#Η_ΙΣΤΟΡΙΑ_ΤΟΥ_ΕΟΡΤΑΖΟΝΤΑ_Ι_Ν_ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΣΕΩΣ_ΤΟΥ_ΣΩΤΗΡΟΣ_ΣΤΟ_ΠΟΡΤ_ΣΑΪΝΤ (في النهاية، ملخص باللغة العربية) Η πόλη του Πορτ Σαΐντ οφείλει τη γέννησή της στη διάνοιξη της Διώρυγας του Σουέζ, η οποία...

Πλήρες Κείμενο:

#Η_ΙΣΤΟΡΙΑ_ΤΟΥ_ΕΟΡΤΑΖΟΝΤΑ_Ι_Ν_ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΣΕΩΣ_ΤΟΥ_ΣΩΤΗΡΟΣ_ΣΤΟ_ΠΟΡΤ_ΣΑΪΝΤ (في النهاية، ملخص باللغة العربية) Η πόλη του Πορτ Σαΐντ οφείλει τη γέννησή της στη διάνοιξη της Διώρυγας του Σουέζ, η οποία άρχισε στις 10/22 Απριλίου 1859 και ολοκληρώθηκε στις 5/17 Νοεμβρίου 1869, οπότε πραγματοποιήθηκαν και τα μεγαλοπρεπή εγκαίνια του θαυμαστού αυτού έργου.

Ανάμεσα στους πρώτους κατοίκους της νέας πόλης ήταν, βεβαίως, και οι Έλληνες, οι οποίοι, ως εργάτες, εργοδηγοί και μηχανικοί, συμμετείχαν στα έργα της διάνοιξης.

Αργότερα, όταν η Διώρυγα άρχισε πλέον να λειτουργεί, πολλοί Έλληνες εργάστηκαν σε διάφορες υπηρεσίες και διακρίθηκαν ως πλοηγοί.

Όσο αυξανόταν ο πληθυσμός της πόλης, αυξανόταν και ο αριθμός των Ελλήνων.

Στα τέλη του 19ου αιώνα, σε σύνολο περίπου 43.000 κατοίκων, οι 11.000 ήταν Ευρωπαίοι και, από αυτούς, οι 7.000 Έλληνες, δίνοντας έντονο ελληνικό χρώμα στις ευρωπαϊκές συνοικίες της πόλης.

Αν σκεφτεί κανείς ότι ο πληθυσμός της πόλης το 1883 δεν υπερέβαινε τις 17.000, αντιλαμβάνεται την τεράστια οικονομική ανάπτυξή της, η οποία την κατέστησε, ιδιαίτερα για τους Έλληνες, εξαιρετικά ελκυστική.

Δημιουργήθηκε έτσι μια νέα εστία ελληνικής δραστηριότητας, ευεργετική για τον Αιγυπτιώτη Ελληνισμό, καθιστώντας το Πορτ Σαΐντ εμπορικό «αντίζηλο» της Αλεξάνδρειας.

Η ιστορία του Ναού της Μεταμορφώσεως του Σωτήρος ξεκινά σχεδόν παράλληλα με την εγκατάσταση των Ελλήνων στην πόλη.

Αναγνωρίζοντας τις υπηρεσίες τους, ο υπεύθυνος του έργου, Φερδινάνδος Λεσσέψ, με επιστολή που απέστειλε στον Έλληνα πρόξενο της Αλεξάνδρειας, Ζυγομηλά, παραχώρησε στην Ελληνική Κυβέρνηση, στις 23 Ιουνίου/5 Ιουλίου 1866, «εις αναγνώρισιν της συμβολής της Ελληνικής Κυβερνήσεως εις την μετανάστευσιν σημαντικής μερίδος του εργατικού πληθυσμού του Ισθμού», ένα οικόπεδο έκτασης περίπου 6.000 «βασιλικών πήχεων», στο οποίο χτίστηκαν αργότερα ο Ναός της Μεταμορφώσεως του Σωτήρος, τα ελληνικά σχολεία και οι κατοικίες των ιερέων.

Η προσφορά αυτή, προκειμένου να καταγραφεί νομικά ως ελληνική περιουσία, απαιτούσε την ολοκλήρωση γραφειοκρατικών διαδικασιών με την αιγυπτιακή κυβέρνηση, οι οποίες τελικά διήρκεσαν είκοσι δύο χρόνια.

Στις 24 Σεπτεμβρίου 1888, ο Ιμπραήμ Πασάς Τεουφίκ, γενικός διοικητής του Ισθμού του Σουέζ, ως εκπρόσωπος της αιγυπτιακής κυβέρνησης, και ο Αλέξανδρος Λεονάρδος, πρόξενος της Ελλάδας στο Πορτ Σαΐντ, εκπροσωπώντας την ελληνική πλευρά, υπέγραψαν την οριστική πράξη δωρεάς.

Πρόκειται για μία από τις σπάνιες περιπτώσεις κατά τις οποίες δεν έγινε παραχώρηση γης προς χρήση, όπως συνήθιζε το αιγυπτιακό κράτος, αλλά δωρεά πλήρους κυριότητας.

Η αξία του οικοπέδου εκτιμήθηκε από τον τότε Έλληνα πρόξενο σε εξακόσιες είκοσι χιλιάδες χρυσές δραχμές.

Στις 23 Δεκεμβρίου 1889, η Ελληνική Βουλή ψήφισε νόμο, βάσει του οποίου το οικόπεδο παραχωρήθηκε στην Ελληνική Κοινότητα Πορτ Σαΐντ.

Πιθανότατα αυτός υπήρξε και ο λόγος της δημιουργίας οργανωμένης Ελληνικής Κοινότητας, ύστερα από χρόνια οργανωτικής δυσπραγίας.

Μια πρόχειρη οργανωτική δομή, με Κοινοτική Επιτροπή, είχε ήδη αναλάβει τη διαχείριση του οικοπέδου από το 1866, είχε χρησιμοποιήσει τα τρία υπάρχοντα κτήρια που βρίσκονταν σε αυτό και είχε φροντίσει να ανεγείρει, αρχικά, μια μικρή εκκλησία προς τιμήν του Αγίου Ιωάννη του Θεολόγου.

Η πρώτη απόπειρα ίδρυσης της Ελληνικής Κοινότητας Πορτ Σαΐντ είναι άγνωστο πότε ακριβώς πραγματοποιήθηκε.

Πιθανότατα ξεκίνησε το 1866, με αφορμή τη δωρεά του Λεσσέψ, όμως δεν έχουν διασωθεί σχετικά πρακτικά.

Σώζονται, ωστόσο, πρακτικά από το 1882, από συνεδριάσεις της Κοινοτικής Επιτροπής, τα οποία δείχνουν ότι, στις 21 Απριλίου 1882, συντάχθηκε εσωτερικός κανονισμός, που ψηφίστηκε από την Εφορία, αλλά ήταν ελλιπής.

Σύμφωνα με αυτόν, η Επιτροπή διοριζόταν από τον πρόξενο και συνεδρίαζε στο Προξενείο υπό την προεδρία του.

Ο πρώτος επίσημος Κανονισμός της Ελληνικής Κοινότητας Πορτ Σαΐντ εγκρίθηκε με Βασιλικό Διάταγμα στις 18 Απριλίου 1889 και, βάσει αυτού, πραγματοποιήθηκαν οι πρώτες εκλογές.

O αγώνας και η αγωνία των Ελλήνων στις πρώτες δεκαετίες της ζωής τους μακριά από την πατρίδα ήταν να σπείρουν στα καινούργια χώματα μια καινούργια πατρίδα.

Φτωχοί εργάτες, οι περισσότεροι, υπάλληλοι και έμποροι, άρχισαν να φτάνουν μετά τα εγκαίνια της Διώρυγας και την ανάπτυξη της πόλης.

Προσπάθησαν, με τις φιλότιμες δωρεές τους, να συγκεντρώσουν χρήματα για να ανεγερθεί νέος ναός, στο οικόπεδο που δώρισε ο Λεσέψ, ώστε να καλύπτει τις ανάγκες των ολοένα αυξανόμενων Ελλήνων παροίκων.

Παρ’ όλα αυτά, παρά το γεγονός ότι ο θεμέλιος λίθος του Ναού του Σωτήρος τοποθετήθηκε στις 3/15 Απριλίου 1888 (η διπλή ημερομηνία, παλιό και νέο ημερολόγιο), παρουσία του Πατριάρχη Σωφρόνιου και του Γενικού Προξένου της Ελλάδας, η έλλειψη χρημάτων δεν επέτρεψε την ανέγερση του ναού μέχρι και την επίσημη ίδρυση της Ελληνικής Κοινότητας του Πορτ Σαΐντ, το 1889.

Τον γόρδιο δεσμό και τη λύση στα οικονομικά αδιέξοδα έδωσε το 1901 η Κοινοτική Επιτροπή, η οποία γενναία αποφάσισε να λάβει δάνειο ύψους 60.000 λιρών, επί προεδρίας της Κοινότητας από τον Γ. Κορώνη, με καταγωγή από τα Κύθηρα.

Ο ίδιος μπήκε προσωπικά εγγυητής του δανείου, μαζί με τους Κομιανό, Τσιτσίνια και Βαλεντή, μέλη της Επιτροπής.

Έτσι αποπερατώθηκε τελικά ο ναός, εμβαδού 1.600 τετραγωνικών μέτρων, ένα αρχιτεκτονικό στολίδι της πόλης, για να καυχώνται οι Έλληνες του Πορτ Σαΐντ ότι διαθέτουν τη μεγαλοπρεπέστερη εκκλησία της Αιγύπτου. Ο Edward Quelenec εκπόνησε αφιλοκερδώς τα πρώτα σχέδια της εκκλησίας και, γι’ αυτό, ανακηρύχθηκε ευεργέτης της Κοινότητας.

Τα εγκαίνια του νέου ναού πραγματοποιήθηκαν την 1η Νοεμβρίου 1903.

Την προηγούμενη ημέρα, στις 31 Οκτωβρίου 1903, δημοσιεύθηκε στην αιγυπτιώτικη εφημερίδα της Αλεξάνδρειας «Ταχυδρόμος» το επίσημο πρόγραμμα των εγκαινίων, τριήμερης διάρκειας.

Οι εορταστικές εκδηλώσεις θα ξεκινούσαν την Παρασκευή 31 Οκτωβρίου/13 Νοεμβρίου, με τον Εσπερινό, χοροστατούντος του Πατριάρχη Φωτίου, ο οποίος είχε αφιχθεί ήδη από την προηγούμενη ημέρα, ατμοπλοϊκώς, στη σημαιοστολισμένη με ελληνικές σημαίες πόλη.

Η παροικία τον υποδέχθηκε με μεγάλο ενθουσιασμό. Το Σάββατο 1/14 Νοεμβρίου 1903, στις 7.00 το πρωί, είχε προγραμματιστεί ο Όρθρος και στις 8.30 η τελετή των εγκαινίων από τον Πατριάρχη.

Στις 9.00 θα ακολουθούσε η λιτανεία των εγκαινίων, παρουσία του διπλωματικού πράκτορα Ν. Γεννάδη, ο οποίος είχε έδρα στο Κάιρο, των λοιπών επισήμων, των διπλωματικών αρχών, προσωπικοτήτων της πόλης, αλλά και εκπροσώπων των Ελληνικών Κοινοτήτων της Αιγύπτου.

Μετά την τελετή θα ακολουθούσαν οι λόγοι των επισήμων.

Το απόγευμα της ίδιας ημέρας είχε αποφασιστεί να φωταγωγηθούν ο ναός και τα υπόλοιπα κτήρια της Κοινότητας, ενώ θα παρατιθέμενο επίσημο γεύμα στο ξενοδοχείο Continental, προς τιμήν του Πατριάρχη και του διπλωματικού πράκτορα (πρέσβη) της Ελλάδας στο Κάιρο.

Στο γεύμα είχαν προσκληθεί οι εκπρόσωποι των Ελληνικών Κοινοτήτων, καθώς και επίσημοι που είχαν έρθει από άλλες πόλεις.

Για την Κυριακή 2/15 Νοεμβρίου είχε προγραμματιστεί η ολοκλήρωση του τριημέρου με την τέλεση της πρώτης Θείας Λειτουργίας στον Ναό του Σωτήρος από τον Πατριάρχη Φώτιο.

Το πρόγραμμα είχε αποφασιστεί ύστερα από συνεδρίαση της Κοινοτικής Επιτροπής στις 14/27 Οκτωβρίου και υπογράφηκε από τον επίτιμο πρόεδρο της Ελληνικής Κοινότητας Πορτ Σαΐντ Π. Β. Παπαδάκη, τον πρόεδρο Γ. Κορώνη, τους γραμματείς Ι. Πνευματικό και Η. Μαυρολέοντα, καθώς και τα μέλη της Εφορίας: Ν. Τσιτσίνια, Φερ. Βαλεντή, Ν. Κομιανό, Ν. Βασιλόπουλο, Θ. Κανταρτζή, Δ. Λαρδίκο, Ι. Μανωλακάκη, Στ. Χαραμουνδάνη και Δ. Παπαδημητρίου.

Η ανταπόκριση από τα εγκαίνια δημοσιεύθηκε στον «Ταχυδρόμο» την 1η Νοεμβρίου 1903.

Αν και την υπογράφει ο διευθυντής της εφημερίδας, ο οποίος προτίμησε να παρευρεθεί αυτοπροσώπως σε μια τόσο μεγάλη στιγμή του Ελληνισμού, πρόκειται για μια γενικόλογη καταγραφή, που θα μπορούσε να είχε γίνει από οποιονδήποτε, ακόμη κι αν δεν ήταν παρών.

Γράφει λοιπόν στο τηλεγράφημά του από το Πορτ Σαΐντ: «Η τελετή του εγκαινιασμού εγένετο μετά πάσης λαμπρότητος, παρισταμένων των ξένων προξένων, του προξένου Μανσούρας Σαντούρη, του προξένου Ζαγκαζιγγίου Μαυρουδή, Μαυρή αντιπροσωπεύοντος την Ελληνικήν Κοινότητα Ζαγκαζιγγίου, και απείρου πλήθους κόσμου. Ο Πατριάρχης εξεφώνησεν λόγον έξοχον· ομίλησαν δε και ο διπλωματικός πράκτωρ Ν. Γεννάδης και ο πρόεδρος της Κοινότητος Πορτ Σαΐντ Γ. Κορώνης.

Η παροικία παρέθεσε τιμητικόν δείπνον...» Στη συνέχεια, υπακούοντας –όπως γράφει– στην επιθυμία πολλών αναγνωστών του «Ταχυδρόμου», αναφέρεται αποκλειστικά και με λεπτομέρειες σε ολόκληρο το εκκλησιαστικό τυπικό των θυρανοιξίων. Τη Δευτέρα 3 Νοεμβρίου, η ίδια εφημερίδα δημοσιεύει τον λόγο του προέδρου της Ελληνικής Κοινότητας Πορτ Σαΐντ, Γ. Κορώνη, ο οποίος ευχαριστεί την παροικία, καθώς ο καθένας, στο μέτρο των δυνατοτήτων του, προσέφερε ώστε να καταστεί δυνατή η ανέγερση του Ιερού Ναού.

Δηλώνει χαρούμενος που αξιώθηκε να είναι εκείνος που θα παραδώσει στους πιστούς της δικής του γενιάς και των επόμενων ένα τόσο μεγάλο έργο της Ορθοδοξίας.

Επισημαίνει ότι οφείλουν στη συνέχεια να πράξουν το ίδιο για την κατασκευή σχολείων, τα οποία είναι απαραίτητα, ζητώντας ταυτόχρονα την ευχή του Πατριάρχη και την αρωγή του εκτελούντος χρέη πρέσβη της Ελλάδας, ώστε να ολοκληρωθεί το όραμά του.

Σήμερα, ο Ναός του Σωτήρος αποτελεί την έδρα της Μητρόπολης Πηλουσίου, με προϊστάμενο τον Σεβασμιότατο Μητροπολίτη Πηλουσίου κ. Νάρκισσο.

Μετά τη συγχώνευση των δύο Κοινοτήτων, με τη φροντίδα της Ελληνικής Κοινότητας Καΐρου, καθαρίστηκε ο χώρος του Κοιμητηρίου, ενώ ολοκληρώθηκε η ανακαίνιση του Ι.Ν Μεταμορφώσεως του Σωτήρος που ξεκίνησε πριν μια τριετία, υπό τη διαρκή επίβλεψη του Σεβασμιότατου Μητροπολίτη Πηλουσίου κ. Νάρκισσου, αμέσως μετά την ενθρόνιση του, καθώς και με την ιδιαίτερη φροντίδα της πάντοτε παρούσας Αντιπροέδρου της Ελληνικής Κοινότητας Καΐρου και προϊσταμένης της Εφορίας Ναών και Κοιμητηρίων της Ε.Κ.Κ., κυρίας Χρυσάνθης Σκουφαρίδου.

Οι έγχρωμες φωτογραφίες από την περσινή επίσκεψη του Έλληνα Πρέσβυς το Κάιρο, Νικολάου Παπαγεωργίου στον Ναό συνοδεία των πρωταγωνιστών της ανακαίνισης.

Η ιστορία του ναού διατρέχει τρεις αιώνες, αφού ο θεμέλιος λίθος του τέθηκε στις 3/15 Απριλίου 1888, παρουσία του Πατριάρχη Σωφρονίου, ενώ τα εγκαίνιά του πραγματοποιήθηκαν την 1η/14η Νοεμβρίου 1903 από τον Πατριάρχη Φώτιο και αναμένεται να ανακοινωθεί από το Πατριαρχείο Αλεξανδρείας, η ημερομηνία των νέων θυρανοιξίων από την Α.Θ.Μ, Πάπα και Πατριάρχη Αλεξανδρείας και πάσης Αφρικής, κ.κ. Θεόδωρο Β’ Οι τοίχοι του ποτίστηκαν από χιλιάδες Ελληνικές προσευχές που τον έφεραν ως το σήμερα να σκέπει τους λίγους εναπομείναντες και τους περαστικούς με όλο το αλλοτινό του μεγαλείο . Ο Ι.Ν εορτάζει στις 6 Αυγούστου, αλλά σύμφωνα με ανακοίνωση του Πατριαρχείου , η Θεία λειτουργία θα τελεστεί φέτος, την Παρασκευή 7 Αυγούστου. Η Ελληνική Κοινότητα Καΐρου ανακοίνωσε έγκαιρα ότι θα διαθέσει λεωφορείο για την μεταφορά των πιστών στο Πορτ-Σαΐντ για την πανήγυρη του Ιερού Ναού της Μεταμόρφωσης του Σωτήρος.

Είναι βέβαιο πως και φέτος οι λίγοι εναπομείναντες Έλληνες του Πορτ Σαΐντ, αλλά και επισκέπτες από άλλες πόλεις, θα τιμήσουν με την παρουσία τους τον εορτάζοντα Ναό. #Χρόνια_πολλά στους εορτάζοντες και στις εορτάζουσες. 🇪🇬 **ملخص** تتناول هذه الدراسة تاريخ كنيسة **التجلي (المخلص)** في بورسعيد، بالتوازي مع نشأة المدينة بعد حفر قناة السويس وتطور الجالية اليونانية فيها. كما تستعرض الدور الذي لعبه اليونانيون في بناء المدينة، وقصة تبرع فرديناند دي لسبس بأرض الكنيسة والمدارس اليونانية، والصعوبات التي واجهت عملية تشييد الكنيسة حتى اكتمالها وافتتاحها عام 1903. وتسلط الدراسة الضوء على تأسيس الجالية اليونانية في بورسعيد، والاحتفالات المهيبة التي صاحبت تدشين الكنيسة بحضور بطريرك الإسكندرية وكبار المسؤولين، مستندة إلى وثائق وصحف معاصرة لتلك الحقبة. كما تتناول الجهود الحديثة للحفاظ على هذا الصرح التاريخي، من خلال أعمال الترميم التي تشرف عليها **الجالية اليونانية بالقاهرة**، ليبقى شاهدًا حيًا على أكثر من ثلاثة قرون من الحضور اليوناني والأرثوذكسي في مدينة بورسعيد، ورمزًا للعلاقات التاريخية بين مصر واليونان. #greek_orthodox #church #port_said

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους