Original Post

Πλήρες Κείμενο:

ΠΕΡΙ ALTER ΚΑΙ NATIVE On ALTER AND NATIVE (English text follows) Ο καλλιτεχνικός διευθυντής της Βενετσιάνικης Μπιενάλε Θεάτρου, Willem Dafoe, επέλεξε μια εύστοχη, λογοπαιγνιώδη λέξη-ομπρέλα για να συμπυκνώσει το πνεύμα και τις στοχεύσεις της φετινής διοργάνωσης: ALTERnative.

Σε μια Μπιενάλε όπου τιμήθηκαν η Emma Dante με τον Χρυσό Λέοντα και ο Mario Banushi με τον Αργυρό Λέοντα, η έννοια της εναλλακτικότητας δεν λειτούργησε απλώς ως θεματική δήλωση, αλλά ως ζωντανός άξονας καλλιτεχνικής πρακτικής.

Εννοιολογικά η σύνθετη λέξη Alternative δεν αφορά μόνο το «άλλο» ως αισθητική επιλογή, αλλά τη ριζική δυνατότητα μετατόπισης: άλλοι τρόποι αφήγησης, άλλες σκηνικές γλώσσες, άλλες σωματικότητες, άλλες σχέσεις ανάμεσα σε ηθοποιό και θεατή.

Την ίδια στιγμή, μέσα στη λέξη ακούγεται καθαρά και το δεύτερο της μισό: Native.

Εκεί όπου το «εναλλακτικό» συναντά το «εντόπιο», το ριζωμένο, το πρωταρχικό.

Ο διάλογος ανάμεσα στα δύο δεν υποδηλώνει κατά βάση αντίθεση, αλλά δημιουργική ένταση ανάμεσα στη ρήξη και στην καταγωγή, στην αποδόμηση και στη μνήμη, στην εκκέντρωση και στην ανάγκη επιστροφής σε ένα κέντρο.

Αυτή η διαρκής διαπραγμάτευση δεν αφορά φυσικά μόνο τη Βενετία.

Διαπερνά μεγάλο μέρος των σύγχρονων θεατρικών αναζητήσεων.

Απλώς, σε φεστιβαλικές στιγμές, γίνεται πιο ορατή και πιο αιχμηρή, όπως συμβαίνει και στο δικό μας φεστιβάλ, στις παραστάσεις αρχαίου δράματος στην Επίδαυρο, όπου διαρκώς επιστρέφει το ερώτημα: Πόσο «alter» μπορεί να γίνει μια σύγχρονη ανάγνωση ενός αρχαίου έργου ώστε να μην το απαξιώσει ή ακυρώσει και πόσο οφείλει να παραμείνει συνδεδεμένη με το «native» του πρωτογενούς υλικού ώστε να μην φαντάζει αναχρονιστική; Μια συζήτηση που, η ιστορία έχει δείξει, ότι δεν κλείνει ποτέ — και ακριβώς γι’ αυτό παραμένει γόνιμη, γοητευτική και αναγκαία.

Οι παραστάσεις που είδα στη φετινή Μπιενάλε έδεσαν ουσιαστικά με αυτή την προβληματική, εμπλουτίζοντάς την με πολλαπλές εκδοχές του Alter + Native.

Το «άλλο» δεν ήταν αφηρημένο, αλλά ενσώματο, συγκεκριμένο, πολιτικό και βαθιά θεατρικό: μια συνεχής υπενθύμιση ότι το θέατρο υπάρχει εκεί όπου οι λέξεις ξανανοηματοδοτούνται πάνω στη σκηνή.

Για μια εκτενή ανάλυση/κριτική του φεστιβάλ μέσα από αυτό το πρίσμα, δείτε το άρθρο μου στο τεύχος Ιουλίου του περιοδικού Χάρτης. https://www.hartismag.gr/hartis-91/theatro/anamesa-sto-allo-kai-tis-rizes-simeiwseis-apo-tin-allternative-biennale-teatro-2026

----------------------------------------------------------------- On Alter and Native The artistic director of the Venice Theatre Biennale, Willem Dafoe, chose a particularly apt and playful umbrella term to condense the spirit and ambitions of this year’s edition: ALTERnative.

In a Biennale where Emma Dante was awarded the Golden Lion and Mario Banushi the Silver Lion, the notion of “alternativity” functioned not merely as a curatorial statement, but as a living axis of artistic practice.

Conceptually, the composite word Alternative does not refer only to “the other” as an aesthetic choice, but to a radical capacity for displacement: different modes of storytelling, different theatrical languages, different embodiments, different relationships between performer and spectator.

At the same time, within the word one can clearly hear its second half: Native.

Here, the “alternative” meets the rooted, the situated, the primordial.

The dialogue between the two does not primarily suggest opposition, but rather a creative tension between rupture and origin, deconstruction and memory, decentering and the need to return to a centre.

This ongoing negotiation does not of course concern Venice alone.

It runs through much of contemporary theatre practice and thought.

It simply becomes more visible and more acute in festival contexts, as is also the case in our own festival and in the staging of ancient drama at Epidaurus, where the question constantly returns: How far can a contemporary interpretation of an ancient work be altered without diminishing or undermining it? And to what extent should it remain connected to the native qualities of its original source material in order to avoid appearing anachronistic? A discussion that, history has shown, never truly closes — and precisely for that reason remains fertile, compelling, and necessary.

The performances I saw at this year’s Biennale engaged meaningfully with this problematic, enriching it with multiple variations of Alter + Native.

The “other” was never abstract, but embodied, concrete, political, and deeply theatrical: a constant reminder that theatre exists precisely where words are reactivated on stage.

For a more extensive analysis/review of the festival through this lens, see my article in the July issue of HARTIS.

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους