Original Post

Πλήρες Κείμενο:

Οδύσσεια Κρίστοφερ Νόλαν Ο Νόλαν συνάντησε τον Όμηρο και γεννήθηκε ένα σύγχρονο κινηματογραφικό έπος. Η Οδύσσεια του Κρίστοφερ Νόλαν ανήκει στις ελάχιστες κινηματογραφικές περιπτώσεις που σε κατακτούν ολοκληρωτικά, σε αφήνουν άφωνο και σε αναγκάζουν, μόλις πέσουν οι τίτλοι τέλους, να πεις: Θα τη δω ξανά.

Πρόκειται για ένα από τα σπουδαιότερα κινηματογραφικά επιτεύγματα της σύγχρονης εποχής, ένα έπος που αποδεικνύει γιατί ο Νόλαν θεωρείται σήμερα ένας από τους κορυφαίους δημιουργούς του παγκόσμιου κινηματογράφου.

Το στοίχημα ήταν τεράστιο, να μεταφερθεί στη μεγάλη οθόνη το σημαντικότερο ίσως λογοτεχνικό έργο της ανθρωπότητας χωρίς να χαθεί ούτε το πνεύμα του Ομήρου ούτε η προσωπική κινηματογραφική ταυτότητα του δημιουργού.

Και όμως, ο Νόλαν όχι μόνο το κερδίζει, αλλά δημιουργεί μια ταινία που στέκεται ισάξια δίπλα στο αθάνατο έπος, παραμένοντας πιστή στον πυρήνα του, ενώ ταυτόχρονα τολμά δημιουργικές αποκλίσεις που υπηρετούν τη δική του καλλιτεχνική ματιά. Ο Ματ Ντέιμον, στον σπουδαιότερο ίσως ρόλο της καριέρας του, παραδίδει έναν συγκλονιστικό Οδυσσέα.

Δεν υποδύεται απλώς έναν βασιλιά ή έναν πολεμιστή, ενσαρκώνει έναν άνθρωπο που κουβαλά στις πλάτες του το βάρος της ύβρεως, των ενοχών, της απώλειας και της επιβίωσης.

Από τον θριαμβευτή της Τροίας μέχρι τον ζητιάνο που επιστρέφει στην Ιθάκη, η σωματική και ψυχική του μεταμόρφωση είναι καθηλωτική.

Είναι ένας Οδυσσέας ανθρώπινος, εύθραυστος, πανέξυπνος και βαθιά τραγικός.

Εξαιρετικός είναι και ο Τομ Χόλαντ ως Τηλέμαχος, δίνοντας στον χαρακτήρα ωριμότητα, δύναμη και συγκίνηση, ενώ η Αν Χάθαγουεϊ χαρίζει μία από τις πιο εσωτερικές και συγκλονιστικές ερμηνείες της καριέρας της ως Πηνελόπη.

Η χημεία της με τον Ντέιμον κορυφώνεται στο συγκλονιστικό φινάλε, σε μία από τις πιο ανθρώπινες και συναισθηματικά φορτισμένες σκηνές που έχει σκηνοθετήσει ποτέ ο Νόλαν.

Το υπόλοιπο λαμπερό καστ: Ζεντάγια, Ρόμπερτ Πάτινσον, Λουπίτα Νιόνγκο, Σαρλίζ Θερόν και οι υπόλοιποι ηθοποιοί υπηρετεί ιδανικά το όραμα της ταινίας.

Ωστόσο αυτό που εντυπωσιάζει περισσότερο είναι η σκηνοθετική προσέγγιση. Ο Νόλαν αποφεύγει την εύκολη μυθολογική υπερβολή και επιλέγει να παρουσιάσει τη θεϊκή παρουσία μέσα από τα φυσικά φαινόμενα και την ανθρώπινη αντίληψη της εποχής.

Οι θεοί δεν εμφανίζονται ως υπερφυσικές φιγούρες, αλλά ως δυνάμεις που εκφράζονται μέσα από τη φύση, την ενοχή, τη μοίρα και την ψυχολογία των ανθρώπων.

Η κάθοδος του Οδυσσέα στον Άδη μετατρέπεται σε μια εσωτερική κατάβαση στην κόλαση των πράξεων του, μία από τις πιο τολμηρές και φιλοσοφικές παρεμβάσεις του Νόλαν πάνω στο ομηρικό υλικό.

Η ταινία δεν είναι απλώς μια περιπέτεια επιστροφής, είναι μια ιστορία για την τιμωρία της ύβρεως, για τις πληγές που αφήνει ο πόλεμος, για τις ευθύνες της ηγεσίας και για το πόσο δύσκολη είναι η επιστροφή στην ανθρωπιά.

Η φράση του Οδυσσέα που επαναλαμβάνεται διαρκώς, «Με αυτά που κάναμε στην Τροία παραβήκαμε τις αξίες των θεών» γίνεται το ηθικό κέντρο ολόκληρης της ταινίας.

Ο πόλεμος δεν παρουσιάζεται ως ένδοξη κατάκτηση, αλλά ως αποτέλεσμα απληστίας, ιμπεριαλισμού και ανθρώπινης αλαζονείας, μια ανάγνωση εξαιρετικά σύγχρονη και βαθιά πολιτική. Ο Νόλαν παραμένει πιστός στον Όμηρο όπου χρειάζεται και αποκλίνει όπου αυτό ενισχύει το κινηματογραφικό του όραμα.

Η περίφημη εικόνα του μισοβυθισμένου Δούρειου Ίππου στην παραλία είναι ήδη μία από τις εμβληματικότερες σκηνές της φιλμογραφίας του.

Η εξόντωση των 108 μνηστήρων θυμίζει μικρογραφία της άλωσης της Τροίας, ενώ η επιστροφή του Οδυσσέα στην Ιθάκη, ντυμένου με κουρέλια ζητιάνου, αποκτά σχεδόν βιβλικές διαστάσεις.

Η φωτογραφία του Χόιτε βαν Χόιτεμα είναι πραγματικά αριστουργηματική.

Το φως των δαυλών, οι σκοτεινές σπηλιές, οι φουρτουνιασμένες θάλασσες της Μεσογείου, τα απόκοσμα τοπία της Ισλανδίας που μεταμορφώνονται στον Άδη και οι φυσικές τοποθεσίες της Ελλάδας, της Ιταλίας και του Μαρόκου συνθέτουν εικόνες που δύσκολα θα ξεχαστούν, κάθε κάδρο μοιάζει με πίνακα ζωγραφικής.

Αντίστοιχα, η μουσική του Λούντβιγκ Γκόρανσον είναι συγκλονιστική, με στοιχεία από αρχαιοελληνικά όργανα, λύρα, διπλό αυλό, κρουστά και τελετουργικά φωνητικά, δημιουργεί μια ηχητική εμπειρία εντελώς διαφορετική από οτιδήποτε έχουμε ακούσει σε σύγχρονο blockbuster.

Δεν συνοδεύει απλώς την εικόνα, γίνεται αναπόσπαστο κομμάτι της αφήγησης.

Ιδιαίτερη μνεία αξίζει και στον τρόπο παραγωγής.

Τα γυρίσματα διήρκεσαν 91 ημέρες σε Ελλάδα, Ιταλία, Μαρόκο και Ισλανδία, ενώ η ταινία αποτελεί την πρώτη μεγάλου μήκους παραγωγή που γυρίστηκε εξ ολοκλήρου με κάμερες IMAX.

Με ελάχιστη χρήση CGI, πραγματικά πλοία, πραγματικές θάλασσες και χειροποίητα σκηνικά. Ο Νόλαν αποδεικνύει ξανά ότι το πρακτικό γύρισμα μπορεί ακόμη να προσφέρει κινηματογραφικό μεγαλείο που κανένα ψηφιακό εφέ δεν μπορεί να αντικαταστήσει.

Η εμπειρία της IMAX προβολής είναι πραγματικά αναντικατάστατη.

Αυτή η ταινία γεννήθηκε για IMAX.

Η τεράστια εικόνα, ο ήχος, η ανάλυση και η αίσθηση κλίμακας μετατρέπουν την προβολή σε μια εμπειρία που δύσκολα μπορεί να αποδοθεί σε οποιαδήποτε άλλη αίθουσα.

Είναι από εκείνες τις ταινίες που δεν βλέπεις απλώς τις ζεις μέσα σου και η IMAX εμπειρία το προσφέρει αυτό ακριβώς στον απόλυτο βαθμό.

Και κυρίως, γιατί εκεί μόνο μπορείς να αισθανθείς πραγματικά την κλίμακα, τη δύναμη και το συναίσθημα που οραματίστηκε ο Νόλαν.

Είναι μια εμπειρία που ξεπερνά τα όρια μιας απλής κινηματογραφικής προβολής και μετατρέπεται σε ένα ταξίδι, αντάξιο του μεγαλύτερου ταξιδιού που γράφτηκε ποτέ.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η θεματική συνέχεια που δημιουργεί ο Νόλαν με τον Οπενχάιμερ.

Όπως ο Οπενχάιμερ βασανίζεται από τις συνέπειες της δημιουργίας της ατομικής βόμβας, έτσι και ο Οδυσσέας βασανίζεται από τις συνέπειες της άλωσης της Τροίας.

Και στις δύο περιπτώσεις, ο Νόλαν εξερευνά το βάρος της ευθύνης, την ενοχή, την τιμωρία και την αδυναμία του ανθρώπου να ξεφύγει από τις ίδιες του τις πράξεις.

Είναι μια υπέροχη θεματική γέφυρα ανάμεσα στα δύο έργα.

Παράλληλα, ο Νόλαν αποδεικνύει ότι διαθέτει αξιοθαύμαστη άνεση και στο horror στοιχείο.

Οι σκηνές με τον Άδη, η Κίρκη, οι μεταμορφώσεις, αλλά και αρκετές στιγμές ψυχολογικού τρόμου λειτουργούν σαν ένα εντυπωσιακό δείγμα του τι μπορεί να προσφέρει ο σκηνοθέτης σε ένα καθαρόαιμο horror φιλμ στο μέλλον... όπου και έρχεται προσεχώς όπως φαίνεται, σε μια ακόμη σπουδαία σύνδεση που χτίζει εδώ ανάμεσα σε Οπενχάιμερ, Οδυσσέα και την επόμενη horror ταινία του.

Και έπειτα έρχεται το φινάλε, ένα φινάλε που δεν βασίζεται στον εντυπωσιασμό αλλά στη λύτρωση, στη συνάντηση δύο ανθρώπων που έχουν πληρώσει ακριβά τον χρόνο, τον πόλεμο και τη μοναξιά.

Είναι μια κορύφωση που συγκινεί βαθιά και ολοκληρώνει ιδανικά ένα κινηματογραφικό ταξίδι σχεδόν τριών ωρών.

Πέρα όμως από την ίδια την ταινία, η Οδύσσεια αποτελεί και μια ανεκτίμητη διεθνή προβολή της Ελλάδας.

Οι ελληνικές τοποθεσίες, η Ιθάκη, το όνομα του Οδυσσέα, ο Όμηρος και ο ελληνικός πολιτισμός βρίσκονται στο επίκεντρο μιας από τις μεγαλύτερες κινηματογραφικές παραγωγές όλων των εποχών. Η Οδύσσεια είναι μια ταινία που αποδεικνύει πως το εμπορικό σινεμά μπορεί ακόμη να είναι βαθιά καλλιτεχνικό, φιλοσοφικό, συναισθηματικό και τεχνικά αξεπέραστο.

Είναι ένα έργο που δουλεύτηκε με απίστευτη λεπτομέρεια σε κάθε του επίπεδο, από την εικόνα και τον ήχο μέχρι τις ερμηνείες, τη σκηνοθεσία και τη θεματική του πυκνότητα.

Προσφέρει αδιάκοπη ένταση, συγκίνηση και αμέτρητες αξέχαστες στιγμές που θα μείνουν χαραγμένες στη μνήμη του θεατή για πολλά χρόνια. Η Οδύσσεια του Κρίστοφερ Νόλαν δεν είναι απλώς μία από τις καλύτερες ταινίες της χρονιάς.

Είναι ένα κινηματογραφικό γεγονός που θα συζητιέται για δεκαετίες, ένα σύγχρονο έπος που τιμά τον Όμηρο, αναδεικνύει την ελληνική κληρονομιά και υπενθυμίζει γιατί το σινεμά εξακολουθεί να είναι μια απ' τις πιο μαγικές μορφές τέχνης όταν βρίσκεται στα χέρια ενός πραγματικά μεγάλου δημιουργού και ξέρει πως ακριβώς να το χειριστεί. Η Οδύσσεια του Κρίστοφερ Νόλαν δεν είναι απλώς μια ακόμη μεταφορά του Ομήρου στη μεγάλη οθόνη.

Είναι μια βαθιά ανθρώπινη εμπειρία για την ενοχή, τη λύτρωση, την επιμονή και την ανάγκη του ανθρώπου να βρει ξανά τον δρόμο προς το σπίτι του, όχι μόνο ως τόπο, αλλά ως ψυχική κατάσταση. Ο Νόλαν δεν αφηγείται απλώς το ταξίδι του Οδυσσέα μας κάνει να το ζήσουμε, να νιώσουμε το βάρος κάθε απώλειας, κάθε απόφασης και κάθε θυσίας επιλέγοντας την βαθύτερη ουσία και εκεί ακριβώς βρίσκεται το μεγαλείο της ταινίας.

Αυτό που κάνει την Οδύσσεια τόσο ξεχωριστή είναι πως λειτουργεί ταυτόχρονα σε πολλά επίπεδα.

Είναι ένα επικό blockbuster, μια βαθιά φιλοσοφική μελέτη πάνω στην ανθρώπινη φύση, μια πολεμική τραγωδία, μια ιστορία επιβίωσης και πάνω απ' όλα, μια συγκλονιστική αφήγηση για τις συνέπειες της ύβρεως και το τίμημα της δόξας που υπάρχει εδώ πέρα και βρίσκει ο θεατής καθ' όλη της εμπειρίας που του προσφέρει συνολικά. Η Οδύσσεια είναι μια υπενθύμιση της δύναμης του σινεμά να μετατρέπει τους αρχαίους μύθους σε διαχρονικές ανθρώπινες αλήθειες και μέσα σε ένα μεγάλο αριστούργημα κάθε απόψεως, που δεν τελειώνει όταν πέσουν οι τίτλοι τέλους, στην πραγματικότητα τότε είναι που αρχίζει και το πραγματικό ταξίδι του και μέσα στον θεατή του.

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους