Original Post

Πλήρες Κείμενο:

ΓΙΑ ΤΟ ΖΗΤΗΜΑ ΤΗΣ ΚΡΙΤΙΚΗΣ Για να ξεφυγουμε προς στιγμην απο τον εφιάλτη της Γαζας, αναρτω, με την άδεια του Σαββα Πατσαλιδη , παληού συναδέλφου στην Φιλοσοφικη Σχολή του ΑΠΘ και κριτικού του θεάτρου, τις παρατηρήσεις του για τη ν κατασταση της κριτικής (θέμα διόλου ήσσονος σημασίας) που κινήθηκε με τη μεταμοντερνα σκέψη στο πλαίσιο των πολιτισμικών σπουδών.

Ειναι θαυμαστή η οικονομία αυτων των παρατηρήσεων, χάρη στην ακριβεια και την πληρότητα της διατύπωσής τους. " Από την εμπειρία μου ως κριτικός που πορεύθηκε επί δεκαετίες συνομιλώντας με τους προβληματισμούς του μεταμοντερνισμού και των πολιτισμικών σπουδών, αλλά και ως αναγνώστης κριτικών από διάφορες χώρες, έχω καταλήξει σε μια μάλλον απογοητευτική διαπίστωση.

Η θεατρική κριτική δεν είναι σήμερα λιγότερο εγκλωβισμένη απ’ ό,τι ήταν στην εποχή των μεγάλων «αυθεντιών». Απλώς έχουν αλλάξει οι μηχανισμοί του εγκλωβισμού.

Η αποδόμηση της αυθεντίας του κριτικού —και, σε μεγάλο βαθμό, της ίδιας της έννοιας του αυτόνομου έργου τέχνης— δεν οδήγησε αυτομάτως σε έναν πιο ελεύθερο ή πιο γόνιμο κριτικό λόγο.

Συχνά οδήγησε στην αντικατάσταση της κρίσης από την περιγραφή, της διαφωνίας από τη διπλωματία και της κριτικής από τις δημόσιες σχέσεις.

Αυτό δεν είναι ελληνική ιδιαιτερότητα· είναι μια διεθνής τάση.

Παραδόξως, σε μια εποχή που μιλά αδιάκοπα για την πολλαπλότητα των αναγνώσεων, η κριτική μοιάζει να φοβάται όσο ποτέ τη διατύπωση μιας καθαρής αξιολογικής κρίσης.

Ο φόβος της έκθεσης, της ακύρωσης, των δικτύων επιρροής και η ψευδαίσθηση ότι «όλοι είναι κριτικοί» έχουν δημιουργήσει ένα περιβάλλον όπου η αξιολόγηση αντιμετωπίζεται σχεδόν ως ύποπτη πράξη.

Το πρόβλημα, λοιπόν, δεν είναι μόνο ό,τι επιβιώνει από τον μοντερνισμό, αλλά και όσα κληροδότησε ένας μεταμοντερνισμός εξαιρετικά αποτελεσματικός στην αποδόμηση των βεβαιοτήτων, λιγότερο όμως πρόθυμος να εξετάσει τα δικά του αδιέξοδα.

Η μεγάλη ειρωνεία είναι ότι η εποχή που αμφισβήτησε κάθε αισθητική αυθεντία κατέληξε να παράγει ένα νέο, άτυπο δόγμα: ότι η αξιολόγηση είναι ύποπτη, ενώ η περιγραφή ουδέτερη.

Όμως καμία κριτική δεν υπήρξε ποτέ ουδέτερη.

Ακόμη και η άρνηση της κρίσης είναι μια μορφή κρίσης.

Όσο για την ανάδυση νέων μορφών τέχνης που στεγάζονται κάτω από τον ευρύ και ασαφή όρο «περφόρμανς», δεν τη θεωρώ κάποιο ιδιαίτερο κατόρθωμα της νέας γενιάς ούτε απόδειξη μιας ιστορικής υπεροχής της.

Είναι το αναμενόμενο αποτέλεσμα κάθε καλλιτεχνικής εξέλιξης.

Κάθε γενιά είναι, τρόπον τινά, καταδικασμένη να εισφέρει νέα εκφραστικά εργαλεία και νέες μορφές.

Το ζητούμενο δεν είναι η εμφάνιση του νέου, αλλά η ανάπτυξη των κατάλληλων κριτηρίων για την κατανόηση και την αξιολόγησή του.

Η κρίση, με την έννοια της αξιολόγησης, δεν είναι ένα προαιρετικό ή παρωχημένο στοιχείο της κριτικής· είναι ο λόγος ύπαρξής της.

Και φοβάμαι πως σήμερα πολλοί μιλούν, πολλοί ερμηνεύουν, πολλοί αποδομούν — αλλά όλο και λιγότεροι κρίνουν.

Η κατεδάφιση είναι εύκολη.

Το (κριτικό) χτίσιμο είναι δύσκολο.

Κλείνω με το αυτονόητο: Η κριτική γεννήθηκε για να διακινδυνεύει κρίσεις, όχι για να συντάσσει αναλυτικά δελτία περιγραφής παραστάσεων". Σάββας Πατσαλιδης

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους