τέτοιες μέρες το 2025 οι αμερικανοί είχαν (υποτίθεται) "εξαφανίσει πλήρως" το πυρηνικό πρόγραμμα του ιράν. ναι, ναι, το πρόγραμμα για το οποίο θα κουβεντιάσουν και τώρα με το ιράν με σκοπό να το...
τέτοιες μέρες το 2025 οι αμερικανοί είχαν (υποτίθεται) "εξαφανίσει πλήρως" το πυρηνικό πρόγραμμα του ιράν. ναι, ναι, το πρόγραμμα για το οποίο θα κουβεντιάσουν και τώρα με το ιράν με σκοπό να το εξαφανίσουν πάλι! τότε, είχα γράψει ένα σημείωμα, το οποίο ανεβάζω εκ νέου καθώς το ιράν αρνείται να φύγει από την επικαιρότητα: τα τεράστα massive ordnance penetrator που έπεσαν στο ιράν πέρασαν έναν ακόμα ρουβίκωνα. πόσοι τέτοιοι ρουβίκωνες θα υπάρξουν στο μέλλον δεν είναι προσώρας γνωστό, καθώς κάθε φορά που ένα όριο ξεπερνιέται, η ενστικτώδης αντίδραση είναι ότι θα υπάρξει (μια κάποια) «ντιεσκαλέισον». κι όμως, το μόνο που ακολουθεί είναι ακόμα μία όξυνση. άρα, που βρισκόμαστε και που πάμε? η σύντομη (και η μόνη ακριβής) απάντηση είναι «ΚΑΝΕΙΣ δεν ξέρει τζίζας για το τι έπεται». μια πιο αναλυτική προσέγγιση θα τόνιζε ορισμένα βασικά σημεία που προκύπτουν από την ιρανική ιστορική εμπειρία: 1. το ιράν ΔΕΝ είναι ιράκ, συρία ή ιορδανία, δηλαδή μετα-οθωμανικά μορφώματα που απέκτησαν ενιαία και ανεξάρτητη κρατική υπόσταση μόλις στον 20ο αιώνα μετά από περιόδους γαλλικού και βρετανικού ελέγχου. το ιράν, αντιθέτως, έχει βαθύτατη ιστορική ΚΡΑΤΙΚΗ συνέχεια, είτε ως αυτοκρατορία είτε ως νεοτερικό κράτος. όσοι συγκρίνουν το ιράν με τη συρία ή το ιράκ συγκρίνουν βούρτσες με οδοντογλυφίδες. η ΜΟΝΗ μεσανατολική κρατική δομή που θα μπορούσε να συγκριθεί (και πάλι, όχι πλήρως) με την ΣΥΝΕΧΕΙΑ της κρατικής ιστορίας του ιράν είναι η ΑΙΓΥΠΤΟΣ, ένα επίσης παλαιό και συγκεντρωτικό κράτος.
ΚΟΝΚΛΟΥΖΟΝ: το ιράν δεν διαλύεται τόσο εύκολα όσο πολλοί νομίζουν. 2. η ιρανική ιστορική εμπειρία, παρότι ΣΤΕΝΟΤΑΤΑ συνυφασμένη με το σιιτικό ισλάμ, ΔΕΝ ρέπει φυσιολογικά και αναπόδραστα προς τη θεοκρατία. να μην ξεχνάμε: η αντίληψη ότι ο ισλαμικός κόσμος γενικά (και το ιράν ειδικά) είναι θεοκρατικός σε ό,τι αφορά το ΚΡΑΤΟΣ είναι λανθασμένη: το ισλάμ δεν είναι πολιτειακά θεοκρατικό και ΠΟΤΕ δεν διοικήθηκε από «ιερείς». αυστηρώς ειπείν, το ισλάμ ΔΕΝ έχει καν «παπάδες» αλλά «νομοδιδασκάλους», «λογίους» και «εξηγητές του ιερού νόμου» (με πληθώρα ονομάτων, όπως ουλεμάδες, αγιατολλάδες, κλπ). οι ίδιοι οι χαλίφες δεν ήταν «μουσουλμάνοι πάπες» όπως λανθασμένα λέγεται αλλά κοσμικοί ηγέτες (με τον τίτλο «ηγέτες των πιστών»). ναι, ο ιερός νόμος (σαρία) θεωρείται η βάση των πάντων αλλά τα ισλαμικά ΚΡΑΤΗ αυτά καθεαυτά ποτέ δεν διοικήθηκαν από ουλεμάδες αλλά από σουλτάνο, βασιλιά, εμίρη και σάχη.
ΚΟΝΚΛΟΥΖΟΝ: το θεοκρατικό καθεστώς του ιράν ΔΕΝ πατάει στην παράδοση της χώρας. 3. και τότε, πόθεν οι μουλάδες? το μουλάδικο καθεστώς είναι ΠΑΡΕΚΒΑΣΗ, εκτροπή, παραβίαση, μωραδερφάκι μου, της ιστορικής πορείας της χώρας και έγινε για ΔΥΟ λόγους: Ο ΠΡΩΤΟΣ: η δυναστεία των παχλαβί ήταν ΑΓΑΡΜΠΑ και σκληρά νεοτερική, κοσμική και φιλοδυτική.
Η συντριπτική πλειοψηφία των μη-αστικών κέντρων και του λαού παρέμενε δέσμια προνεοτερικών και ισλαμικών δομών που απεχθάνονταν τη στροφή προς την «άπιστη» δύση. οκ, και ο ΚΕΜΑΛ ήταν ασυμβίβαστα εκσυγχρονιστής αλλά αυτός κράτησε το παιγνίδι στα χέρια του, και επιπλέον η τουρκία είχε πολύ πιο στενές πολιτικές/πολιτισμικές/κοινωνικές σχέσεις με την «ευρώπη» (ήδη από τον 19ο αιώνα) από ό,τι το ιράν. οι παχλαβί, αντίθετα, δεν τα κατάφεραν. ταφ λακ! ο ΔΕΥΤΕΡΟΣ λόγος έχει να κάνει με μια (εκ των υστέρων αναγνωρισμένη) τερατωδώς λανθασμένη πολιτική εκτίμηση μεγάλου μέρους της ιρανικής κοινωνίας: αστοί διανοούμενοι, έμποροι του «παζαριού» της τεχεράνης (η εμπορική ελίτ της χώρας) φεμινίστριες, κομμουνιστές και άλλοι αριστεροί, ΟΛΟΙ ΑΥΤΟΙ σιχαίνονταν την δικτατορία του σάχη και την παντοκρατορία της μυστικής του αστυνομίας (της «σαβάκ»). όλοι αυτοί θυμόντουσαν τη μακρά ιστορία της δυτικής επέμβασης στο ιράν, την πτώση του πρωθυπουργού μοσαντέκ (1951-1953, όταν προσπάθησε να εθνικοποιήσει την πετρελαϊκή βιομηχανία τον έφαγε ένα πραξικόπημα CIA και MI6) και ήθελαν να δώσουν ένα τέλος στην εξάρτηση. ΕΝΤΕΡ ΧΟΜΕΪΝΙ: «έλαμωρετώρα με τον παπούλη», σκέφτηκαν πολλοί, «κάτσε να τον βοηθήσουμε να ρίξει τον σάχη και μετά τον ρίχνουμε εμείς». να θυμίσω το ότι όταν ο ΧΙΤΛΕΡ έγινε καγκελάριος από τον πρόεδρο χίντεμπουργκ (1933), πολλοί από την γερμανική πολιτική ελίτ τον θεωρούσαν του χεριού τους και ότι θα μπορούσαν να τον ελέγξουν. έτσι, ε? ΠΑΡΤΑ ΛΙΖΑ! βγήκε ο χομεϊνί και τα υπόλοιπα είναι γνωστά. θα μου πείτε, μόνο αυτοί έκαναν αυτό το λάθος? όχι βέβαια: και ο ΦΟΥΚΩ το έκανε και πλήθος δυτικών διανοουμένων, και είναι και κάπως ιστορικά άδικο να τους κατακρίνουμε επειδή δεν πρόβλεψαν με ακρίβεια το τι θα γίνει. ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΟΙ ΜΟΝΟΙ: πλήθος ελλήνων μπήκαν στο ΕΑΜ για να απελευθερώσουν την ελλάδα και ΟΧΙ για να φέρουν στην εξουσία το ΚΚΕ αλλά το ΚΚΕ ταύτιζε αυτά τα δύο. θα κατηγορούσαμε, λοιπόν, τους πατριώτες αυτούς επειδή δεν είχαν διαβλέψει σωστά τους πραγματικούς σκοπούς του ΚΚΕ? βέβαια, με τα «δεκεμβριανά» μεγάλο μέρος της λαϊκής στήριξης στο ΚΚΕ χάθηκε, ακριβώς διότι τότε πολλοί κατάλαβαν ότι το ΚΚΕ ήθελε και την εξουσία και όχι μόνο την απελευθέρωση. το κατάλαβαν αυτό και στο ιράν: «στην αυγή της ελευθερίας μας, δεν υπάρχει ελευθερία», έλεγαν πολλές ιρανές όταν, με το που ήρθε ο χομεϊνί, προσπάθησε να επιβάλλει το τσαντόρ. αλλά δυστυχώς ήταν αργά.
ΚΟΝΚΛΟΥΖΟΝ: το καθεστώς ανέβηκε διότι το στήριξε ένα ετερογενές μέτωπο με στόχο να πέσει ο σάχης και η δυτική κυριαρχία, ΟΧΙ για να έρθει μια ισλαμική δικτατορία. τα λοιπά, άδηλα.
Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους