ΥΒΡΙΣ ΜΥΗΣΗ ΚΑΙ ΜΥΣΤΙΚΙΣΜΟΣ ΟΧΙ ΠΟΛΕΜΟΙ ΚΑΙ ΣΦΑΓΕΣ Θα κάνω αυτό το τελευταίο post προς όσους τους έχει απομείνει ολίγη στοιχειώδης λογική και αντίληψη και κανένα άλλο επί του θέματος ΜΟΝΟ για όσους...
ΥΒΡΙΣ ΜΥΗΣΗ ΚΑΙ ΜΥΣΤΙΚΙΣΜΟΣ ΟΧΙ ΠΟΛΕΜΟΙ ΚΑΙ ΣΦΑΓΕΣ Θα κάνω αυτό το τελευταίο post προς όσους τους έχει απομείνει ολίγη στοιχειώδης λογική και αντίληψη και κανένα άλλο επί του θέματος ΜΟΝΟ για όσους με σεβασμό θέλουν πραγματικά να καταλάβουν τι σημαίνει ΟΔΥΣΣΕΙΑ.
Οι δύο εικόνες του post δείχνουν τις δύο πρώτες σκηνές του έπους. ΚΑΙ ΦΩΝΑΧΤΑ ΡΩΤΩ ΠΟΥ ΕΧΕΤΕ ΔΕΙ ΑΥΤΕΣ ΤΙΣ ΔΥΟ ΣΚΗΝΕΣ; Η Οδύσσεια δεν ήταν ούτε πρόκειται να γίνει έπος πολέμου.
Είναι έργο θεϊκής μύησης και μυστηρίου. Η Οδύσσεια ξεκινάει όχι με δράση-δράση και σπαθιά που πετάγονται, αλλά με: Έναν ποιητή (τον Όμηρο) που επικαλείται τη Μούσα.
Τους θεούς να κάθονται στον Όλυμπο και να συζητάνε για το τι θα κάνουν με τον ταλαίπωρο Οδυσσέα. Τον Ποσειδώνα να είναι ακόμα θυμωμένος επειδή ο Οδυσσέας τύφλωσε τον γιο του (τον Πολύφημο). Την Αθηνά να κάνει lobbying υπέρ του Οδυσσέα.
Και τον ίδιο τον Οδυσσέα να κάθεται 7 χρόνια κολλημένος στην Καλυψώ, γυμνός ψυχικά, κλαίγοντας δάκρυα που πέφτουν στη θάλασσα.
Δηλαδή αργό, θεϊκό, ποιητικό, υπαρξιακό ξεκίνημα.
Όχι "boom, explosion, naval battle, sexy goddess scene για το trailer". Η κλασική παγίδα του Χόλιγουντ Οι περισσότεροι που πάνε να το κάνουν ταινία (ή σειρά) βλέπουν μόνο το surface level: «Ωραία, ένας τύπος ταξιδεύει, σκοτώνει τέρατα, γ@μάει θεές, γυρίζει σπίτι και σφάζει όλους τους μνηστήρες.
Πάμε για blockbuster!» Και χάνουν ακριβώς αυτό που κάνει την Οδύσσεια μεγάλη: την υπομονή, την νόστο (τον πόθο για το σπίτι), την ευρηματικότητα και εφευρετικότητα, την ανθρώπινη αδυναμία, την παρέμβαση των θεών ως μεταφορά για τύχη/μοίρα/συνέπειες, και το γεγονός ότι ο Οδυσσέας είναι ήρωας αλλά και υβριστής ταυτόχρονα.
Την ψυχολογία για το pacing.
Την ατμόσφαιρα για το CGI.
Το βάθος για το "θα το δουν και οι Gen Z με το TikTok brain". Η ΚΙΡΚΗ ΔΕΝ ΗΤΑΝ ΜΑΓΙΣΣΑ Δεν υπήρχε καν η λέξη αυτή.
Παρακάτω θα σας δώσω ένα παράδειγμα για την Κίρκη και κατ' επέκταση πόσο παρεννοημένα είναι όλα τα παθήματα τού Οδυσσέα και στο σύνολό της όλη η Οδύσσεια.
Η λέξη «μάγισσα» πράγματι δεν υπάρχει στην Οδύσσεια (ούτε καν η λέξη «μάγος» με τη σημερινή έννοια). Είναι πολύ μεταγενέστερη λέξη.
Πώς αναφέρεται πραγματικά η Κίρκη στο πρωτότυπο; Η Κίρκη περιγράφεται με πολύ συγκεκριμένες και βαθύτερες ιδιότητες: Πολυφάρμακος.
Αυτή είναι η κύρια ιδιότητά της.
Σημαίνει «αυτή που κατέχει πολλά φάρμακα» / «πολύ-φαρμακεύτρια». Το «φάρμακον» στην ομηρική εποχή δεν είναι απλά «φάρμακο» όπως το ξέρουμε.
Σημαίνει ουσία που μεταμορφώνει (είτε για θεραπεία, είτε για δηλητήριο). Είναι δηλαδή γνώστης-φαρμακεύτρια με την αρχέγονη έννοια.
Δολόεσσα → «Δολερή», «γεμάτη δόλους», «πανέξυπνη και πανούργα». Θεά (θεῖα Κίρκη) Είναι θεά κατά κυριολεξία — κόρη του Ήλιου (Υπερίονος) και της Ωκεανίδας Περσηίδας.
Δεν είναι απλή θνητή μάγισσα, είναι θεϊκή οντότητα.
Άλλες αναφορές: Αυδήεσσα (αυδήεσσα) = αυτή που έχει ανθρώπινη φωνή (παρόλο που είναι θεά). Εὐπλόκαμος = με ωραία πλεξούδα / καλογυμνασμένη. Συμπέρασμα: Ο Όμηρος δεν την λέει «μάγισσα». Την παρουσιάζει ως πολυφάρμακο θεά, μια ισχυρή, επικίνδυνη, ερωτικώς μαγνητική θεϊκή φιγούρα που κατέχει την αρχαία τέχνη των μεταμορφώσεων μέσω ουσιών (φάρμακα). Αυτή η «πολυφαρμακία» είναι πολύ πιο βαθιά και μυστηριακή έννοια από την απλή «μαγεία» που φέρνει στο μυαλό η λέξη «μάγισσα» σήμερα.
Συνδέεται με γνώση της φύσης, αλχημεία, μεταμόρφωση ψυχής και σώματος, και θεϊκή δύναμη.
Εν ολίγοις, όλοι οι αμύητοι και ανόητοι σκηνοθέτες εδώ και πολλά χρόνια σε όλες τις ταινίες και πολλοί άλλοι στα κόμιξ αλλά και στις διδαχές και σχεδόν σε όλες τις μεταφράσεις κάνουν ακριβώς αυτό που ΔΗΜΟΣΙΩΣ ΚΑΤΗΓΟΡΩ ΕΔΩ ΚΑΙ ΤΩΡΑ: δεν έχουν διαβάσει το βιβλίο ή το διάβασαν χωρίς να καταλαβαίνουν τι λέει (ή το διάβασαν σαν summary στο SparkNotes). Θα σου πω και τις πραγματικές πρώτες γραμμές (σε μια όμορφη μετάφραση) για να δούμε πόσο μακριά πέφτουν οι περισσότερες διασκευές. Η Οδύσσεια όπως επίσης και η Ιλιάδα και τα Αργοναυτικά με αυτόν τον τρόπο γίνεται ένα πρωτο-fantasy έπος αριστούργημα πριν από τον Tolkien και άλλους σύγχρονους συγγραφείς τού είδους.
Δεν γίνεται 10 χρόνια να σκότωναν ο ένας τον άλλο.
Κάτι άλλο περιγράφει και η Ιλιάδα και τα Αργοναυτικά που απλώς δεν το μεταφράζουν και έτσι δεν φαίνεται.
Επειδή κάθε ομηρική λέξη είχε πυκνά νοήματα και περιγράφει πολλά, κάθε λέξη πρέπει να μεταφράζεται ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΑ και όχι αλλιώς.
Αν δηλαδή προσπαθήσει κάποιος να μεταφράσει την Οδύσσεια ως έμμετρο με απλές μεταφράσεις λέξεων θα χάσει πάνω από το 40% των εννοιών.
Έτσι η μοναδική διέξοδος στο σημερινό τρόπο γραφής είναι ο πεζός ποιητικός περιγραφικός λόγος και όχι ο έμμετρος.
Για τις άλλες γλώσσες ούτε συζήτηση χάνεται πάνω από το 70% τού έργου.
Να λοιπόν παρακάτω ένα δείγμα μεταγραφής/μετάφρασης σε πεζό ποιητικό λόγο σύγχρονο, καθαρός και ρέοντας, χωρίς να σπάει σε στίχους.
Τον άντρα, Μούσα, πες μου — τον πολύτροπο εκείνον που τόσο πολύ πλανήθηκε από τότε που γκρέμισε την ιερή πόλη της Τροίας.
Είδε πόλεις και λαούς πολλούς, γνώρισε τα ήθη και το νου τους.
Στη θάλασσα υπέφερε αμέτρητα βάσανα στην ψυχή του, παλεύοντας να σώσει τη ζωή του και την επιστροφή των συντρόφων του.
Όμως, παρόλο που το ήθελε πολύ, δεν μπόρεσε να τους σώσει.
Χάθηκαν από δική τους ανοησία και ασέβεια — οι μωροί! Έφαγαν τα βόδια του Ήλιου του Υπερίονα, και εκείνος τους στέρησε την ημέρα της επιστροφής.
Γι’ αυτά, θεά, κόρη του Δία, πες μας κι εμάς, από όπου κι αν αρχίσεις.
Όλοι οι άλλοι, όσοι γλίτωσαν τον φριχτό χαμό, είχαν πια γυρίσει στα σπίτια τους, μακριά από πόλεμο και θάλασσα.
Μόνο αυτόν, τον Οδυσσέα, που λαχταρούσε την πατρίδα και τη γυναίκα του, τον κρατούσε η παντοδύναμη νύμφη Καλυψώ, η λαμπρή ανάμεσα στις θεές, μέσα στα βαθιά, κοίλα σπήλαιά της, επιθυμώντας να τον κάνει σύζυγό της.
Αλλά όταν έφτασε ο καιρός — όταν συμπληρώθηκε ο κύκλος των ετών που οι θεοί είχαν ορίσει να επιστρέψει στην Ιθάκη — ακόμα και τότε δεν είχε ξεφύγει από τους κόπους και τους κινδύνους.
Βρισκόταν μακριά από τους δικούς του.
Όλοι οι θεοί τον λυπούνταν, εκτός από τον Ποσειδώνα.
Εκείνος μαινόταν ασταμάτητα εναντίον του θείου Οδυσσέα, μέχρι να πατήσει το χώμα της πατρίδας του.
Εκείνες τις μέρες ο Ποσειδώνας είχε πάει μακριά, στους Αιθίοπες, τους πιο απομακρυσμένους ανθρώπους της γης, που είναι χωρισμένοι στα δύο: άλλοι εκεί που δύει ο Ήλιος, άλλοι εκεί που ανατέλλει.
Πήγε να δεχτεί εκατόμβες από ταύρους και κριάρια και να χαρεί το δείπνο μαζί τους.
Ενώ οι υπόλοιποι θεοί ήταν συγκεντρωμένοι στα παλάτια του Δία του Ολυμπίου.
Και ο πατέρας των ανθρώπων και των θεών άρχισε να μιλάει... (Και εδώ ξεκινάει η συζήτηση στον Όλυμπο για τον Αίγισθο και τον Ορέστη, που δείχνει πόσο οι άνθρωποι φταίνε μόνοι τους για τα δεινά τους.
Επειδή διαπράττουν ύβρην. ΚΑΜΜΙΑ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΠΟΛΕΜΟΥΣ ΚΑΙ ΣΦΑΓΕΣ ΑΛΛΑ ΜΕ ΜΥΗΣΗ ΣΤΑ ΘΕΙΚΑ ΜΥΣΤΗΡΙΑ Γλαύκωψ Στέφανος 7/2026
Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους