Original Post

Πλήρες Κείμενο:

9Α. Πολιτειακή Αντεπανάσταση: Ο ρόλος των Γάλλων στρατιωτικών (Ζεράρ)

------------------------------------------------------------------------ O Καποδίστριας είχε φέρει Γάλλους αξιωματικούς για να οργανώσουν τον Τακτικό Στρατό, αλλά κατέληξαν να συνδεθούν στενά με την αντιπολίτευση. Ως Γάλλοι επηρεαζόντουσαν άμεσα από την επίσημη γραμμή της Γαλλίας (και της Αγγλίας), οι οποίες έβλεπαν τον Καποδίστρια ως «ρωσόφιλο» και ήθελαν να περιορίσουν την εξουσία του.

Μετά την πυρπόληση του στόλου στον Πόρο, οι σχέσεις του Καποδίστρια με τους Γάλλους αξιωματικούς ψυχράνθηκαν οριστικά, καθώς ο Καποδίστριας τους θεωρούσε πλέον υποκινητές ή ανεκτικούς απέναντι στις έκνομες αυτές πράξεις.

Η σχέση του Ζεράρ με τους Μανιάτες

----------------------------------------------------------------- Η σχέση των Γάλλων με τους Μανιάτες είχε γίνει ισχυρή λόγω του προηγούμενου Γάλλου στρατηγού Μαιζόν, ο οποίος εκκαθάριζε τα υπολλείματα του Ιμπραήμ στη Μεσσηνία. Ο Ζεράρ είχε στενή σχέση μαζί τους, κάτι που προκύπτει από τις ανακρίσεις και τις καταθέσεις που ακολούθησαν τη δολοφονία.

Ειδικά ο Γεώργιος Μαυρομιχάλης πίστευε ότι ο Ζεράρ ήταν «ορκισμένος» να τους βοηθήσει γι'αυτό και κατέφυγε στην οικία του πρώτα, πριν τελικά καταφύγει στην γαλλική πρεσβεία μετά τη δολοφονία.

Το "Διευθυντήριο" της Ύδρας θεωρούσε ότι αμέσως μετά τη δολοφονία, ο Ζεράρ θα χρησιμοποιούσε τον Τακτικό Στρατό για να επιβάλει την τάξη, αποτρέποντας τα αντίποινα από τους καποδιστριακούς και ανοίγοντας τον δρόμο για τη γαλλική επιρροή.

Και όντως μόλις μαθεύτηκε ο θάνατος του Καποδίστρια, ο Ζεράρ κινήθηκε αστραπιαία για να εκμεταλλευτεί το κενό εξουσίας, εκδίδοντας ημερήσια διάταξη και δηλώνοντας ότι «παίρνει την Ελλάδα υπό την προστασία του» Ωστόσο, το σχέδιο αυτό απέτυχε παταγωδώς.

Το ελληνικό πλήθος αντέδρασε με οργή και απειλές εναντίον του, ενώ ο Ρώσος αντιπρέσβης Ρύκμαν σαμποτάρισε αμέσως την κίνηση, ξεκαθαρίζοντας ότι οι Έλληνες θα όριζαν μόνοι τους τη διοικητική επιτροπή.

Καθώς η κατάσταση στο Ναύπλιο ήταν έκρυθμη και οι καποδιστριακοί πήραν τον έλεγχο μέσω της Διοικητικής Επιτροπής, η θέση του Ζεράρ έγινε μη αναστρέψιμη.

Στις 28 Οκτωβρίου 1831, υπέβαλε επίσημα την παραίτησή του στον Γραμματέα (Υπουργό) Στρατιωτικών, Παναγιώτη Ρόδιο.

Την ίδια ημέρα, κάλεσε όλους τους Γάλλους αξιωματικούς που υπηρετούσαν στον Τακτικό Στρατό να αποχωρήσουν και να συγκεντρωθούν στο αρχηγείο του γαλλικού στρατού στη Μεθώνη.

Ο ρόλος του Ζεράρ

------------------------------------------------------------------- Ενώ ο Ζεράρ εμφανιζόταν ως αφοσιωμένος λειτουργός της κυβέρνησης, στο παρασκήνιο διατηρούσε στενές επαφές με τους πιο ορκισμένους εχθρούς του Καποδίστρια και πιθανότατα τους είχε αφήσει να πιστεύουν ότι αν χτυπούσαν τον Καποδίστρια, ο ίδιος και οι γαλλικές δυνάμεις θα τους παρείχαν ασφάλεια και κάλυψη.

Όταν η ένταση έφτασε στο κατακόρυφο το καλοκαίρι του 1831 (με την ανταρσία της Ύδρας), ο Ζεράρ αρνήθηκε να χρησιμοποιήσει αποτελεσματικά τον Τακτικό Στρατό για να καταστείλει την ανταρσία.

Πίσω από το πρόσχημα ότι «ο στρατός δεν πρέπει να εμπλέκεται σε εμφύλιες διαμάχες», στην πραγματικότητα άφηνε εσκεμμένα χώρο στην αντιπολίτευση για να πιέσει και να αποδυναμώσει τον Καποδίστρια.

Η υποκρισία του Ζεράρ ξεπέρασε κάθε όριο το βράδυ πριν τη δολοφονία (26 Σεπτεμβρίου). Ο Ζεράρ διέταξε τον Τακτικό Στρατό να συγκεντρωθεί στις 6 το πρωί της επόμενης μέρας στην κεντρική πλατεία του Ναυπλίου για «έκτακτες ασκήσεις» — κάτι εντελώς ασυνήθιστο για εκείνη την ώρα.

Αυτή η κίνηση ουσιαστικά άδειασε τους δρόμους γύρω από την εκκλησία του Αγίου Σπυρίδωνα από περιπολίες και στρατιώτες, αφήνοντας τον Καποδίστρια εντελώς απροστάτευτο την ώρα που οι Μαυρομιχαλαίοι έστηναν το καρτέρι του θανάτου.

Συμπερασματικά

----------------------------------------------------------------- Ο Ζεράρ δεν ήταν απλώς ένας αξιωματικός που διαφωνούσε πολιτικά με τον Καποδίστρια.

Ήταν ένας άνθρωπος που πληρωνόταν από το ελληνικό κράτος και είχε ορκιστεί πίστη σε αυτό, αλλά χρησιμοποιούσε τη θέση του για να υπονομεύει τον αρχηγό του κράτους, λειτουργώντας ως όργανο των γαλλικών συμφερόντων στην Ελλάδα. Ο Κολοκοτρώνης θεωρούσε τον Ζεράρ τον βασικό στρατιωτικό υποκινητή της συνωμοσίας εντός του Ναυπλίου.

Επιπλέον, ο Κολοκοτρώνης γνώριζε καλά ότι ο υπασπιστής του Ζεράρ, ο Αντώνιος Καλαμογδάρτης (γιος του προύχοντα της Αχαΐας, Ανδρέα Καλαμογδάρτη που μισούσε τον Καποδίστρια), κυκλοφορούσε στους δρόμους του Ναυπλίου μαζί με τον Ζεράρ τις πρώτες ώρες μετά τη δολοφονία, δείχνοντας απροκάλυπτα την ικανοποίησή του για τον θάνατο του Κυβερνήτη.

Η διασύνδεση του Γάλλου στρατηγού με τους εγχώριους συνωμότες μέσω του Καλαμογδάρτη ήταν για τον Κολοκοτρώνη εμφανής.

Το 1834, το βαυαρικό καθεστώς του απένειμε τον Ταξιάρχη του Τάγματος του Σωτήρος. * Ο Γ. Ρηγανάς ήταν ο αρχηγός της προσωπικής φρουράς του Καποδίστρια και μόλις έμαθε για τη δολοφονία μάζεψε όλα τα απόρρητα έγγραφα και τις προσωπικές σημειώσεις του Κυβερνήτη.

Στη συνέχεια, έφυγε κρυφά και τα μετέφερε αμέσως στην οικία του Ρώσου αντιπρέσβη, βαρόνου Ρύκμαν.

Τα έγγραφα αυτά δεν έχουν δημοσιοποιηθεί πλήρως (μαρτυρία Ε. Κούκκου και επίσημο αίτημα Ελλάδας 1990). Στη φωτογραφία ο Ζεράρ (François-Antoine-Christophe Gérard, 1786-1856)

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους