Ομιλία Χρίστου Χριστοφίδη, βουλευτή Λευκωσίας και μέλος Π.Γ. ΑΚΕΛ στην εκδήλωση Μνήμης και Τιμής προς τους Ήρωες των Λυμπιών, Δευτέρα 20/7/2026 Αγαπητή οικογένεια των ηρώων μας, Αγαπητοί συγγενείς...

Πλήρες Κείμενο:

Ομιλία Χρίστου Χριστοφίδη, βουλευτή Λευκωσίας και μέλος Π.Γ. ΑΚΕΛ στην εκδήλωση Μνήμης και Τιμής προς τους Ήρωες των Λυμπιών, Δευτέρα 20/7/2026 Αγαπητή οικογένεια των ηρώων μας, Αγαπητοί συγγενείς των αγνοουμένων και πεσόντων, Κυρίες και κύριοι, Υπάρχουν στιγμές που η σιωπή είναι πιο δυνατή από κάθε λόγο.

Στιγμές που οι λέξεις μοιάζουν μικρές μπροστά στο μέγεθος της θυσίας.

Απόψε είναι μια τέτοια στιγμή.

Η αναγνώριση της θυσίας ενός ήρωα είναι, πρώτα και κύρια, δικαίωση.

Είναι η θέση που του ανήκει στην ιστορία της πατρίδας, την οποία πότισε με το αίμα του.

Είναι όμως και βάλσαμο στις πληγές της οικογένειας και των αγαπημένων του ανθρώπων.

Οι συγγενείς των αγνοουμένων μας υπήρξαν από τα μεγαλύτερα θύματα της τραγωδίας του 1974.

Για δεκαετίες ολόκληρες έζησαν ανάμεσα στην ελπίδα και στην απόγνωση.

Ανάμεσα σε ψεύτικες πληροφορίες, σε φήμες, στην αβεβαιότητα και στην αβάσταχτη αναμονή.

Η καταστροφή του 1974 άφησε πίσω της χιλιάδες νεκρούς, αγνοούμενους, πρόσφυγες, ανάπηρους, χήρες και ορφανά.

Άφησε πίσω της πληγές που παραμένουν ακόμη ανοικτές.

Γι’ αυτό και η αποψινή εκδήλωση δεν είναι μόνο μια πράξη μνήμης.

Είναι πράξη ιστορικής δικαιοσύνης.

Είναι η ελάχιστη υποχρέωση που έχουμε απέναντι σε εκείνους που έδωσαν ό,τι πολυτιμότερο είχαν.

Τη ζωή τους.

Απόψε, λοιπόν, ας θυμηθούμε έναν προς έναν τους ήρωες των Λυμπιών.

Ήρωες πεσόντες: Ανδρέας Βαρνάβα Υπηρέτησε ως έφεδρος στο 305 Τάγμα Πεζικού και πολέμησε στις αμυντικές θέσεις της Μιας Μηλιάς κατά τη δεύτερη φάση της τουρκικής εισβολής, όπου χάθηκαν τα ίχνη του στις 14 Αυγούστου 1974.

Ήταν σιδεράς, άνθρωπος του μόχθου, αγαπούσε τη μουσική και αγωνιζόταν με την ποδοσφαιρική ομάδα του Απόλλωνα Λυμπιών. Λουκάς Δημητρίου Υπηρέτησε ως έφεδρος στο 305 Τάγμα Πεζικού και πολέμησε στη Μια Μηλιά, όπου εγκλωβίστηκε κατά τη μεγάλη τουρκική επίθεση της 14ης Αυγούστου 1974 και έκτοτε αγνοείτο.

Ήταν οικοδόμος, ενεργό μέλος του Απόλλωνα Λυμπιών και της ΣΕΚ και άνθρωπος της βιοπάλης. Μιχάλης Καρανίκκης Υπηρετούσε στο 211 Τάγμα Πεζικού και πολέμησε στην περιοχή του Τράχωνα, όπου μετά τις μάχες της 23ης Ιουλίου 1974 χάθηκαν τα ίχνη του.

Ήταν οικοδόμος και ανήκε σε πολυμελή οικογένεια των Λυμπιών. Λευτέρης Κουζαπάς Υπηρετούσε στο 399 Τάγμα Πεζικού και έπεσε μαχόμενος στην περιοχή Αλωνάγρα, κατά τη σκληρή μάχη που δόθηκε απέναντι στις υπέρτερες τουρκικές δυνάμεις.

Ήταν μόλις 18 ετών, ποδοσφαιριστής της Ολυμπιάδας Λυμπιών και ξεχώριζε για την εργατικότητα και την τιμιότητά του. Πέτρος Κυπριανού Κατατάχθηκε ως έφεδρος στο 305 Τάγμα Πεζικού και πολέμησε στη Μια Μηλιά, όπου κατά τη μεγάλη τουρκική επίθεση της 14ης Αυγούστου 1974 χάθηκαν τα ίχνη του μαζί με άλλους συγχωριανούς του.

Ήταν σιδεράς, οικογενειάρχης και έσπευσε από τους πρώτους να υπηρετήσει την πατρίδα. Θεόδωρος Μαυρόσαββα Υπηρέτησε ως έφεδρος στο 305 Τάγμα Πεζικού και πολέμησε μέχρι τέλους στη Μια Μηλιά, όπου θεάθηκε για τελευταία φορά να μάχεται στις 14 Αυγούστου 1974.

Είχε αντισταθεί και στο πραξικόπημα ως υπερασπιστής της Αρχιεπισκοπής και ήταν άνθρωπος ιδιαίτερα αγαπητός και κοινωνικός. Κώστας Νικολάου Υπηρετούσε στο 286 Μηχανοκίνητο Τάγμα Πεζικού και πολέμησε στην Κερύνεια και αργότερα στην περιοχή Αγίου Ερμολάου–Λαπήθου, όπου χάθηκαν τα ίχνη του κατά την τουρκική επίθεση της 6ης Αυγούστου 1974.

Ήταν οικοδόμος και διακρινόταν για το ήθος και τη λεβεντιά του. Αλέξανδρος Ολυμπίου Υπηρετούσε στον 1ο Λόχο του 361 Τάγματος Πεζικού και πολέμησε στην περιοχή Παχύαμμου Κερύνειας κατά τη δεύτερη φάση της εισβολής.

Κατά την οπισθοχώρηση προς την Κυθρέα χάθηκαν τα ίχνη του στην περιοχή Χαλεύκας. Θεόδωρος Παπακωνσταντή Υπηρετούσε στο 281 Τάγμα Πεζικού και έπεσε ηρωικά στις 20 Ιουλίου 1974, κατά την αεροπορική επίθεση εναντίον της φάλαγγας του κοντά στον Κοντεμένο.

Ήταν μόλις 18 ετών και ξεχώριζε ως ποδοσφαιριστής της Ολυμπιάδας Λυμπιών. Γεώργιος Ττολαρής Υπηρέτησε ως έφεδρος στο 305 Τάγμα Πεζικού και πολέμησε στις αμυντικές θέσεις της Μιας Μηλιάς, όπου χάθηκαν τα ίχνη του κατά τη δεύτερη φάση της εισβολής.

Ράπτης στο επάγγελμα και πατέρας τριών παιδιών, είχε πολεμήσει και στις μάχες της Μανσούρας το 1964 και ήταν από τους πρώτους εθνοφρουρούς της νεοσύστατης Εθνικής Φρουράς. Ήρωες Αγνοούμενοι των Λυμπιών Σάββας Σάββα Αλέξη Υπηρετούσε κατά τη δεύτερη φάση της τουρκικής εισβολής στην περιοχή της Μιας Μηλιάς, όπου χάθηκαν τα ίχνη του.

Ήταν μόλις 22 ετών, αρραβωνιασμένος και κατοικούσε στα Λύμπια με τους γονείς του. Δημήτρης Μαλακκίδης Κατατάχθηκε το 1974 στο 305 Τάγμα Πεζικού και τα ίχνη του χάθηκαν κατά τη δεύτερη φάση της τουρκικής εισβολής στην περιοχή της Μιας Μηλιάς.

Ήταν 23 ετών, σύζυγος της Νίκης και πατέρας ενός παιδιού. Κακουλλής Μουστακάς Υπηρέτησε στο 305 Τάγμα Πεζικού υπό τις οδηγίες του Τάσου Μάρκου και τα ίχνη του χάθηκαν στην περιοχή της Μιας Μηλιάς κατά τη δεύτερη φάση της εισβολής.

Ήταν 33 ετών, δάσκαλος στην Τεχνική Σχολή Λευκωσίας, σύζυγος και πατέρας. Ιάκωβος Κουμής Χαραλάμπους Κατά την τουρκική επίθεση της 14ης Αυγούστου 1974 στην περιοχή της Μιας Μηλιάς και του Κουτσοβέντη, αναγκάστηκε μαζί με τους συμπολεμιστές του να οπισθοχωρήσει προς διάφορες κατευθύνσεις.

Θεάθηκε για τελευταία φορά στην περιοχή του Παλαικύθρου και από τότε αγνοείται.

Ήταν 24 ετών, μηχανοδηγός, σύζυγος και πατέρας ενός παιδιού.

Αγαπητοί φίλοι, Πίσω από αυτά τα σύντομα βιογραφικά δεν βρίσκονται απλώς ημερομηνίες.

Βρίσκονται ζωές που δεν πρόλαβαν να ολοκληρωθούν.

Όνειρα που διακόπηκαν βίαια.

Οικογένειες που έμαθαν να ζουν με την απουσία.

Και μια πατρίδα που εξακολουθεί να κουβαλά τις πληγές της.

Αυτές οι θυσίες μάς επιβάλλουν όχι μόνο να θυμόμαστε, αλλά και να λέμε την αλήθεια.

Ολόκληρη την αλήθεια.

Είναι η πρώτη φορά στη μακραίωνή μας ιστορία που στην Κύπρο υπάρχει εθνικό ξεκαθάρισμα στο μισό νησί, που υπάρχει τόσο εκτεταμένος εποικισμός με αποτέλεσμα να απειλούνται με πλήρη ανατροπή οι πληθυσμιακές αναλογίες στο νησί.

Αυτή η βασιλεύουσα στην ιστορία μας καταστροφή άφησε πίσω χιλιάδες θύματα και ανοικτές πληγές.

Γράφει ο Σεφέρης στον τελευταίο σταθμό: «Να μιλήσω για ήρωες: ο Μιχάλης που έφυγε μ΄ ανοιχτές πληγές από το νοσοκομείο ίσως μιλούσε για ήρωες όταν, τη νύχτα εκείνη που έσερνε το ποδάρι του μες στη συσκοτισμένη πολιτεία, ούρλιαζε ψηλαφώντας τον πόνο μας «Στα σκοτεινά πηγαίνουμε, στα σκοτεινά προχωρούμε…» Οι ήρωες προχωρούν στα σκοτεινά». Στα σκοτεινά προχωρούν λοιπόν οι ήρωές μας, όπως στα σκοτεινά στάλθηκαν στο μέτωπο της μάχης.

Στα σκοτεινά.

Εκεί που βρίσκονται εδώ και 52 χρόνια, στο σκότος της ιστορίας.

Για αυτούς τους ήρωες δεν έγραψε κανένα σχολικό βιβλίο, κανένας σχεδόν ιστορικός δεν έσπευσε να δικαιώσει τη θυσία τους, ενώ εμφανής είναι η προσπάθεια τις τελευταίες δεκαετίες να γραφτεί η ιστορία ανάποδα, να αλλάξουν την πραγματικότητα και την αλήθεια για να μην ξυπνούν για κάποιους οι ερινύες.

Η αλήθεια όμως, αυτή η πολύτιμη λέξη που σχηματίζεται από το α το στερητικό και τη λήθη προϋποθέτει να μην ξεχνάμε.

Γιατί η αλήθεια χωρίς γνώση, χωρίς μνήμη, χωρίς δικαιοσύνη δεν μπορεί να υπάρξει.

Για τους συγγενείς ένα έχω να πω. «Το λαμπρό τζιει που πέφτει κάφκει». Κάποιος που δεν τα έχει ζήσει δεν μπορεί να καταλάβει.

Από αρχαιοτάτων χρόνων το να θάψεις το νεκρό σώμα του δικού σου ανθρώπου θεωρείται στην κουλτούρα μας πράξη ιερή. Η Αντιγόνη στην ομώνυμη τραγωδία αποφασίζει να θάψει το άψυχο σώμα του αδελφού της παρόλο που γνωρίζει ότι αυτό θα σημαίνει το δικό της θάνατο.

Σε μια από τις πιο συνταρακτικές σκηνές στην Ιλιάδα του Ομήρου ο γέρο Πρίαμος εισέρχεται μυστικά στη σκηνή του Αχιλλέα του δολοφόνου του γιου του και με δάκρυα στα μάτια πράττει το αδιανόητο.

Γονατίζει μπροστά στο φονιά του γιου του και φιλώντας τα χέρια που πήραν τη ζωή από ότι πολυτιμότερο είχε ζητά το άταφο και κακοποιημένο κουφάρι του Έκτορα για να το θάψει με τιμές και να ησυχάσει.

Δεν μπορεί να περιγραφεί τι σημαίνει για τις οικογένειες να περιμένουν μέρα με τη μέρα να γυρίσει ο δικός τους ο άνθρωπος εν μέσω ψιθύρων, ψεύτικων πληροφοριών και πολλές φορές εκμετάλλευσης.

Τι σημαίνει για μία μάνα και ένα πατέρα να χάνουν από τη μια στιγμή στην άλλη το γιο τους.

Τι σήμαινε για μια νέα γυναίκα να μείνει χήρα το 1974 και κουβαλώντας το σταυρό του μαρτυρίου να προσπαθεί να αναγιώσει τα παιδιά της.

Τι σημαίνει για τα παιδιά να μεγαλώνουν χωρίς πατέρα.

Αυτές οι χιλιάδες των ανθρώπων που μάζεψαν τα κομμάτια τους και πλήρωσαν το μεγαλύτερο τίμημα της προδοσίας και της τουρκικής βαρβαρότητας αποτελούν επίσης μερικές από τις κρυμμένες και συσκοτισμένες σελίδες της σύγχρονης κυπριακής κοινωνίας.

Αγαπητοί προσκεκλημένοι, κυρίες και κύριοι.

Η θυσία των ηρώων του 1974 παραμένει σχεδόν μισό αιώνα μετά αδικαίωτη.

Η πατρίδα μας παραμένει η μισή υπό κατοχή, ο εποικισμός συνεχίζεται, η κατοχική Τουρκία παραμένει επιθετική και προκλητική.

Βιώνουμε το πιο μακροχρόνιο αδιέξοδο του κυπριακού από το 2017 με τεράστιες συνέπειες στην ιστορική προοπτική της πατρίδας αλλά και της δυνατότητας να επιβιώσουμε ως λαός στη γη που μας γέννησε. «Είμαστε, λέει, σαν το χορό της αρχαίας τραγωδίας που βλέπει την καταστροφή να έρχεται και δεν μπορεί να κάνει τίποτα». Η αναφορά αυτή καταγεγραμμένη στο ημερολόγιο του Σεφέρη στις 29 Σεπτεμβρίου 1955, προερχόμενη από ξένο διπλωμάτη συνομιλητή του (τον Σους Μπέρκερ) δεν εκφράζει μόνο τη σύγχρονη ιστορία του κυπριακού.

Αποτελεί την επιτομή της τραγικής μας κατάστασης σήμερα.

Τα ιστορικά μηνύματα του 1974 χάνονται κάτω από την οργανωμένη προσπάθεια παραχάραξης της ιστορίας, κάτω από την επέλαση φασιστικών δυνάμεων παρομοίων με αυτών που έφεραν την προδοσία και την καταστροφή του 1974 ανοίγοντας τις κερκόπορτες στους κατακτητές.

Χάνονται κάτω από την ευμάρεια και το υπολογιστικό κέρδος της πρωταγωνιστίσας ελίτ, χάνονται κάτω από την καθημερινότητα των ψεύτικων και πλαστών εικόνων που μας περιβάλλουν από παντού. «10 χρόνια έστελνε τις μέλισσες του ο Ονήσιλος – γράφει ο Παντελής Μηχανικός – να μας κεντρίσουν, να μας ξυπνήσουν, να μας φέρουν ένα μήνυμα. 10 χιλιάδες μέλισσες έστειλε ο Ονήσιλος και όλες ψοφήσανε απάνω στο παχύ μας δέρμα, χωρίς τίποτα να νιώσουμε.» 10 χρόνια, 52 χρόνια.

Ο τόπος χρειάζεται τη λύτρωση για να επιζήσει και η λύτρωση μπορεί να έρθει μόνο μέσα από τη λύση του κυπριακού.

Και η λύση του κυπριακού έχει όνομα και ταυτότητα: λύση διζωνικής, δικοινοτικής ομοσπονδίας.

Για να μπορέσουμε να ανατρέψουμε την κατοχή, να απελευθερώσουμε και να επανενώσουμε τον τόπο μας και να δημιουργήσουμε μια δύσκολη έστω προοπτική για το μέλλον.

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους