Το Χρηματιστήριο της Αισχροκέρδειας: Πώς στήθηκε η ελληνική ενεργειακή αγορά Η οικονομική αφαίμαξη του Έλληνα καταναλωτή μέσω του ηλεκτρικού ρεύματος δεν είναι «αστοχία της αγοράς». Είναι το απολύτως...

Πλήρες Κείμενο:

Το Χρηματιστήριο της Αισχροκέρδειας: Πώς στήθηκε η ελληνική ενεργειακή αγορά Η οικονομική αφαίμαξη του Έλληνα καταναλωτή μέσω του ηλεκτρικού ρεύματος δεν είναι «αστοχία της αγοράς». Είναι το απολύτως προβλέψιμο αποτέλεσμα μιας προβληματικής αρχιτεκτονικής που σχεδιάστηκε και διατηρήθηκε με τρόπο που ευνοεί την αδιαφάνεια, τα υπερκέρδη και τις παράλληλες συμπεριφορές σε μια εξαιρετικά συγκεντρωμένη αγορά. Το Ελληνικό Χρηματιστήριο Ενέργειας παρουσιάστηκε ως εργαλείο εκσυγχρονισμού και ανταγωνισμού.

Στην πράξη, η υπερβολική εξάρτηση από τη βραχυχρόνια αγορά και την καθημερινή διαμόρφωση των τιμών μετέτρεψε ένα βασικό κοινωνικό αγαθό σε χρηματιστηριακό προϊόν και τον καταναλωτή σε μόνιμο χρηματοδότη ενός στρεβλού μηχανισμού.

Κάθε μονάδα παραγωγής καταθέτει ξεχωριστή προσφορά, η αγορά της επόμενης ημέρας αποκτά καθοριστικό ρόλο και οι ακριβότερες μονάδες μπορούν να επηρεάζουν αποφασιστικά την οριακή τιμή.

Έτσι, η φθηνή παραγωγή δεν μεταφράζεται αναγκαστικά σε φθηνό ηλεκτρικό ρεύμα, αλλά εγκλωβίζεται σε έναν μηχανισμό που επιτρέπει στην ακριβή ενέργεια να συμπαρασύρει την αγορά.

Το ακόμη πιο επικίνδυνο στοιχείο είναι ότι αυτός ο μηχανισμός λειτουργεί σε μια μικρή αγορά με λίγους και πανίσχυρους παίκτες.

Οι συμμετέχοντες γνωρίζουν τις διαθέσιμες μονάδες, τις τεχνολογίες παραγωγής, τη ζήτηση και τις ανάγκες του συστήματος και συναντώνται καθημερινά στην ίδια επαναλαμβανόμενη διαδικασία.

Η ίδια η δομή της αγοράς δημιουργεί ένα περιβάλλον υψηλής προβλεψιμότητας και πρόσφορο έδαφος για παράλληλες συμπεριφορές, οι οποίες οφείλουν να ελέγχονται εξονυχιστικά ως προς ενδεχόμενες εναρμονισμένες πρακτικές.

Και θα αναρρωτιώνταν κάνεις τη κάνει η ΡΑΑΕΥ, η Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Ενέργειας; Μάλλον διακοσμητικό ρόλο έχει, παρά ουσιαστικό.

Αντί για διαρκή και δημόσιο έλεγχο, το πολιτικό σύστημα επέλεξε επιδοτήσεις, επικοινωνιακές εξαγγελίες και σιωπή για τον πυρήνα του προβλήματος.

Η ευθύνη είναι διακομματική. Ο ΣΥΡΙΖΑ έβαλε θεσμικά θεμέλια της χρηματιστηριακής αρχιτεκτονικής το 2018 και η Νέα Δημοκρατία παρέλαβε το μοντέλο, το διατήρησε και ολοκλήρωσε την απελευθέρωση της λιανικής.

Η στρέβλωση πέρασε από τη χονδρική απευθείας στον λογαριασμό του πολίτη.

Ρήτρες, χρωματιστά τιμολόγια, πάγια, περίπλοκοι μαθηματικοί τύποι και δήθεν εκπτώσεις δημιούργησαν έναν λαβύρινθο τιμολόγησης.

Η αδιαφάνεια βαφτίστηκε επιλογή και η σύγχυση ανταγωνισμός.

Στην ίδια αρχιτεκτονική εντάχθηκε και η βίαιη απολιγνιτοποίηση.

Η απόσυρση λιγνιτικών μονάδων και η αυξημένη εξάρτηση από ακριβότερες τεχνολογίες , όπως ρεύμα από το πανάκριβο εισαγόμενο lng , ενίσχυσαν τον ρόλο μονάδων που μπορούν να επηρεάζουν την οριακή τιμή.

Όσοι σήμερα καταγγέλλουν τις συνέπειες της απολιγνιτοποίησης αποσιωπούν τη συμμετοχή τους στη δημιουργία του θεσμικού μηχανισμού μέσα στον οποίο αυτή εφαρμόστηκε.

Η μόνη πραγματική απάντηση είναι πλήρης διαφάνεια, δημοσιοποίηση των προσφορών ανά μονάδα, του μεταβλητού κόστους, των περιθωρίων κέρδους και της ωριαίας συμπεριφοράς των παραγωγών, μαζί με συστηματικό έλεγχο των παράλληλων μεταβολών στις προσφορές.

Τα επιδόματα είναι το τέλειο άλλοθι.

Παίρνουν χρήματα από τον φορολογούμενο και τα επιστρέφουν στον ίδιο μηχανισμό που παράγει την ακρίβεια.

Οι κυβερνήσεις αλλάζουν, οι καταγγελίες περισσεύουν και το σύστημα παραμένει ανέγγιχτο. Στην Ελλάδα η πολιτική υποκρισία παραμένει φθηνή. Το ρεύμα, όμως, πανάκριβο. Μιχάλης Χριστοδουλίδης Διπλ Μηχανολόγος Μηχανικός ΑΠΘ Ενεργειακός Αναλυτής Μέλος του Τομέα Ενέργειας

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους