Original Post

Πλήρες Κείμενο:

Συχνά διαβάζω "δραματικές καταγγελίες" από την αντιπολίτευση γιατί στην Ελλάδα έχουμε τόσο μεγάλα κυβερνητικά σχήματα, σε αντίθεση με τις περισσότερες χώρες της ΕΕ... Ε, λοιπόν, δεν είναι μυστήριο ούτε αδικαιολόγητο αυτό, ξέρετε... Στις περισσότερες χώρες της ΕΕ τα κυβερνητικά σχήματα είναι συνήθως μικρότερα από τα ελληνικά, επειδή η διοικητική τους οργάνωση βασίζεται περισσότερο σε μόνιμους επαγγελματικούς κρατικούς μηχανισμούς και λιγότερο σε πολιτικούς διορισμούς.

Η βασική διαφορά είναι πως στην Ελλάδα, όταν αλλάζει κυβέρνηση, αλλάζει ένα μεγάλο μέρος της κορυφής της διοίκησης: υπουργοί, υφυπουργοί, γενικοί και ειδικοί γραμματείς, διοικήσεις οργανισμών, πολλοί μετακλητοί συνεργάτες.

Αντίθετα, σε χώρες όπως η Γερμανία, η Γαλλία, η Ολλανδία ή η Σουηδία, οι υπουργοί είναι λίγοι, οι υφυπουργοί συχνά λιγότεροι ή ανύπαρκτοι και η καθημερινή λειτουργία των υπουργείων ασκείται από ανώτατους μόνιμους δημόσιους λειτουργούς.

Σε πολλά ευρωπαϊκά κράτη υπάρχουν θεσμοί όπως τα Permanent Secretaries, Directeur Général, Staatssekretär (σε ορισμένες περιπτώσεις), ανώτατοι δημόσιοι λειτουργοί καριέρας.

Οι άνθρωποι αυτοί έχουν πολύ υψηλές αποδοχές, διαθέτουν μεγάλη τεχνοκρατική εμπειρία, παραμένουν στις θέσεις τους ανεξάρτητα από την κυβέρνηση, εξασφαλίζουν συνέχεια πολιτικής και διοικητικής μνήμης.

Έτσι ένας υπουργός μπορεί να έχει πολύ μικρό πολιτικό επιτελείο, λοιπόν, επειδή στηρίζεται σε έναν ισχυρό επαγγελματικό διοικητικό μηχανισμό.

Γιατί, λοιπόν, στην Ελλάδα υπάρχουν περισσότερα κυβερνητικά στελέχη; Υπάρχουν αρκετοί λόγοι.

Κυρίως, η πελατειακή και κομματική παράδοση.

Η πολιτική εξουσία συνδέεται διαχρονικά με τον έλεγχο του κράτους.

Οι κυβερνήσεις επιδιώκουν να τοποθετούν δικά τους στελέχη σε καίριες θέσεις.

Και υφίσταται ασθενέστερη διοικητική αυτονομία.

Στην πράξη, η ανώτατη δημόσια διοίκηση δεν έχει την ίδια θεσμική ανεξαρτησία που συναντάται σε βορειοευρωπαϊκές χώρες.

Σε αυτές τις "γκρίζες" συνθήκες, οι πρωθυπουργοί συχνά χρησιμοποιούν υπουργεία και υφυπουργεία για να εκπροσωπήσουν εσωκομματικές τάσεις, περιφέρειες ή κυβερνητικούς εταίρους.

Έτσι δημιουργούνται συχνά νέες θέσεις για τον συντονισμό τομέων πολιτικής που αλλού υπάγονται σε μία ενιαία διοικητική δομή.

Στα μάτια μου είναι ξεκάθαρα καλύτερο το ευρωπαϊκό μοντέλο καθώς έχει σημαντικά πλεονεκτήματα: μεγαλύτερη συνέχεια πολιτικών, λιγότερες αναταράξεις μετά από εκλογές, ισχυρότερη θεσμική μνήμη, συχνά χαμηλότερο πολιτικό κόστος λειτουργίας.

Έτσι το μικρότερο μέγεθος των κυβερνήσεων στις περισσότερες χώρες της ΕΕ συνδέεται σε μεγάλο βαθμό με την ύπαρξη ισχυρών, υψηλά αμειβόμενων και επαγγελματικά στελεχωμένων μόνιμων ανώτατων δημοσίων λειτουργών.

Εκεί το κράτος διοικείται περισσότερο από θεσμούς και λιγότερο από πολιτικά διορισμένα πρόσωπα, ενώ στην Ελλάδα η πολιτική ηγεσία παρεμβαίνει πολύ βαθύτερα στην καθημερινή διοίκηση του κράτους.

Το θέλουμε όμως κάτι τέτοιο ή μετά θα έχουμε την γκρίνια για την "τεχνοκρατικοποίηση" και την "απολιτικοποίηση" της πολιτικής στην Ελλάδα; Και μάλιστα όταν θα δίνουμε, ας πούμε, μισθούς 50.000 ευρώ μηνιαίως σε κάποια τέτοια στελέχη; :)

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους