Με πρόσφατη τη Σύνοδο του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα, ας θυμηθούμε μια ιστορία που συνδέεται με τους διεθνείς συσχετισμούς ισχύος. Η 10η Ιουλίου 1985 καταγράφηκε στην παγκόσμια ιστορία ως η ημέρα που μια...
Με πρόσφατη τη Σύνοδο του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα, ας θυμηθούμε μια ιστορία που συνδέεται με τους διεθνείς συσχετισμούς ισχύος.
Η 10η Ιουλίου 1985 καταγράφηκε στην παγκόσμια ιστορία ως η ημέρα που μια δημοκρατική ευρωπαϊκή χώρα, κατέφυγε σε πράξεις κρατικής τρομοκρατίας για να προστατεύσει το εξοπλιστικό της πρόγραμμα.
Η βύθιση του Rainbow Warrior, του εμβληματικού πλοίου της περιβαλλοντικής οργάνωσης Greenpeace στο λιμάνι του Όκλαντ στη Νέα Ζηλανδία, δεν αποτελούσε απλώς ένα σαμποτάζ κατά των ακτιβιστών.
Εξελίχθηκε σε ένα τεράστιο διεθνές διπλωματικό σκάνδαλο, αποκαλύπτοντας το κυνικό πολιτικό παρασκήνιο, τις κυβερνητικές συγκαλύψεις και τους ωμούς οικονομικούς εκβιασμούς των ισχυρών της εποχής.
Το κίνητρο πίσω από την επιχείρηση με την κωδική ονομασία «Opération Satanique» ήταν η απόλυτη αποφασιστικότητα της Γαλλίας να συνεχίσει τις πυρηνικές δοκιμές της στην Ατόλη Μουρουρόα του Ειρηνικού Ωκεανού. Το Rainbow Warrior ετοιμαζόταν να ηγηθεί ενός ειρηνικού στόλου διαμαρτυρίας προς την περιοχή, γεγονός που η γαλλική κυβέρνηση θεωρούσε σοβαρή απειλή για το γόητρο και την εθνική της ασφάλεια.
Γάλλοι κομάντος των μυστικών υπηρεσιών (DGSE) τοποθέτησαν δύο νάρκες στα ύφαλα του πλοίου.
Οι εκρήξεις βύθισαν το σκάφος και στοίχισαν τη ζωή στον 35χρονο Πορτογάλο φωτογράφο Φερνάντο Περέιρα, ο οποίος εγκλωβίστηκε στην καμπίνα του προσπαθώντας να διασώσει τον εξοπλισμό του.
Αμέσως μετά την τραγωδία, το γαλλικό κράτος επιχείρησε να εφαρμόσει μια τακτική απόλυτης άρνησης και συγκάλυψης. Ο Πρόεδρος Φρανσουά Μιτεράν, παρά το γεγονός ότι ήταν ενήμερος για την επιχείρηση, διέταξε μια εσωτερική έρευνα, η οποία κατέληξε στην περιβόητη «Έκθεση Tricot». Το πόρισμα αυτό ισχυριζόταν ψευδώς ότι οι Γάλλοι πράκτορες που βρίσκονταν στη Νέα Ζηλανδία ήταν απλοί παρατηρητές με σκοπό την κατασκοπεία και δεν είχαν καμία σχέση με τις εκρήξεις.
Ωστόσο, το κυβερνητικό αφήγημα κατέρρευσε γρήγορα.
Η αστυνομία της Νέας Ζηλανδίας εντόπισε και συνέλαβε δύο πράκτορες, την Ντομινίκ Πριέρ και τον Αλέν Μαφάρ, οι οποίοι κυκλοφορούσαν με πλαστά ελβετικά διαβατήρια.
Παράλληλα, οι αποκαλύψεις των γαλλικών ΜΜΕ, με πρωτοστάτη την εφημερίδα Le Monde, δεν άφηναν περιθώρια ελιγμών. Τον Σεπτέμβριο του 1985, ο πρωθυπουργός Λοράν Φαμπιούς αναγκάστηκε να παραδεχθεί δημόσια την ενοχή της χώρας του.
Οι πολιτικές αναταράξεις στο Παρίσι ήταν άμεσες αλλά ελεγχόμενες.
Ο υπουργός Άμυνας, Σαρλ Ερντού, εξαναγκάστηκε σε παραίτηση, ενώ ο αρχηγός των μυστικών υπηρεσιών, Πιέρ Λακόστ, απολύθηκε.
Ο ίδιος ο Μιτεράν κατάφερε να παραμείνει στο απυρόβλητο, μεταθέτοντας τις ευθύνες στους υφισταμένους του.
Το πιο κυνικό κομμάτι της υπόθεσης ξετυλίχθηκε στο διπλωματικό πεδίο.
Όταν το δικαστήριο της Νέας Ζηλανδίας καταδίκασε τους δύο συλληφθέντες πράκτορες σε 10 χρόνια φυλάκιση για ανθρωποκτονία, η Γαλλία αντέδρασε εκβιαστικά.
Απείλησε να επιβάλει εμπορικό εμπάργκο στα προϊόντα της Νέας Ζηλανδίας προς την Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα, μια κίνηση που θα κατέστρεφε την οικονομία της χώρας.
Υπό αυτή την αφόρητη πίεση και με τη μεσολάβηση του ΟΗΕ, επετεύχθη μια συμφωνία: οι πράκτορες μεταφέρθηκαν σε γαλλική στρατιωτική βάση στον Ειρηνικό.
Σύντομα όμως, η Γαλλία παραβίασε τη συμφωνία, τους επανέφερε κρυφά στο Παρίσι και μάλιστα τους παρασημοφόρησε.
Την ίδια στιγμή, η Νέα Ζηλανδία βίωσε τη γεωπολιτική απομόνωση.
Παραδοσιακοί της σύμμαχοι, όπως οι ΗΠΑ και η Μεγάλη Βρετανία, επέλεξαν τη σιωπή. Ο Ρόναλντ Ρίγκαν και η Μάργκαρετ Θάτσερ αρνήθηκαν να καταδικάσουν τη γαλλική επίθεση, βάζοντας τις ισορροπίες του ΝΑΤΟ πάνω από το διεθνές δίκαιο και τη φιλία τους με μια μικρότερη χώρα.
Αυτή η διεθνής προδοσία οδήγησε τη Νέα Ζηλανδία σε μια ριζική στροφή στην εξωτερική της πολιτική.
Αντιλαμβανόμενη ότι έπρεπε να στηριχθεί στις δικές της δυνάμεις, η χώρα απομακρύνθηκε από την τροχιά των πυρηνικών συμμάχων της και θέσπισε μια αυστηρή αντιπυρηνική νομοθεσία, απαγορεύοντας οριστικά την είσοδο πυρηνοκίνητων σκαφών στα ύδατα της.
Η βύθιση του Rainbow Warrior, αντί να κάμψει το αντιπυρηνικό κίνημα, το γιγάντωσε, μετατρέποντας μια πράξη κρατικής βίας σε σύμβολο παγκόσμιας αφύπνισης και περιβαλλοντικής αντίστασης.
Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους