ΑΣΦΑΛΗΣ ΑΠΟΠΛΟΥΣ Ψυχανεμίζομαι συχνά τη δυστυχία στην έπαρση των φοβισμένων άτρωτων και στων χορτάτων λιμασμένων την πενία‧ είμαι προσεκτική, λοιπόν, με το φορτίο μου στις αυτοσχέδιες αποδράσεις που...

Πλήρες Κείμενο:

ΑΣΦΑΛΗΣ ΑΠΟΠΛΟΥΣ Ψυχανεμίζομαι συχνά τη δυστυχία στην έπαρση των φοβισμένων άτρωτων και στων χορτάτων λιμασμένων την πενία‧ είμαι προσεκτική, λοιπόν, με το φορτίο μου στις αυτοσχέδιες αποδράσεις που τολμώ‧ δένω γερά των δέντρων τους κορμούς όταν απομακρύνομαι απ’ τ’ αβαθή κι έχω καβάντζα για τις αβαρίες – οι σάπιες σάρκες είναι εκλεκτός μεζές για τα σκυλόψαρα που καιροφυλακτούν. Μ.Σ. Lorenzo Leonbruno (Λορέντζο Λεονμπρούνο / Μάντοβα, 1489 – 1537) / «Allegoria della Calunnia» / Το θέμα του πίνακα αντλείται από έργο του φημισμένου Έλληνα ζωγράφου της αρχαιότητας Απελλή (Κολοφώνα, 370 – Κως, 306 π.Χ.) για τον οποίο παίρνουμε πληροφορίες κυρίως από το 35ο βιβλίο της «Φυσικής Ιστορίας» («Naturalis Historia») του Ρωμαίου συγγραφέα, φυσιοδίφη και φυσικού φιλοσόφου Πλίνιου του πρεσβύτερου (Κόμο, 23/24 μ.Χ. – Σταβίες Καμπανίας, 79 μ.Χ.) — κατά τον Πλίνιο, ο Μέγας Αλέξανδρος εκτιμούσε τόσο τις ικανότητες του Απελλή, ώστε ήταν ο μοναδικός ζωγράφος που επιτρεπόταν να φιλοτεχνεί πορτρέτα του.

Ωστόσο, για το έργο «Η Συκοφαντία του Απελλή» πληροφορούμαστε από την πραγματεία του Λουκιανού «Περὶ τοῦ μὴ ῥᾳδίως πιστεύειν διαβολῆ». Σύμφωνα με τον Λουκιανό, λοιπόν, αφορμή για τη δημιουργία του αλληγορικού αυτού έργου υπήρξε ο φθόνος του Αντίφιλου του Αιγύπτιου, επίσης ονομαστού Έλληνα ζωγράφου της αρχαιότητας από τη Ναυκράτιδα (πόλη-λιμάνι κοντά στην Αλεξάνδρεια), ο οποίος διέβαλε τον Απελλή στον βασιλιά Πτολεμαίο Α΄, διαρρέοντας ότι συμμετείχε σε δολοπλοκία που στόχευε να τον ανατρέψει.

Στη σύνθεση απεικονίζεται η Συκοφαντία ως όμορφη γυναίκα που, κρατώντας μια αναμμένη δάδα στο αριστερό της χέρι και με οδηγό της τον Φθόνο, πλησιάζει έναν άνδρα με υπερμεγέθη αυτιά, που του παραστέκονται η Άγνοια και η Υπόληψη. Τη Συκοφαντία πλαισιώνουν δύο ακόμη γυναικείες μορφές, η Επιβουλή και η Απάτη, ενώ ακολουθεί δακρυσμένη η Μετάνοια, περιμένοντας την έλευση της Αλήθειας.

Η περιγραφή του έργου από τον Λουκιανό ενέπνευσε τον Σάντρο Μποτιτσέλι (Φλωρεντία, 1445 – 1510) για τη δημιουργία του ομώνυμου αλληγορικού πίνακα «Η Συκοφαντία του Απελλή» (1494/95), που φυλάσσεται στο Μουσείο Ουφίτσι της Φλωρεντίας.

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους