Με ένα παράξενο συναίσθημα παρακολούθησα χτες την παράσταση Μπουμπουλίνας 18 στο Θέατρο του Νέου Κόσμου. Είχα την τύχη να γνωρίσω από την Όλγα Τουρνάκη και να αγαπήσω και να εκτιμήσω πολύ την Κιττυ...
Με ένα παράξενο συναίσθημα παρακολούθησα χτες την παράσταση Μπουμπουλίνας 18 στο Θέατρο του Νέου Κόσμου.
Είχα την τύχη να γνωρίσω από την Όλγα Τουρνάκη και να αγαπήσω και να εκτιμήσω πολύ την Κιττυ Αρσένη. Η Όλγα ήταν σύζυγος του καθηγητή μας στην σχολή θεάτρου Αλέξη Διαμαντόπουλου και στη συνέχεια ένας από τους καλλιτέχνες που συνεργάστηκα πολύ τα πρώτα χρόνια της ζωής μου στο χώρο.
Συνήθως στις παραστάσεις μας εκείνης της περιόδου συμπορευόταν καλλιτεχνικά με τον Χρίστο Τσάγκα κι ήταν μοιραίο οι τέσσερεις μας να συναντιόμαστε συχνά κάνοντας ατέλειωτες συζητήσεις για το θέατρο τις οποίες σαν πιο νέος ρουφούσα διψασμένα.
Ομολογώ πως μόλο που συναντιόμασταν πολύ συχνά, δεν είχα ιδέα για την ολέθρια σχέση της με το καθεστώς των συνταγματαρχών ούτε για τα βασανιστήρια που υπέστει κατά την τρίμηνη φυλάκισή της στα κολαστήρια της Μπουμπουλίνας παρά μόνο αφού διάβασα το βιβλίο της «Μπουμπουλίνας 18» στην πρώτη του έκδοση.
Μου έκανε εντύπωση πως η Κίττυ σχεδόν δεν ήθελε να μιλάει για αυτή την εμπειρία της και είχα βαθιά πεποίθηση τότε πως το βιβλίο γράφτηκε από την ανάγκη της καταδίκης αυτών των πρακτικών της βίας κι όχι για να προβληθεί η δική της τραγική ιστορία.
Μάλιστα μετά την ανάγνωση του βιβλίου δεν αναφέρθηκε ποτέ και νομίζω δεν περνούσε κάν από το μυαλό της η παρουσίασή του θεατρικά, πόσω μάλλον που την συζήτηση γι αυτό την έφερε η παρουσία του Dario Fo στους Δελφούς και η προτροπή του να παίξει η Κίττυ την Ούλρικε Μάινχοφ, σε μια καταγγελτική της βίας που είχε συγγράψει με την Φράνκα Ράμε.
Τελικά δεν ξέρω γιατί δεν έγινε... Διατήρησα όμως την μνήμη της μέσω μιας εκπομπής στο τότε Seven X στην οποία αναφέρεται φυσικά και σε αυτά τα γεγονότα. Η Κίττυ έφυγε λίγα χρόνια αργότερα από τη ζωή νικημένη από τον καρκίνο, όμως είχε πάντα στο πρόσωπό της ζωγραφισμένη την έννοια του «αντέχω», όρθια, αξιοπρεπής, ίσια και είμαι βέβαιος πως δεν ήταν δική μου ερμηνεία επηρεασμένος απο την ανάγνωση του βιβλίου.
Έτσι με ανάμεικτα συναισθήματα πήγα να δω την Αμαλία Αρσένη την ανηψιά της Κϊττυς, που ήταν αδερφή του Γεράσιμου, κόρης της φίλης μου Λούκας Κατσέλη και βέβαια εγγονή της αγαπημένης μου δασκάλας της Αλέκας, να αναπαριστά σκηνικά το συγκλονιστικό βιβλίο της θειας της.
Για την ιστορία η Κίττυ Αρσένη τον Αύγουστο του 1968 φυγαδεύτηκε στο εξωτερικό.
Με αυτές τις σημειώσεις που αργότερα έγιναν βιβλίο και την προσωπική κατάθεσή της κατάφερε να προστεθούν τα βασανιστήρια στο κατηγορητήριο του Συμβουλίου κατά της Χούντας.
Αν θέλει κανείς μετά από όλη αυτή την καταγραφή να είναι αντικειμενικός σε μια κρίση που μοιραία είναι γεμάτη συναισθήματα πρέπει να αναρωτηθεί πόσο ο ηθοποιός που ερμηνεύει ένα τέτοιο ρόλο ακριβώς για να μην τον προδώσει έχει πρώτα φροντίσει να αποστασιοποιηθεί.
Αν για μια στιγμή αφεθεί να συνειδητοποιήσει κατά την διάρκεια της παράστασης που βρίσκεται ή τι βιώνει το πρόσωπο που ερμηνεύει είναι δυνατόν να παραφρονήσει γιατί είναι τόσο σκληρα και τόσο απάνθρωπα αυτά που περιγράφει η Κίττυ στο βιβλίο της που είναι αδύνατον να μην κάμψουν και τον ισχυρότερο εκτελεστή. Η Αμαλία Αρσένη που την βλέπω πρώτη φορά στο θέατρο σε μια τόσο συγκεκριμένη συνθήκη πέρα από τα προφανή προσόντα της είχε να αντιμετωπίσει κι αυτό το πρόσθετο τερατώδες για έναν ηθοποιό ζήτημα να είναι και ταυτόχρονα να μην είναι ο ήρωας που ερμηνεύει και για την συγκεκριμένη παράσταση να είναι επιτακτικό και θεμελιώδες για να μην ξεπέσει η ερμηνεία στην ευκολία της συγκίνησης από τη σχέση αλλά να προκληθεί η ταύτιση του θεατή από την απόδοση του ηθοποιού.
Αυτό είναι το μεγαλύτερο επίτευγμα της παράστασης κι εδώ στέκομαι και ευλογώ την απόφαση να παρασταθεί το έργο αυτό σκηνικά και χαίρομαι που είχα την δυνατότητα να το δω έστω κι αν με πόναγε ξανά η ιστορία που βίωσε ένας άνθρωπος που αγαπούσα πολύ.
Είναι όμως ένα τρόπος κι ένα χρέος να μνημονευθεί μια στάση ζωής που αποτυπώθηκε σε ένα πρόσωπο και έγινε σύμβολο του αγώνα όχι μόνάχα σε ένα καθεστώς αλλά ενάντια στην ίδια τη Βία που όπως μας γράφει ο Αισχύλος συμπορεύεται με το Κράτος απο κτίσεως κόσμου.
Η σκηνοθεσία της Σοφίας Καραγιάννη υπηρέτησε με σεβασμό το κείμενο και καθοδήγησε την ηθοποιό πέρα από την ερμηνεία να αντιμετωπίσει τη σκηνική αλήθεια.
Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους