Original Post

Πλήρες Κείμενο:

Η κοινωνική παθογένεια της σύγχρονης Ελλάδας: Ιστορικές καταβολές, το έλλειμμα παιδείας και ο φαύλος κύκλος της συλλογικής υποκρισίας. ​Αν θέλουμε να μιλήσουμε ανοιχτά και ειλικρινά για το τι φταίει και η κοινωνία μας νιώθει κολλημένη στη λάσπη και την παρακμή, πρέπει να ξεκινήσουμε από τη ρίζα των πάντων: την παιδεία.

Συχνά μπερδεύουμε δύο πράγματα που είναι εντελώς διαφορετικά, την εκπαίδευση με την παιδεία.

Η εκπαίδευση είναι απλώς τα πτυχία, οι στεγνές γνώσεις και τα χαρτιά που παίρνει κανείς για να βρει μια δουλειά.

Η παιδεία, όμως, είναι κάτι πολύ πιο βαθύ.

Είναι η καλλιέργεια της ψυχής, η ηθική μας συγκρότηση, ο τρόπος που θα φερθούμε στον διπλανό μας και, πάνω από όλα, ο τρόπος που θα μιλήσουμε και θα επικοινωνήσουμε.

Στην πραγματικότητα, ο θεωρητικός λόγος και ο διάλογος είναι το μισό της εξέλιξής μας, και η πράξη είναι το άλλο μισό.

Όταν αυτά τα δύο ενώνονται, φτιάχνουν την εμπειρία που αλλάζει τον χαρακτήρα μας και ομορφαίνει το ήθος μας.

Η απουσία αυτής της εσωτερικής παιδείας φαίνεται καθαρά στην έλλειψη αυτοσεβασμού και σεβασμού προς τον άλλον, που είναι και ο καθρέφτης του πολιτισμού μας. ​Σκεφτείτε πώς συμπεριφέρονται άνθρωποι που το παίζουν μορφωμένοι απέναντι σε έναν υπάλληλο που τους εξυπηρετεί ή απέναντι σε κάποιον που κάνει ένα λάθος στον δρόμο.

Η απαξίωση, η ειρωνεία και η επιθετικότητα που χρησιμοποιούν για να δείξουν ανωτερότητα αποδεικνύουν ότι τα πτυχία τους δεν συνοδεύτηκαν από το ανάλογο ήθος.

Αυτό το έλλειμμα μεταφέρεται αυτούσιο και στο ίντερνετ, το οποίο, αντί να μας ενώνει, έχει γίνει ένα ψηφιακό ρωμαϊκό αμφιθέατρο.

Δείτε, για παράδειγμα, τον άσκοπο καυγά που στήνεται στο Facebook ανάμεσα στους Έλληνες του εξωτερικού, όπως στη Γερμανία, και τους Έλληνες που ζουν εδώ.

Ένας ανούσιος πόλεμος για το ποιος φταίει περισσότερο, ποιος κουράζεται πιο πολύ ή ποιος ζει καλύτερα. ​Αυτός ο διχασμός παράγει μόνο θόρυβο, μίσος και εντυπωσιασμό, προσφέροντας παράλληλα ένα βολικό άλλοθι για να μην αναλάβουμε τις δικές μας ευθύνες.

Η ματαιοδοξία, ο ωχαδερφισμός και η κουτοπονηριά, που φουντώνουν από το κυνήγι των "likes" και της επιβεβαίωσης στα social media, μας κρατούν σε έναν πνευματικό ύπνο.

Το πρόβλημα της Ελλάδας είναι πρώτα απ' όλα θέμα αξιών και μετά πολιτικό.

Μπορεί να έχουμε το καλύτερο Σύνταγμα και τους πιο τέλειους νόμους, αλλά αν εμείς οι ίδιοι δεν έχουμε την εσωτερική παιδεία να τους τηρήσουμε, τότε μένουν στα χαρτιά και το πλοίο βουλιάζει.

Κι επειδή δεν υπάρχουν εύκολες διέξοδοι για όποιον θέλει να ξεφύγει από αυτή τη σαπίλα, πολλοί καταλήγουν να παραιτούνται και να κλείνονται στον εαυτό τους για να μην τρελαθούν. ​Για να καταλάβουμε όμως πού γεννήθηκε αυτή η νοοτροπία, πρέπει να πάμε πίσω στην ιστορία μας, από το 1821 μέχρι σήμερα.

Πώς ένα έθνος που επαναστάτησε ενωμένο σαν μια γροθιά, κατέληξε σε μια κοινωνία όπου ο καθένας κοιτάζει αποκλειστικά την πάρτη του; Το ελληνικό κράτος δεν χτίστηκε πάνω στις υγιείς αξίες του ευρωπαϊκού Διαφωτισμού.

Μετά την απελευθέρωση, η εξουσία μοιράστηκε ανάμεσα σε τοπικούς οπλαρχηγούς, κοτζαμπάσηδες και τσιφλικάδες.

Αυτοί, μαζί με τους ξένους βασιλιάδες που μας επέβαλαν οι Μεγάλες Δυνάμεις, δεν νοιάστηκαν να φτιάξουν ελεύθερους πολίτες, αλλά έστησαν ένα σύστημα βασισμένο στην υποτέλεια.

Η παιδεία υποβαθμίστηκε από την πρώτη στιγμή, αφού το κράτος ήθελε υπάκουους υπηκόους και όχι ανθρώπους με κριτική σκέψη. ​Αυτό το σύστημα εξελίχθηκε σκάλι-σκάλι στη σημερινή κοινοβουλευτική δημοκρατία, κουβαλώντας όμως τις ίδιες παλιές αρρώστιες.

Οι πολιτικοί που μας κυβερνούν είναι ο καθρέφτης της δικής μας κοινωνίας, αφού το πολιτικό σύστημα γεννήθηκε και μεγάλωσε μέσα από το πελατιακό κράτος και τη συναλλαγή.

Για δεκαετίες, η σχέση μας με το κράτος ήταν ένα "πάρε-δώσε": σε ψηφίζω για να μου διορίσεις το παιδί, να μου σβήσεις το πρόστιμο ή να μου κάνεις τη χάρη.

Όταν όμως μαθαίνεις έναν λαό να επιβιώνει με το "μέσον" και τις γνωριμίες αντί για την αξία του, διαλύεις κάθε έννοια κοινωνικής δικαιοσύνης.

Στόχος τους ήταν να απομακρύνουν τον κόσμο από την πολιτική και τη συλλογική δράση.

Έτσι, η κοινωνία οδηγήθηκε στο να αποδεχτεί μια δημοκρατία που υπάρχει μόνο στα χαρτιά, ενώ στην πράξη κυριαρχεί μια φεουδαρχική νοοτροπία, όπου οι βουλευτές γίνονται μεσάζοντες και οι πολίτες απλοί πελάτες. ​Ο Πλάτωνας στην "Πολιτεία" του περιέγραψε μια ιδανική κοινωνία, όπου οι φιλόσοφοι διοικούν με σοφία, ο στρατός προστατεύει και οι εργάτες παράγουν τον πλούτο με αρετή.

Στη σημερινή Ελλάδα, αυτό το μοντέλο έχει παραμορφωθεί πλήρως.

Ένα κράτος σαθρό, που σπαταλά το δημόσιο χρήμα, με πολιτικούς που βουτούν το χέρι στο μέλι, με υπερτιμολογήσεις έργων και μια δικαιοσύνη που η ηγεσία της διορίζεται πολιτικά, δεν πρόκειται να αλλάξει ποτέ από μόνο του. Στη Φυσική υπάρχει ένας νόμος: αν ένα σώμα δεν δεχτεί πίεση, δεν αλλάζει μορφή.

Το ίδιο ισχύει και για την κοινωνία μας.

Για να αλλάξει το κράτος, πρέπει να πιεστεί από τη βάση του, δηλαδή από τους ανθρώπους του μόχθου που παράγουν τον πραγματικό πλούτο, είτε καλλιεργούν τη γη, είτε δουλεύουν στην τεχνολογία και την παραγωγή.

Όμως αυτή η πίεση δεν έρχεται ποτέ, γιατί η βάση έχει αποδεχτεί τη σαπίλα, συμμετέχοντας σε ένα βολικό "συμβόλαιο". ​Η γενικευμένη διαφθορά έχει γίνει το απαραίτητο λιπαντικό για να δουλεύει το σύστημα.

Η νοοτροπία "αφού κλέβουν οι από πάνω, κλέβω κι εγώ" νομιμοποιεί τη μαύρη εργασία, τη φοροδιαφυγή και την παρανομία σε κάθε επίπεδο.

Μικρές και μεγάλες επιχειρήσεις κρύβουν εισοδήματα και εκμεταλλεύονται τους υπαλλήλους τους, στερώντας τους ένσημα, δώρα και υπερωρίες, ενώ κάποιοι δημόσιοι υπάλληλοι εκμεταλλεύονται τη σιγουριά της μονιμότητας για να κάνουν παράλληλα μαύρες δουλειές.

Την ίδια ώρα, η επιστημονική ελίτ γιατροί, δικηγόροι και άλλοι,αντί να δείχνουν τον δρόμο της ηθικής, δείχνουν έναν κυνικό εγωισμό, ζητώντας φακελάκια και εξωφρενικές αμοιβές για μια υπογραφή. ​Το μεγάλο μας δράμα είναι η υποκρισία που μας δέρνει.

Πολίτες και πολιτικοί κλείνουν το μάτι ο ένας στον άλλον: η κορυφή ανέχεται τη μικροπαρανομία της βάσης, και η βάση ανέχεται τη μεγάλη διαφθορά της κορυφής.

Και μετά, με απίστευτο θράσος, βγαίνουμε στα καφενεία και στα social media, παριστάνουμε τους σοκαρισμένους, δείχνουμε τον άλλον με το δάχτυλο και ψάχνουμε να βρούμε τον κλέφτη, ενώ κρυβόμαστε πίσω από το δικό μας δάχτυλο.

Αυτή η ηθική διπροσωπία εμποδίζει κάθε πραγματική αλλαγή, γιατί το βόλεμά μας αποδεικνύεται πάντα πιο δυνατό από την ανάγκη μας για δικαιοσύνη. ​Η έξοδος από αυτόν τον φαύλο κύκλος δεν θα έρθει με το να αλλάζουμε απλώς κόμματα στην κυβέρνηση ή να εκτονωνόμαστε στα social media.

Η πραγματική αλλαγή απαιτεί να σπάσουμε αυτόν τον καθρέφτη της υποκρισίας.

Χρειαζόμαστε σοβαρούς φορείς, ομάδες πολιτών με πραγματικές ιδέες και, πάνω από όλα, μια αξιακή επανάσταση.

Η θετική πορεία της χώρας θα ξεκινήσει μόνο όταν η παιδεία πάψει να είναι μια κούφια λέξη και γίνει καθημερινή πράξη σεβασμού, κοινωνικής αλληλεγγύης και ατομικής ευθύνης.

Αυτή είναι η μοναδική επανάσταση που χρωστάμε ακόμα στους εαυτούς μας. Ο ΚΑΝΕΝΑΣ πολιτικός φορέας της αληθινής δημοκρατίας

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους