Πίσω από κάθε αντικείμενο κρύβεται μια ιστορία. Την ιστορία των δύο αυτών κεντητών κάδρων ξεδιπλώνει η φιλόλογος και εκλεκτή ερευνήτρια του Ιστορικού Αρχείου Κρήτης, κ. Ασπασία Κοκολογιάννη, την...

Original Post

Πλήρες Κείμενο:

Με τη βαθιά γνώση και τον μοναδικό τρόπο αφήγησής της, μας ταξιδεύει στο χθες και αναδεικνύει την αξία δύο ξεχωριστών νέων τεκμηρίων της συλλογής μας.

Θερμές ευχαριστίες απευθύνουμε φυσικά και στον δωρητή των έργων, κ. Χαρίλαο Κοντάκη, για αυτή την πολύτιμη προσθήκη στο μουσειακό μας τμήμα. "Κατά τα μέσα του 19ου αιώνα μπαίνει στην ζωή των Κρητών ένα νέο αντικείμενο: η φωτογραφία.

Από τα τέλη του ίδιου αιώνα έως και τις αρχές του επόμενου η φωτογραφία μπαίνει και στα σπίτια των κατοίκων του νησιού.

Πρόκειται για κάτι πολύτιμο, ακριβό και δύσκολο να αποκτηθεί αφού οι ενδιαφερόμενοι έπρεπε να περιμένουν τον πλανόδιο φωτογράφο ή να μετακινηθούν σε κάποιο φωτογραφικό στούντιο, ακόμη δυσκολότερα να καλέσουν κάποιον φωτογράφο για να απαθανατίσει μία σημαντική στιγμή του κοινωνικού, κυρίως, βίου τους.

Ένα τέτοιο πολύτιμο αντικείμενο άξιζε να αποτυπώνει μία σημαντική στιγμή και του άξιζε να έχει μία περίοπτη θέση και ένα πλαίσιο που θα του απέδιδε την αξία, ηθική, συναισθηματική και υλική, που είχε για τον εικονιζόμενο ή τον κτήτορα.

Την αποτύπωση, την αναλάμβανε ο καλλιτέχνης-φωτογράφος.

Την ανάδειξη, την αναλάμβανε η καλλιτέχνις-γυναίκα, μεταχειριζόμενη υλικά που γνώριζε να μετατρέπει σε αριστουργήματα και εκμεταλλευόμενη τις τεχνικές που γνώριζε από τα μικράτα της.

Υφάσματα, υφαντά ή αγοραστά, βαμβακερά, λινά, μεταξωτά… μετατρέπονταν σε φόντο για να φιλοξενήσουν μία φωτογραφία.

Κεντήματα με όλων των ειδών τις βελονιές δημιουργούσαν ένα πλαίσιο για την φωτογραφία.

Λουλούδια, γλάστρες, στεφάνια, κορδέλες, κισσόφυλλα ή καρδιές, πουλιά έρχονταν να αγκαλιάσουν τους προσφιλείς εικονιζόμενους.

Η μόδα του κεντήματος που προοριζόταν να λειτουργήσει ως κορνίζα για την φωτογραφία διατηρείται μέχρι και μεταπολεμικά, ώσπου από την δεκαετία του 70 αρχίζει να φθίνει μέχρι να εξαλειφθεί κατά την επόμενη δεκαετία.

Στο εργόχειρο αυτό εντοπίζουμε την εξέλιξη-αλλαγή που εντοπίζουμε σε όλα τα έργα των χειρών των γυναικών.

Επίσης εντοπίζουμε διαφορές κατά την καλαισθησία και την αξιοσύνη της δημιουργού.

Ομοίως και στα μεγέθη και τις φόρμες, μεγάλα σαν πάντες, με πολλές θέσεις ή με μία θέση, οι συνδυασμοί και οι εμπνεύσεις άπειρες… Αξίζει να παρατηρήσουμε επίσης την ανάγκη διατήρησης και προφύλαξης αυτού του ιδιότυπου «πίνακα». Ανάγκη που οδήγησε πολλές φορές να ντουμπλάρεται το ύφασμα ή να ενισχύεται με χαρτόνι ή να μπαίνει σε κορνίζα με κάδρο και γυαλί." Στο παραπάνω πλαίσιο εντάσσονται και τα δύο νέα αποκτήματα του ΓΑΚ-ΙΑΚ, ευγενική δωρεά του συναδέλφου μας κ. Haris Kodakis.

Πρόκειται για έργα που φιλοτεχνήθηκαν το 1920 από την προγιαγιά του δωρητή, Αικατερίνη Γεργεράκη, σύζυγο του Ιωάννη Τραχαλάκη (Τράχαλι), οπλαρχηγού του Βενιζέλου στο Θέρισο, και τα οποία πέρασαν στη συνέχεια στην εγγονή της, Αικατερίνη Τραχαλάκη, από την Πλατυβόλα Κεραμειών.

Στις συνοδευτικές εικόνες παρουσιάζονται τα πρωτότυπα κεντητά κάδρα, καθώς και μια ψηφιακή αναπαράσταση με πορτραίτο από τη Συλλογή Φωτογραφιών του Ιστορικού Αρχείου Κρήτης, η οποία αποδίδει τον τρόπο με τον οποίο θα έμοιαζαν τα καδρα με τη φωτογραφία ενσωματωμένη.

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους