Original Post

Πλήρες Κείμενο:

"Το Λιοντάρι της Στέππας": Σαν σήμερα, 3 Αυγούστου 1968, πεθαίνει Σοβιετικός Στρατάρχης Κονσταντίν Ροκοσόφσκυ, ο μοναδικός Στρατάρχης δυο χωρών στην ιστορία, της ΕΣΣΔ και της Πολωνίας, στρατιωτικός ηγέτης στην συντριβή των "Λευκών" αντεπαναστατών μετα την Οκτωβριανή Επανάσταση και των ναζί στον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο.

Γεννήθηκε 21 Δεκεμβρίου 1896 από πατέρα Πολωνό, εργάτη των σιδηροδρόμων, και μητέρα Ρωσίδα.

Μετά από εργατικό "ατύχημα" ο πατέρας της οικογένειας πεθαίνει και ο Ροκοσόφσκυ ορφανεύει στην ηλικία των έξι ετών.

Έτσι αρχίζει να εργάζεται από την ηλικία των επτά ετών σ’ ένα εργαστήρι ζαχαροπλαστικής στην Βαρσοβία.

Στην συνέχεια θα εργαστεί ως βοηθός οδοντιάτρου ενώ το 1909 αποφοιτά από το τετραετές δημοτικό της Βαρσοβίας.

Το 1911, κατά την εφηβεία του, μένει ορφανός και από μητέρα.

Θα πιάσει δουλειά σε ένα εργοστάσιο πλεκτών.

Εκεί θα βιώσει την εκμετάλλευση και θα γνωρίσει τον Σοσιαλισμό και το Εργατικό Κίνημα.

Την πρωτομαγιά του 1912 εν μέσω μαζικών απεργιών, ο Ροκοσόφσκυ συμμετέχει στις διαδηλώσεις στην Βαρσοβία.

Ξεσπούν βίαιες συγκρούσεις μεταξύ των εργατών και της έφιππης χωροφυλακής στις οποίες ο δεκαεξάχρονος Ροκοσόφσκυ πρωτοστατεί, συλλαμβάνεται στην προσπάθεια του να σώσει ένα κόκκινο λάβαρο από τους χωροφύλακες, και φυλακίζεται για έξι εβδομάδες.

Θα απελευθερωθεί μετά από προσπάθειες του θείου του Μέσισλαβ Νταβιντόφσκι μα η δουλειά στο εργοστάσιο και η επαφή με τους άλλους εργάτες θα απαγορευθούν για τον νεαρό επαναστάτη.

Εργάζεται ως λιθοξόος στο εργαστήρι ενός άλλου θείου του, του Στέφαν Βισότσκι.

Δυο χρόνια αργότερα, με το ξέσπασμα του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου, πηγαίνει εθελοντικά στο μέτωπο σαν στρατιώτης του τσαρικού Στρατού.

Δεν θα αργήσει να διακριθεί για τις πολεμικές του ικανότητες.

Έναν μήνα μόλις μετά την κατάταξή του θα πάρει το πρώτο του παράσημο για το θάρρος του στην μάχη και θα προαχθεί σε δεκανέας.

Μέχρι το Φθινόπωρο του 1917, τρία ακόμα παράσημα θα κοσμούν το στήθος του και θα χει προαχθεί σε ανθυπολοχαγός και σε διοικητής συντάγματος ιππικού.

Με το ξέσπασμα της Μεγάλης Οκτωβριανής Επανάστασης, ο Ροκοσόφσκυ που από καιρό, ήταν απολύτως πεπεισμένος για τον δίκαιο επαναστατικό πόλεμο του Εργατικού κινήματος, προσχωρεί στο κόμμα των Μπολσεβίκων.

Κατά την διάρκεια του εμφυλίου κατά των “Λευκών” θα αποκτήσει την φήμη του εξαίρετου διοικητή στο ιππικό του Κόκκινου Στρατού παίζοντας καθοριστικό ρόλο στην νίκη της επανάστασης. Ο Κόκκινος Στρατός υπό την διοίκηση του Ροκοσόφσκυ θα τσακίσει το 1920 στην Σιβηρία τα στρατεύματα του ανώτατου αρχηγού των χερσαίων και θαλάσσιων δυνάμεων των “Λευκών”, Αλεξάντρ Κολτσάκ.

Για τις υπηρεσίες του θα λάβει το υψηλότερο παράσημο της ΕΣΣΔ εκείνη την εποχή, αυτό του Τάγματος του Κόκκινου Λάβαρου στις 23 Μάη του 1920, Την ίδια χρονιά θα εκπαιδευτεί στην Στρατιωτική Ακαδημία Μόσχας “Μιχαήλ Φρούνζε” όπου πήγαιναν για να γίνουν ανώτεροι αξιωματικοί όσοι από τους διοικητές είχαν αφήσει το στίγμα τους στον πόλεμο κατά των “Λευκών” και των ιμπεριαλιστών.

Πρόεδρος της Ακαδημίας ήταν ο Μιχαήλ Τουχατσέφσκι που εμπνεύστηκε πρώτος στον κόσμο τις μονάδες αλεξιπτωτιστών καταδρομέων για να τις εφαρμόσει στον Κόκκινο Στρατό.

Είναι η εποχή όπου ο Ροκοσόφσκυ, επηρεασμένος και από τον Τουχατσέφσκι που διέθετε ένα λαμπρό στρατηγικό μυαλό με σύγχρονες για την εποχή του ιδέες, αρχίζει να βλέπει τα τανκς και τα αεροσκάφη ως τα αποφασιστικά όπλα των μηχανοποιημένων πολεμικών επιχειρήσεων του μέλλοντος και εργάζεται συστηματικά για την αποδοχή τους.

Η επιμονή του Ροκοσόφσκυ για τον εκσυγχρονισμό του Κόκκινου Στρατού τον έφερε σε σύγκρουση με αρκετούς ανώτερους αξιωματικούς του ιππικού της ΕΣΣΔ, που άρχισαν να τον βλέπουν σαν απειλή. Ο Ροκοσόφσκυ συνδέθηκε φιλικά με τον Τουχατσέφσκι, μια φιλία που έμελλε να πληρώσει ακριβά μερικά χρόνια αργότερα.

Το 1921 υπηρετεί στην Μογγολία για να βοηθήσει τους επαναστάτες μπολσεβίκους και τον κομμουνιστή επαναστάτη Ντάμντιν Σουχμπαάταρ, να πάρουν την εξουσία στην χώρα ενάντια στον Βαρώνο, πρώην “Λευκό”, Ρομάν φον Ούνγκερν – Στέρνμπεργκ. Ο Κόκκινος Στρατός υπό την διοίκηση του Ροκοσόφσκυ τσάκισε τους αντεπαναστάτες, ο Ούνγκερν συνελήφθη, πέρασε δίκη και εκτελέστηκε στο Νοβοσιβίρσκ. Στην Μογγολία επίσης, ο Ροκοσόφσκυ γνώρισε, και το 1923 παντρέυτηκε, την σύντροφο της ζωής του Τζούλια Μπαρμίνα, ενώ το 1925 γεννήθηκε η κόρη τους Αριάδνη.

Το 1924 και το 1925 σπουδάζει στην Ανώτατη Σχολή Διοικητών Ιππικού του Λένινγκραντ.

Εκεί θα πρωτογνωριστεί με τον Γκέοργκι Ζούκοφ.

Μεταξύ τους θα αναπτυχθεί μια σχέση αλληλοσεβασμού αλλά και ανταγωνισμού.

Το 1928 θα προσκληθεί στην Μογγολία για να υπηρετήσει ως εκπαιδευτής του Λαϊκού Στρατού της.

Τα 1929 και 1930 θα πολεμήσει ως ανώτατος διοικητής στην Άπω Ανατολή όταν οι Κινέζοι εθνικιστές, εχθροί του ΚΚΚ και του Μαο Τσε Τουνγκ, επιτέθηκαν και κατέλαβαν τον έλεγχο του σιδηροδρομικού δικτύου Ο έλεγχος ανακτήθηκε υπό την διοίκηση του Στρατηγού Σεμιόν Τιμοσένκο και του Ροκοσόφσκυ.

Σε αυτές τις επιχειρήσεις ο Ζούκοφ υπηρέτησε ως υφιστάμενος του Ροκοσόφσκυ όπου υπερασπίστηκε το σιδηροδρομικό δίκτυο Κίνας-ΕΣΣΔ μέχρι και το 1935, όπου ο σιδηρόδρομος πουλήθηκε στην Ιαπωνία. 17 Αυγούστου 1937, περίοδο των εγκλημάτων της NKVD την περίοδο της "Γιεζοφτσίνα", με πρόσχημα πραγματικές η και κατασκευασμένες κατηγορίες, ο Ροκοσόφσκι συλλαμβάνεται με την κατηγορία ότι εργαζόταν για την Πολωνική και Ιαπωνική υπηρεσία πληροφοριών.

Από το 1929 ενεργούσε ως αξιωματικός-σύνδεσμος μεταξύ του Τουχατσέφσκι, δηλαδή του Σοβιετικού Γενικού Επιτελείου, και του Πολωνικού Τμήματος της Κομιντέρν.

Η φιλία του Ροκοσόφσκυ με τον Τουχατσέφσκι αλλά και η δυσαρέσκεια στα όρια της ζηλοφθονίας κάποιων αξιωματικών του ιππικού απέναντι στο πρόσωπό του, όπως και μια μαρτυρία από την εποχή που υπηρετούσε στην Μογγολία και που αργότερα αποδείχτηκε ψευδής, αρκούσε για να συλληφθεί, Πέρασε δυόμισι χρόνια στην περιβόητη “Shpalerka”-την εσωτερική φυλακή του περιφερειακού τμήματος της NKVD στο Λένινγκραντ.

Όλοα αυτό το διάστημα οι δεσμοφύλακες τον ξυλοκοπούσαν ανελέητα προσπαθώντας να του αποσπάσουν ομολογία.

Σύμφωνα με μαρτρίες της δισέγγονης του, οι βασανιστές του έσπασαν τα μπροστινά δόντια, τον χτυπούσαν με σφυρί στα δάχτυλα των ποδιών και του έσπασαν τα πλευρά.

Το 1939 τον έστησαν δύο φορές στον τοίχο.

Δυο φορές "εικονική εκτέλεση"! Δεν ομολόγησε τίποτα· δεν κατέδωσε κανέναν.

Η γυναίκα και η κόρη του στάλθηκαν σε εσωτερική εξορία.

Απελευθερώθηκε τον Μάρτιο του 1940 χάρη στις προσπάθειες του ανώτερου διοικητή του Κόκκινου Στρατού, του Σεμιόν Τιμοσένκο.

Από τότε, σύμφωνα με μαρτυρίες των συγγενών του κρατούσε πάντα ένα γεμάτο πιστόλι πάνω του και έλεγε στους συγγενείς του: "Αν ξαναέρθουν να με πιάσουν, δεν θα με βρουν ζωντανό!". Θα του δοθεί η διοίκηση του 5ου σώματος ιππικού και ο βαθμός του Συνταγματάρχη.

Η επίθεση των ναζί με την επιχείρηση “Μπαρμπαρόσα”στη Σοβιετική Ένωση αρχίζει τον Ιούνιο του 1941.

Στις πρώτες μέρες του πολέμου ο Κόκκινος Στρατός δεν καταφέρνει να προβάλει πουθενά αντίσταση.

Η μάλλον σχεδόν πουθενά.

Το 9ο Μηχανοποιημένο Σώμα του Ροκοσόφσκυ παρά την έλλειψη σε άρματα, καταφέρνει να κρατήσει τις θέσεις του επί δύο βδομάδες, τονώνοντας το ηθικό όλου του Κόκκινου Στρατού και δίνοντάς του χρόνο για να αναδιοργανωθεί.

Ήταν ο μόνος σχηματισμός του Κόκκινου Στρατού που αντεπιτέθηκε με επιτυχία κατά τις πρώτες ημέρες της Επιχείρησης Μπαρμπαρόσα, καθηλώνοντας τον εχθρό. Ο Ροκοσόφσκυ θα υποχωρήσει συντεταγμένα στις αρχές Ιουλίου, μόνο όταν πάρει την εντολή, για να υπερασπιστεί το Σμόλενσκ.

Θα του δοθεί ξανά ο βαθμός του Αντιστράτηγου που κατείχε πριν την σύλληψή του το 1937′. Ο Κόκκινος Στρατός και η πόλη του Σμόλενσκ βρίσκονταν περικυκλωμένη εξ ολοκλήρου από τα ναζιστικά στρατεύματα.

Μόνο ένας διάδρομος ένωνε το Σμόλενσκ με την ελεγχόμενη από την Σοβιετική Ένωση επικράτεια.

Αυτόν τον διάδρομο, οι δυνάμεις του Ροκοσόφσκυ θα πρεπε να τον κρατήσουν ανοιχτό προκειμένου να γλιτώσουν όσο το δυνατόν περισσότεροι πολίτες του Σμόλενσκ αλλά και Κόκκινοι Στρατιώτες.

Δυο μεραρχίες από Panzer απειλούσαν το πέρασμα.

Οι μονάδες που διοικούσε ο Ροκοσόφσκυ, όχι μόνο κατάφεραν να διαφυλάξουν τον διάδρομο διαφυγής επιβραδύνοντας σημαντικά τα Γερμανικά στρατεύματα αλλά εξαπέλυσαν και επίθεση κατά των ναζί για να μπερδέψουν τους Γερμανούς αξιωματικούς δίνοντάς τους μια εντύπωση για τα Σοβιετικά στρατεύματα που σε καμιά περίπτωση δεν αντικατόπτριζε τους πραγματικούς συσχετισμούς δυνάμεων στην συγκεκριμένη στιγμή. Τον Σεπτέμβρη του 1941′, με εντολή του Στάλιν, ο Ροκοσόφσκυ υπερασπίζεται την Μόσχα από την θέση του διοικητή της 16ης Στρατιάς.

Αιτείται στον ανώτερό του Ζούκοφ για να μεταφέρει τις δυνάμεις του στην τοποθεσία που έκρινε πως θα μπορούσε να πολεμήσει τους ναζί με ευνοϊκότερους όρους. Ο Ζούκοφ του το αρνείται, ο Ροκοσόφσκυ τον παρακάμπτει για να πάρει άδεια από το Αρχηγείο του Γενικού Επιτελείου και τα καταφέρνει. Ο Ζούκοφ επανέρχεται και ανακαλεί την διαταγή του Επιτελείου αναγκάζοντας τον Ροκοσόφσκυ να παραμείνει στην θέση του.

Όμως εκτέθηκε από την στιγμή που οι ναζί απώθησαν σε πρώτη φάση τον Κόκκινο Στρατό στην τοποθεσία που ο ίδιος επέλεξε.

Παρόλα αυτά, με ελιγμούς και αντεπιθέσεις, και με τίμημα έναν βαρύ τραυματισμό με δίμηνη απουσία λόγω ανάρρωσης από θραύσματα οβίδας, ο Ροκοσόφσκυ κατάφερε να δημιουργήσει μια ισχυρή γραμμή άμυνας.

Η 16η Στρατιά αντιμετώπισε τον κύριο όγκο των ναζιστικών στρατευμάτων συνεισφέροντας τα μέγιστα στην υπεράσπιση της Μόσχας και στην αποτυχία της κατάληψής της από τις χιτλερικές ορδές. Τον Ιούλιο του 1942 ο Ροκοσόφσκυ θα αναλάβει για δύο μήνες την διοίκηση στο Μέτωπο του Μπριανσκ.

Ήταν τότε που οι ναζί έστρεψαν το ενδιαφέρον τους προς στον Νότο έχοντας την πρόθεση να υφαρπάξουν τα Σοβιετικά κοιτάσματα πετρελαίου στον Καύκασο.

Μια λυσσαλέα επίθεση εξαπολύθηκε που η κορύφωσή της θα ήταν η μάχη των μαχών στο Στάλινγκραντ το 1942.

Εκεί ο Ροκοσόφσκυ ανέλαβε την διοίκηση του Μετώπου του Ντον.

Επινόησε μια λαμπρή στρατηγική σφοδρής αντεπίθεσης που βρήκε σύμφωνο όλο το Γενικό Επιτελείο και τον Ζούκοφ – το “Σχέδιο Ουρανός” – μια αντεπίθεση που είχε ως αποτέλεσμα την περικύκλωση των ναζί και την αιχμαλωσία όλης της 6ης Στρατιάς του Χίτλερ. 250.000 Γερμανοί και σύμμαχοί τους είχαν παγιδευτεί στον θύλακα του Στάλινγκραντ από τις δυνάμεις του Κόκκινου Στρατού.

Όταν οι Σοβιετικοί ζήτησαν από τον ανώτατο των αξιωματούχων του Χίτλερ, μοναδικό Στρατάρχη των ναζί, Φρίντριχ Πάουλους, να παραδοθεί, εκείνος αποκρίθηκε: “Φέρτε μου τον Ροκοσόφσκυ, μόνο σε αυτόν θα παραδοθώ”. 31 Ιανουαρίου του 1943, ο διοικητής του Μετώπου του Ντον Κονσταντίν Ροκοσόφσκυ συλλαμβάνει αυτοπροσώπως τον Στρατάρχη Πάουλους. Ο Ροκοσόφκσυ άφησε τη σφραγίδα του και σε όλες τις μεγάλες μάχες του Ανατολικού Μετώπου που ακολούθησαν.

Μετά τον θρίαμβο του Κόκκινου Στρατού στις όχθες του Βόλγα, ο Ροκοσόφσκι ήταν υπεύθυνος για την ανάσχεση της επίθεσης των ναζί στα περίχωρα του Κουρσκ το 1943, στην μεγαλύτερη μάχη τεθωρακισμένων στην ιστορία.

Ήταν το σημείο καμπής ολόκληρου του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, μια τελευταία ευκαιρία των ναζί για να αντιστρέψουν την εις βάρος τους κατάσταση. Οι Γερμανοί καθυστέρησαν την επίθεσή τους για να φέρουν περισσότερες ενισχύσεις με άρματα μάχης Tiger I και Panther, καθώς και για τα τελευταία μοντέλα γερμανικών όπλων εφόδου. Ο Ροκοσόφσκυ χρησιμοποίησε τον χρόνο που του έδωσαν οι ναζί, για να οργανώσει και να παρατάξει τρεις εκτεταμένες γραμμές άμυνας, οι οποίες αποδείχθηκαν καθοριστικές και που με σφοδρές αντεπιθέσεις εξανάγκασαν εν τέλει τους ναζί σε συντριβή και σε υποχώρηση για το υπόλοιπο του πολέμου. Ο Ιωσήφ Στάλιν και η “Στάβκα” αποφασίζουν να αναπτυχθεί στις αρχές του Ιούνη του 44′ η Στρατιωτική Επιχείρηση Μπαγκρατιόν, που πήρε το όνομα της από τον Πιοτρ Μπαγκρατιόν, τον Γεωργιανό Στρατηγό που είχε διακριθεί στους Ναπολεόντειους πολέμους.

Στόχος της επιχείρησης δεν ήταν άλλος από την συντριβή του κεντρικού Μετώπου των ναζί και η απελευθέρωση της Λευκορωσίας και των Βαλτικών χωρών, το σχέδιο θα αναπτύσσονταν από τους Ζούκοφ, Ροκοσόφσκυ και Βασιλιέφσκι.

Του δόθηκε η διοίκηση του 2ου Λευκορωσικού Μετώπου για να κινηθεί προς την Αν. Πρωσία και Βόρεια Πολωνία.

Η επιχείρηση Μπαγκρατιόν στέφθηκε με τις δάφνες του αντιφασιστικού θριάμβου και της απελευθέρωσης των Λαών της Ευρώπης. Ο Ροκοσόφσκυ ένωσε βαθιά θλίψη από τις ανοιχτές πληγές του ολοκαυτώματος που αντίκρισε μπαίνοντας στην πατρίδα του στην Βαρσοβία.

Η πόλη ήταν ένα απέραντο νεκροταφείο δεν μπορούσε καν να βρει τους δρόμους και τα σημεία-ορόσημα της παιδικής του ηλικίας.

Μετά την απελευθέρωση της Λευκορωσίας και της Πολωνίας, θα προαχθεί σε Στρατάρχη της ΕΣΣΔ. 3 Μαίου 1945 οι δυνάμεις του Ροκοσόφσκυ θα ενωθούν με αυτές του Βρετανού Στρατηγού Μοντγκόμερι στο Βίσμαρ της Γερμανίας, και μια βδομάδα αργότερα οι ναζί θα έχουν παραδοθεί. 24 Ιουνίου του 1945 πραγματοποιείται η ιστορική “Παρέλαση της Νίκης” στην Κόκκινη Πλατεία της Μόσχας.

Ο έφιππος διοικητής της παρέλασης είναι ο Στρατάρχης και δυο φορές Ήρωας της ΕΣΣΔ Κονσταντίν Ροκοσόφσκυ.

Μετά το τέλος του Β’ ΠΠ πολέμου ανατέθηκε στον Ροκοσόφσκυ να αναδιοργανώσει τον Πολωνικό Στρατό και έτσι στάλθηκε έξω απο την ΕΣΣΔ. 7 Νοεμβρίου του 1949 θα προαχθεί από Πολωνική κυβέρνηση στο μεγαλύτερο αξίωμα, αυτό του Στρατάρχη της Λαϊκής Δημοκρατίας της Πολωνίας.

Στην συνέχεια θα αναλάβει το υπουργείο Άμυνας και στις 13 Νοεμβρίου του ’49 ανακοινώνεται πως είχε επιλεγεί από τους Πολωνούς συντρόφους του στην Κεντρική Επιτροπή του Κομμουνιστικού Κόμματος Πολωνίας.

Το 1953 πεθαίνει ο Στάλιν και ακολουθεί η χαριστική βολή στον επαναστατικό χαρακτήρα της ΕΣΣΔ με τον μανδύα της "αποσταλινοποιήσης" επιχείρηση που έχει την συμπαράσταση και του Ζούκοφ. Ο Ροκοσόφσκυ, παρά τις εμπειρίες του απο την δεκαετία του 1930, αρνείται να συμμετέχει σε αυτή την επιχείρηση.

Για την επιλογή του αυτή, θα βρεθεί αμέσως σε δυσμένεια και θα αρχίσει να υποβαθμίζεται συστηματικά.

Το 1956 ένα "κίνημα" του Βλαντισλάβ Γκομούλκα, θα πάρει την εξουσία στην Λαϊκή Δημοκρατία της Πολωνίας. Ο Ροκοσόφσκυ αναγκάζεται σε παραίτηση και επιστρέφει στην ΕΣΣΔ.

Τότε αρχίζουν και τα προβλήματα υγείας με την καρδιά του.

Από τον Νοέμβριο του 1956 έως και τον Ιούνιο του 1957 είναι αναπληρωτής κομισάριος Άμυνας της ΕΣΣΔ. Τον Οκτώβριο του ίδιου έτους διορίζεται αρχιεπιθεωρητής του υπουργείου Άμυνας και Διοικητής στην στρατιωτική περιφέρεια του Υπερκαυκάσου.

Τα επόμενα χρόνια η κατάσταση της υγείας του επιδεινώνεται.

Το 1967 θα διαγνωστεί με καρκίνο.

Πέθανε 3 Αυγούστου 1968 και η κηδεία του έγινε με τιμές στην νεκρόπολη της Κόκκινης Πλατείας. (Στην δεύτερη φωτογραφία: Βερολίνο, Ιούλιος 1945.

Οι νικητές στρατάρχες: Γκεόργκι Ζούκοφ, αριστερά, Μπέρναρντ Μοντγκόμερυ στο κέντρο και Κονσταντίν Ροκοσόφσκι δεξιά, μπροστά στην πύλη του Βραδενβούργου)

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους