Το 54%, ο σερβιτόρος και το εργοστάσιο μικροτσίπ Του Μιχάλη Χαιρετάκη Κάθε φορά που η ελληνική οικονομία δυσκολεύεται να εξηγήσει γιατί μένει πίσω, εμφανίζεται ένας μαγικός αριθμός που μοιάζει να...

Πλήρες Κείμενο:

Το 54%, ο σερβιτόρος και το εργοστάσιο μικροτσίπ Του Μιχάλη Χαιρετάκη Κάθε φορά που η ελληνική οικονομία δυσκολεύεται να εξηγήσει γιατί μένει πίσω, εμφανίζεται ένας μαγικός αριθμός που μοιάζει να λύνει όλα τα προβλήματα. 54%. «Οι Έλληνες παράγουν μόλις το 54% του μέσου Ευρωπαίου.» Είναι μια φράση που ακούγεται τόσο εντυπωσιακή, ώστε σχεδόν σε κάνει να πιστέψεις ότι το πρόβλημα βρίσκεται στην τεμπελιά του ανθρώπου που ξυπνάει στις έξι το πρωί για να πάει στη δουλειά.

Ας το εξετάσουμε λοιπόν.

Ας πάρουμε έναν Έλληνα σερβιτόρο.

Τρέχει οκτώ, δέκα, δώδεκα ώρες.

Κουβαλάει δίσκους.

Κάνει παραγγελίες.

Καθαρίζει τραπέζια.

Διαχειρίζεται πελάτες.

Προλαβαίνει την κουζίνα, το ταμείο και τα παράπονα.

Απέναντί του βάζουμε έναν εργαζόμενο σε ένα πλήρως αυτοματοποιημένο εργοστάσιο μικροτσίπ στην Ολλανδία.

Στο τέλος της ημέρας, το εργοστάσιο έχει παράγει προϊόντα αξίας εκατομμυρίων ευρώ.

Η ταβέρνα έχει πουλήσει καφέδες, αναψυκτικά και μερικές δεκάδες μερίδες.

Το συμπέρασμα ποιο είναι; Ότι ο σερβιτόρος είναι κατά 46% χειρότερος εργαζόμενος; Ή ότι συγκρίνουμε δύο εντελώς διαφορετικούς κόσμους; Η παραγωγικότητα δεν μετράει πόσο ιδρώνει κάποιος.

Δεν μετράει αν κουράστηκε.

Δεν μετράει αν προσπάθησε.

Μετράει την οικονομική αξία που παράγεται μέσα στο σύστημα όπου εργάζεται.

Με απλά λόγια, αν βάλεις έναν παγκόσμιο πρωταθλητή της Formula 1 να τρέξει με ένα αυτοκίνητο τριάντα ετών απέναντι σε έναν μέτριο οδηγό με το τελευταίο μονοθέσιο, δεν μετράς τον οδηγό.

Μετράς το αυτοκίνητο.

Κι όμως, όταν φτάνουμε στην ελληνική οικονομία, ξαφνικά αποφασίζουμε ότι μετράμε μόνο τον οδηγό.

Περίεργη επιστήμη αλήθεια η στατιστική.

Ας συνεχίσουμε. Ο Έλληνας αγρότης.

Καλλιεργεί λίγα στρέμματα.

Πληρώνει ακριβό ρεύμα.

Πληρώνει ακριβό πετρέλαιο.

Συχνά έχει παλιό εξοπλισμό.

Δίπλα του, ένας Ολλανδός παραγωγός διαθέτει θερμοκήπια, αυτοματισμούς, αισθητήρες, τεχνητή νοημοσύνη, ερευνητικά κέντρα και οργανωμένο δίκτυο εξαγωγών.

Όταν ο δεύτερος παράγει πολλαπλάσια αξία, ποιος ευθύνεται; Ο αγρότης ή το μοντέλο παραγωγής; Ο προγραμματιστής στην Ελλάδα γράφει κώδικα.

Ο προγραμματιστής στην Ιρλανδία γράφει επίσης κώδικα.

Ο ένας δουλεύει για μια μικρή επιχείρηση της τοπικής αγοράς.

Ο άλλος συμμετέχει στην ανάπτυξη ενός προϊόντος που πουλιέται σε όλο τον κόσμο.

Δεν άλλαξε το μυαλό του ανθρώπου.

Άλλαξε το οικοσύστημα γύρω του.

Το ίδιο συμβαίνει στον μηχανικό.

Στον λογιστή.

Στον οικοδόμο.

Στον οδηγό φορτηγού.

Στον εργάτη.

Στον υπάλληλο.

Η παραγωγικότητα είναι αποτέλεσμα εργαλείων, επενδύσεων, οργάνωσης, τεχνολογίας, θεσμών και προϊόντων υψηλής προστιθέμενης αξίας.

Ακριβώς γι' αυτό η ίδια η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αποδίδει το παραγωγικό κενό της Ελλάδας σε διαρθρωτικούς παράγοντες, ενώ ο ΟΟΣΑ επισημαίνει το χαμηλό επίπεδο επενδύσεων, καινοτομίας και διάχυσης τεχνολογίας.

Υπάρχει όμως μια λεπτομέρεια που συνήθως περνά απαρατήρητη. Η Ελλάδα βρίσκεται στις πρώτες θέσεις της Ευρώπης σε ώρες εργασίας.

Δηλαδή οι εργαζόμενοι δουλεύουν περισσότερο.

Και παρ' όλα αυτά ακούν ότι «δεν παράγουν αρκετά». Είναι σαν να βάζεις κάποιον να κουβαλάει νερό με κουβά που έχει τρύπες και στο τέλος να τον μαλώνεις επειδή έφτασε λιγότερο νερό στον προορισμό.

Κανείς όμως δεν κοιτάζει τον κουβά.

Κοιτάζουν μόνο τον άνθρωπο.

Η πραγματική ερώτηση λοιπόν δεν είναι γιατί ο Έλληνας εργαζόμενος παράγει λιγότερο.

Η πραγματική ερώτηση είναι άλλη.

Ποιος αποφάσισε ότι μια οικονομία θα βασίζεται κυρίως σε υπηρεσίες χαμηλότερης προστιθέμενης αξίας αντί να αναπτύξει ισχυρή μεταποίηση, τεχνολογία, έρευνα και εξαγωγές; Ποιος αποφάσισε ότι χιλιάδες επιχειρήσεις θα μείνουν μικρές, χωρίς πρόσβαση σε κεφάλαια και σύγχρονο εξοπλισμό; Ποιος αποφάσισε ότι τα μεγάλα πακέτα βοήθειας της Ε.Ε για την επιχειρηματικότητα αντί να πηγαίνουν στους μικρούς που τα έχουν ανάγκη για να εξελιχθούν θα πηγαίνουν κυρίως στους μεγάλους; Ποιος αποφάσισε ότι η γραφειοκρατία θα καταναλώνει παραγωγικό χρόνο αντί να τον απελευθερώνει; Αυτές οι αποφάσεις δεν λαμβάνονται από τον σερβιτόρο.

Ούτε από τον εργάτη.

Ούτε από τον υπάλληλο.

Όταν λοιπόν ακούμε ότι «ο Έλληνας εργαζόμενος παράγει μόνο το 54% του Ευρωπαίου», ίσως αξίζει να προσθέσουμε μια μικρή υποσημείωση. Όχι. Ο Έλληνας εργαζόμενος παράγει μέσα σε ένα παραγωγικό μοντέλο που αποδίδει περίπου το 54% του ευρωπαϊκού μέσου όρου.

Η διαφορά ανάμεσα στις δύο προτάσεις είναι μικρή στη γραμματική.

Αλλά τεράστια στην αλήθεια. Γιατί η πρώτη δείχνει τον εργαζόμενο. Η δεύτερη δείχνει τον καθρέφτη της ελληνικής πραγματικοτητας

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους