας επέβαλε λογοκρισία και περιόρισε τις πολιτικές εφημερίδες για να αποτρέψει τον εμφύλιο διχασμό, οι Σούτσοι τον παρουσίαζαν ως μισαλλόδοξο διώκτη της διανόησης.

Περιφρόνηση στους «Αγωνιστές» και τους «Πολιτικούς»: Τον κατηγορούσαν ότι στελέχωσε τη διοίκηση με τα αδέλφια του (Βιάρο και Αυγουστίνο) και με «ξένους»/Επτανήσιους, περιθωριοποιώντας τους Φαναριώτες και τους πολιτικούς της Επανάστασης.

Όταν ο Καποδίστριας δολοφονήθηκε τον Σεπτέμβριο του 1831 στο Ναύπλιο από τους Μαυρομιχαλαίους, οι αδελφοί Σούτσοι πανηγύρισαν ανοιχτά.

Θεώρησαν τη δολοφονία ως «τυραννοκτονία» (παρομοιάζοντας τους Μαυρομιχαλαίους με τον Αρμόδιο και τον Αριστογείτονα της αρχαιότητας). Ο Αλέξανδρος Σούτσος έγραψε εγκωμιαστικούς στίχους για τους δολοφόνους, θεωρώντας ότι η πράξη τους «έσωσε» την ελευθερία της Ελλάδας.

Συμπέρασμα

--------------------------------------------------------------------- Η συστηματική καλλιέργεια της δυτικής πολιτισμικής εκδοχής της αρχαίας Ελλάδας (δυτικός νεοκλασσικισμός) ήταν κεντρική επιλογή του κρατικού μοντέλου που επιβλήθηκε στην Ελλάδα.

Ο αρχαϊσμός λειτούργησε ως εργαλείο ομογενοποίησης και διεθνούς νομιμοποίησης του νέου βασιλείου.

Οι "καλλιτέχνες" Σούτσοι δεν πένθησαν από την απώλεια μιας ζωής, του Καποδίστρια.

Τουναντίον. *Η προφανής διαφορά μεταξύ της Οθωνικής απολυταρχίας και της αρχαίας κλασικής Ελλάδας δεν ενόχλησε αρχικά τους διανοούμενους, όσο η μοναρχία εγγυόταν τον δυτικό προσανατολισμό του κράτους — αν και αργότερα η αυταρχικότητα των Βαυαρών οδήγησε σε νέες συγκρούσεις.

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους