Original Post

Πλήρες Κείμενο:

📚 Η ιστορία της διεκδίκησης του Βραβείου Νόμπελ από τον Νίκο Καζαντζάκη κράτησε 11 ολόκληρα χρόνια.

Από το 1946 έως το 1957, η Ελλάδα όχι μόνο κυνηγούσε τον Καζαντζάκη να μην πάρει το Νόμπελ, αλλά προέβαλλε άλλο συγγραφέα ως «αξιότερό» του, απαξιώνοντας τον πραγματικά άξιο. «Θεωρώ ότι το είχαμε μέσα στα χέρια μας.

Και το σκοτώσαμε», είπε ο ίδιος.

Η πρώτη υποψηφιότητα του Καζαντζάκη προτάθηκε το 1946, μαζί με τον Άγγελο Σικελιανό. Ο Καζαντζάκης ζήτησε από τον Σικελιανό να ενωθούν τα ονόματά τους, γιατί «η τιμή για την Ελλάδα θα 'ταν διπλή». Αλλά η Ακαδημία Αθηνών δεν τον πρότεινε ποτέ.

Πώς άλλωστε να προτείνει τον Καζαντζάκη, αφού μόλις τον προηγούμενο χρόνο τον είχε θεωρήσει ακατάλληλο να γίνει μέλος της; Η Ελλάδα της εποχής ήταν διχασμένη. Ο Καζαντζάκης θεωρούνταν «υποψήφιος των σφαγέων του Δεκεμβρίου» και «άνθρωπος της Μόσχας». Οι εφημερίδες έγραφαν ότι η προσπάθειά του για το Νόμπελ «ολίγον διαφέρει της απάτης». Στην Αθήνα γινόταν κατάσχεση των βιβλίων του από την Αστυνομία.

Το 1952, η Νορβηγική Εταιρεία Λογοτεχνών τον πρότεινε ομοθύμως. Η Νορβηγία προσφέρθηκε να του δώσει υπηκοότητα και διαβατήριο.

Εκείνος αρνήθηκε.

Οι βιοτικές του συνθήκες ήταν άσχημες. «…πια έφτασε το μαχαίρι στο κόκκαλο…», έγραψε.

Ήταν και άρρωστος.

Το 1952 έχασε το δεξί του μάτι.

Ο φίλος του ζήτησε να κάνει έρανο για τη θεραπεία του. Ο Καζαντζάκης αρνήθηκε.

Ούτε καν ανανέωση διαβατηρίου του έδιναν εύκολα.

Σε μια πρεσβεία μας δεν του έδωσαν καρέκλα να καθίσει και τον άφησαν να περιμένει.

Τον υβρίστηκαν.

Το ίδιο βράδυ, η κινεζική πρεσβεία του παρέθετε επίσημο δείπνο! Το 1956, δέχθηκε τηλεφώνημα από τη Στοκχόλμη ότι ήταν δικό του το Νόμπελ.

Τελικά το απένειμαν στον Χουάν Ραμόν Χιμένεθ. Ο Καζαντζάκης τον συνεχάρη θερμά.

Το 1957, το Νόμπελ δόθηκε στον Αλμπέρ Καμύ. Ο Καζαντζάκης ήταν νοσηλευόμενος στο Φράιμπουργκ.

Έστειλε συγχαρητήριο τηλεγράφημα στον Καμύ, ο οποίος αργότερα έγραψε στη χήρα του Καζαντζάκη: «…τη μέρα που λυπόμουν να δεχθώ μια διάκριση, που ο Καζαντζάκης άξιζε εκατό φορές περισσότερο, επήρα από εκείνον το πιο γενναιόδωρο από όλα τηλεγράφημα…». Η ματαίωση της απονομής στον Καζαντζάκη υπήρξε «ελληνικός άθλος». Ο Σπύρος Μελάς, με τον Έλληνα πρέσβη στη Στοκχόλμη, έκαναν το παν για να συκοφαντήσουν τον Καζαντζάκη, αποκαλώντας τον «κομμουνιστή». Ο Βörje Knöss έγραψε: «…η βασίλισσα της Ελλάδος έχει γράψει στη Σουηδική Ακαδημία για να ξεσυμβουλεύσει να δοθεί το Βραβείο Νόμπελ σε ριζοσπαστικούς Έλληνες…». Ο Καζαντζάκης πέθανε τον Οκτώβριο του 1957.

Η πατρίδα του τον καταδίωκε μέχρι το τέλος.

Κι όμως, δεν έπαψε ποτέ να την αγαπά. «Ζω στην ξενιτιά μα η καρδιά μου περιφέρεται στην Ελλάδα», έγραψε. Ο Νίκος Καζαντζάκης δικάζεται πλέον ενώπιον του καιρού.

Και δικαιώνεται.

Το έργο του, η φωνή του, το όραμά του – όλα αυτά παραμένουν.

Και η Ελλάδα, αργά ή γρήγορα, θα κληθεί να απολογηθεί για τον τρόπο που μεταχειρίστηκε τον μεγαλύτερο συγγραφέα της.

Υπάρχει μια λεπτομέρεια που λίγοι γνωρίζουν.

Λίγο πριν πεθάνει, ο Καζαντζάκης έγραψε στο ημερολόγιό του: «Αποχαιρετώ τα πάντα, τα πάντα με αποχαιρετούν· το παραμύθι παίρνει τέλος». Ήξερε ότι το τέλος πλησιάζει.

Ήξερε ότι το Νόμπελ χάθηκε.

Αλλά ήξερε και κάτι άλλο: ότι το έργο του θα ζει για πάντα. 👇 Η συνέχεια – τι αποκάλυψαν τα βρετανικά αρχεία για τον Καζαντζάκη 50 χρόνια μετά τον θάνατό του, και γιατί η ιστορία του Νόμπελ που χάθηκε συνεχίζει να συγκινεί – βρίσκεται στον σύνδεσμο στα σχόλια.

Πατήστε εκεί.

Αν αυτή η ιστορία σας συγκίνησε, κάντε LIKE και SHARE για να τη δουν όσοι πιστεύουν ότι η αξία ενός ανθρώπου δεν μετριέται με βραβεία – αλλά με το έργο που αφήνει πίσω του. 📚💙🙏

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους