Original Post

Πλήρες Κείμενο:

Πολύ λίγοι γνωρίζουν την ιστορία του Λιβάνου, την ιστορία των σχέσεων με το Ισραήλ, τους πολέμους, τα γεγονότα, τις αιτίες.

Και οι υπόλοιποι έχουμε πολύ λίγες γνώσεις για αυτήν την περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου, που 45 χρόνια τώρα είναι σε εμφύλιο πόλεμο και σε συνεχείς πολεμικές συγκρούσεις.

Μία χώρα τόσο κοντά στην Κύπρο και στην Ελλάδα. Ο Λίβανος είναι χώρα της Ανατολικής Μεσογείου και της Μέσης Ανατολής.

Στις 22 Νοεμβρίου 1943, έγινε ανεξάρτητη, μετά από οθωμανική κατοχή αιώνων και μετά από την εικοσάχρονη γαλλική κατοχή.

Έχει έκταση 10.452 τ.χλμ.

Και πληθυσμό 5.849.000 κατοίκους.

Πρωτεύουσα της χώρας είναι η Βηρυτός.

Οι δύο κύριες θρησκείες είναι το Ισλάμ και ο Χριστιανισμός.

Η μοναδική επίσημη απογραφή στο Λίβανο, έγινε το 1932, επί γαλλικής εντολής.

Παραμένει ιστορικά το μοναδικό σημείο αναφοράς.

Η απογραφή έδειξε χριστιανική πλειοψηφία: 52% Χριστιανοί, 43% Μουσουλμάνοι και 5% Δρούζοι.

Σήμερα το τοπίο έχει αντιστραφεί δραματικά.

Υπολογίζεται ότι το 60% των πολιτών είναι Μουσουλμάνοι (Σουνίτες και Σιίτες), το 34% Χριστιανοί (Μαρωνίτες, Ελληνορθόδοξοι, Έλληνες Καθολικοί Μελχίτες, Προτεστάντες, Αρμένιοι Αποστολικοί) και το 5% Δρούζοι.

Μετά τον A΄ Αραβοισραηλινό πόλεμο του 1948 και την ίδρυση του κράτους του Ισραήλ και μέχρι το 1969 επικρατούσε ειρήνη και ηρεμία στα σύνορα Ισραήλ - Λιβάνου.

Αγρότες και από τις δύο πλευρές καλλιεργούσαν τη γη και έχτιζαν τα σπίτια τους μέχρι τη γραμμή των συνόρων.

Υπήρχαν συχνές μετακινήσεις μέσω των συνόρων για οικονομικές δραστηρίοτητες και κοινωνικές επαφές, Τον Σεπτέμβριο του 1969, ο Γιάσερ Αραφάτ και οι Παλαιστίνιοι, που είχαν φιλοξενηθεί στην Ιορδανία μετά τον Γ΄ Αραβοισραηλινό πόλεμο του 1967, προσπάθησαν να καταλάβουν την εξουσία και μετά από αιματηρές συγκρούσεις με τον Ιορδανικό στρατό, εγκατέλειψαν την Ιορδανία και εγκαταστάθηκαν στον Λίβανο.

Τότε άρχισαν τα προβλήματα.

Ξεκίνησαν εμφύλιες συγκρούσεις στον Λίβανο και άρχισαν οι επιθέσεις εναντίον του Ισραήλ.

Στις 22 Μαΐου 1970, Παλαιστίνιοι τρομοκράτες επιτέθηκαν σε σχολικό λεωφορείο στο Αβιβίμ, ακριβώς πάνω στα σύνορα, σκοτώνοντας 9 παιδιά και 3 ενήλικες και τραυματίζοντας 25 παιδιά.

Ακολούθησαν δεκάδες ακόμη επιθέσεις κάθε χρόνο, μεταξύ των οποίων και η ομηρία στο σχολείο της Μααλότ στις 15 Μαΐου 1974.

Τότε 4 πολίτες και 25 παιδιά δολοφονήθηκαν, ενώ 68 πολίτες τραυματίστηκαν.

Όλες αυτές οι επιθέσεις πραγματοποιήθηκαν από παλαιστινιακές τρομοκρατικές οργανώσεις.

Το 1978, ύστερα από εννέα χρόνια επιθέσεων και βομβαρδισμών συνέβει η «Σφαγή του Παραλιακού Δρόμου» με 35 νεκρούς, εκ των οποίων 9 παιδιά.

Τότε το Ισραήλ ξεκίνησε την «Επιχείρηση Λιτάνι», εκκαθαρίζοντας τον νότιο Λίβανο μέχρι τον ποταμό Λιτάνι.

Αποχώρησε τρεις μήνες αργότερα έπειτα από υποσχέσεις για ηρεμία.

Δημιουργήθηκε τότε η ειρηνευτική δύναμη του ΟΗΕ UNIFIL, για την εφαρμογή της ειρήνης και την αντιμετώπιση των τρομοκρατών.

Η δύναμη του ΟΗΕ UNIFIL απέτυχε ή δεν ήθελε να αντιμετωπίσει την τρομοκρατία και οι βομβαρδισμοί ισραηλινών περιοχών συνεχίστηκαν.

Στις 6 Ιουνίου του 1982, το Ισραήλ ξεκίνησε τη στρατιωτική επιχείρηση «Ειρήνη για τη Γαλιλαία» που αποτέλεσε τον πρώτο εκτεταμένο πόλεμο του Ισραήλ στον Λίβανο και ονομάστηκε «Πόλεμος του Λιβάνου». Τον Σεπτέμβριο του 1982, ο Χριστιανός Μπασίρ Τζεμαγιέλ εκλέχτηκε πρόεδρος του Λιβάνου. Ο Μπασίρ δεν ήταν συνηθισμένος πρόεδρος για Αραβική χώρα.

Ήταν ο πρώτος που έφερε κοντά όλες τις εθνοτικές ομάδες και ο δεύτερος μετά τον Ανουάρ Σαντάτ της Αιγύπτου που μίλησε για Ειρήνη με το Ισραήλ. Το Ισραήλ και η Αμερική τον στήριξαν. Το Ιράν και η Συρία είχαν αντίθετη πολιτική.

Εξελέγη πρόεδρος στις 23 Αυγούστου του 1982.

Δολοφονήθηκε στις 14 Σεπτεμβρίου του 1982, 21 μέρες μετά την εκλογή του.

Μία βόμβα, τοποθετημένη στην αίθουσα που μιλούσε, τον σκότωσε.

Ήταν μόλις 32 ετών.

Λίγο μετά, στις 16 - 18 Σεπτεμβρίου 1982, Χριστιανοί Φαλαγγίτες, μπήκαν στα στρατόπεδα Σάμπρα και Σατίλα και σκότωσαν δεκάδες Παλαιστινίους, θέλοντας να εκδικηθούν για τη δολοφονία του ηγέτη τους Μπασίρ Τζεμαγιέλ και για την καταπίεση πολλών ετών από τις ομάδες του Γιάσερ Αραφάτ.

Από τότε ο Λίβανος, δεν έχει ζήσει ούτε μια ήμερα Ειρήνης στο εσωτερικό του.

Ένας ατελείωτος εμφύλιος παραστρατιωτικών ομάδων ελεγχόμενες από Ιράν και Συρία εναλλάξ.

Στις 17 Μαΐου 1983 υπογράφηκε συμφωνία ειρήνης. Το Ισραήλ αποσύρθηκε σε ζώνη ασφαλείας, ενώ ο εμφύλιος πόλεμος του Λιβάνου συνεχίστηκε.

Η ενδυνάμωση και επικράτηση της Χεζμπολάχ και των συμμάχων της ακολούθησε τις συγκρούσεις.

Μετά την Ιρανική Επανάσταση του 1979 και τον πόλεμο του 1982, εμφανίστηκε στον Λίβανο η οργάνωση Χεζμπολάχ.

Με οικονομική, στρατιωτική και ιδεολογική στήριξη από την Τεχεράνη, η οργάνωση εξελίχθηκε γρήγορα σε κυρίαρχη δύναμη στον σιιτικό χώρο και απέκτησε σημαντική επιρροή στον νότιο Λίβανο.

Παρότι παρουσίασε τον εαυτό της ως κίνημα αντίστασης απέναντι στο Ισραήλ, σταδιακά εξελίχθηκε σε ένα κράτος εν κράτει και σε μία από τις σημαντικότερες ισλαμιστικές τρομοκρατικές οργανώσεις.

Διατήρησε ανεξάρτητο στρατό, δικές της κοινωνικές δομές και σημαντική πολιτική επιρροή, λειτουργώντας έξω από τους θεσμούς της χώρας.

Παράλληλα, το Ιράν αξιοποίησε τη Χεζμπολάχ ως βασικό εργαλείο για την επέκταση της επιρροής του στην Ανατολική Μεσόγειο.

Οι αποφάσεις που αφορούσαν πολεμικές συγκρούσεις με το Ισραήλ ή τη συμμετοχή στον πόλεμο της Συρίας δεν λαμβάνονταν με κριτήριο τα συμφέροντα του Λιβάνου, αλλά εντάσσονταν σε μια ευρύτερη περιφερειακή στρατηγική της Τεχεράνης.

Αυτό είχε ως αποτέλεσμα ο Λίβανος να βρίσκεται επανειλημμένα στο επίκεντρο συγκρούσεων, που ξεπερνούσαν τα δικά του εθνικά ζητήματα.

Το 2000, το Ισραήλ αποχώρησε μέχρι τη συνοριακή γραμμή με τον Λίβανο και η Χεζμπολάχ απήγαγε αμέσως τρεις Ισραηλινούς στρατιώτες.

Εν μέσω της δεύτερης εξέγερσης στη δυτική όχθη, το Ισραήλ δεν αντέδρασε δυναμικά και αργότερα απελευθέρωσε τρομοκράτες με αντάλλαγμα τις σορούς των ομήρων.

Το 2004, το Ψήφισμα 1559 του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ όριζε ότι η κυριαρχία του Λιβάνου οφείλει να γίνεται σεβαστή, η Χεζμπολάχ και οι παλαιστινιακές οργανώσεις να αφοπλιστούν και οι ξένες δυνάμεις να αποχωρήσουν. Η Χεζμπολάχ και το Ιράν αγνόησαν το ψήφισμα, ενώ η Συρία αργότερα περιόρισε την παρουσία της.

Το 2006 η Χεζμπολάχ σκότωσε τέσσερις Ισραηλινούς στρατιώτες και απήγαγε άλλους δύο. Στον Δεύτερο Πόλεμο του Λιβάνου, δεκάδες Ισραηλινοί άμαχοι σκοτώθηκαν από ρουκέτες που έφτασαν μέχρι τη Χάιφα. Ο Ισραηλινός στρατός εισήλθε στον Λίβανο.

ΟΙ πολεμικές συγκρούσεις μεταξύ του Ισραηλινού στρατού και της Χεζμπολάχ κράτησαν 34 ημέρες.

Ο πόλεμος έληξε έπειτα από την απόφαση 1701 του ΟΗΕ για κατάπαυση του πυρός. Το Ισραήλ επέτρεψε στα καθορισμένα σύνορα, Μετά τον πόλεμο του 2006, το Ψήφισμα 1701 απαιτούσε την πλήρη εφαρμογή του ψηφίσματος 1559, την ενίσχυση της UNIFIL και την ανάπτυξη του λιβανέζικου στρατού στον νότιο Λίβανο. Η UNIFIL ενισχύθηκε σημαντικά και εξουσιοδοτήθηκε να αναπτύξει έως και 15.000 στρατιώτες με δικαίωμα χρήσης βίας, για την εφαρμογή της αποστολής της.

Παρ’ όλα αυτά, στην ουσία τίποτα δεν έγινε. Η Χεζμπολάχ δημιούργησε ένα τεράστιο οπλοστάσιο περίπου 150.000 πυραύλων και ρουκετών, αποθηκευμένων σε σήραγγες και μέσα σε κατοικίες σε σιιτικές περιοχές του Λιβάνου.

Η έκρηξη στο λιμάνι της Βηρυτού το 2020 αποτέλεσε ίσως το πιο χαρακτηριστικό σύμβολο αυτής της αποτυχίας.

Η τραγωδία δεν ήταν μόνο αποτέλεσμα αμέλειας, αλλά και μιας κουλτούρας αδιαφάνειας, ανευθυνότητας και πολιτικής προστασίας, που είχε διαβρώσει το κράτος επί δεκαετίες.

Από τις 8 Οκτωβρίου 2023 – μια μέρα μετά την επίθεση της Χαμάς στο Ισραήλ που ξεκίνησε τον πόλεμο του Ισραήλ εναντίον της Χαμάς στη Γάζα – η Χεζμπολάχ, σύμμαχος της Χαμάς και μέρος του Άξονα Αντίστασης υπό την ηγεσία του Ιράν, εντάχθηκε στη σύγκρουση ξεκινώντας επιθέσεις στο βόρειο Ισραήλ και τα υψώματα του Γκολάν.

Στις 30 Σεπτεμβρίου 2024, οι Ισραηλινές Αμυντικές Δυνάμεις (IDF) εισήλθαν στον Λίβανο σε μια σειρά επιχειρήσεων εναντίον της Χεζμπολάχ.

Είχαν προηγηθεί οι επιθέσεις στις 17 και 18 Σεπτεμβρίου εναντίον των φορητών συσκευών επικοινωνίας της ηγεσίας της Χεζμπολάχ και της εξόντωσης του Ibrahim Aqil, διοικητή της επίλεκτης δύναμης Ραντβάν στις 20 Σεπτεμβρίου, και της εξόντωσης του Χασάν Νασράλα στις 27 Σεπτεμβρίου του 2024.

Αεροπορικές επιδρομές του IDF στόχευσαν επίσης στρατιωτικές βάσεις, κέντρα διοίκησης, αεροδιάδρομους και αποθήκες όπλων της Χεζμπολάχ σε όλο το νότιο Λίβανο καθώς και διοικητές της οργάνωσης στον νότιο Λίβανο και στη Βηρυτό.

Λίγο μεγάλο το κείμενο, αλλά... Στις φωτογραφίες: * Χάρτης του Λιβάνου. * Ο Μπασίρ Τζεμαγιέλ Πρόεδρος του Λιβάνου που δολοφονήθηκε το 1982. * Η περιοχή από τα σύνορα Ισραήλ – Λιβάνου έως τον Ποταμό Λιτάνι, Μάιος 2026. * Ο IDF στις όχθες του Ποταμού Λιτάνι, Μάιος 2026 * Ο IDF έχει καταλάβει το Μεσαιωνικό Κάστρο Beaufort βόρεια του Λιτάνι, Μάιος 2026.

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους