Original Post

Πλήρες Κείμενο:

Οι εκλογές στην Κύπρο μήνυμα στην Ελλάδα Οι εκλογές στην Κύπρο ήταν ένα προειδοποιητικό σήμα: το παλιό πολιτικό σύστημα αντέχει, αλλά δεν πείθει όπως πριν. Ο ΔΗΣΥ και το ΑΚΕΛ έμειναν οι δύο βασικοί πόλοι, όμως το πολιτικό νέο ήταν η άνοδος του ΕΛΑΜ, η είσοδος του ΑΛΜΑ με αντιδιαφθορική ατζέντα και η είσοδος της Άμεσης Δημοκρατίας του Φειδία Παναγιώτου.

Δηλαδή, η κυπριακή κοινωνία δεν γκρέμισε την, λεγόμενη, σταθερότητα, αλλά έσπρωξε δυνατά προς νέες, πιο αντισυστημικές μορφές εκπροσώπησης. Το ΕΛΑΜ ανέβηκε περίπου στο 11%, ενώ τα νέα σχήματα μπήκαν στη Βουλή μέσα σε κλίμα δυσαρέσκειας για διαφθορά και κόστος ζωής.

Αυτό έχει άμεση αναλογία με την Ελλάδα.

Και εδώ δεν φαίνεται, προς το παρόν, πλήρης κατάρρευση του κυβερνητικού πόλου. Η Νέα Δημοκρατία παραμένει πρώτη στις μετρήσεις.

Όμως το κρίσιμο δεν είναι μόνο ποιος είναι πρώτος.

Το κρίσιμο είναι ότι ένα μεγάλο μέρος της κοινωνίας δεν βρίσκει επαρκή έκφραση στα υπάρχοντα κόμματα της αντιπολίτευσης. Ο ΣΥΡΙΖΑ έχει χάσει τον ρόλο του κεντρικού εναλλακτικού πόλου, το ΠΑΣΟΚ δυσκολεύεται να μετατρέψει τη φθορά της κυβέρνησης σε καθαρή πολιτική ηγεμονία, και γύρω από το σύστημα συσσωρεύεται μια διάχυτη ψήφος οργής, δυσπιστίας και ηθικής απαίτησης.

Εκεί ακριβώς εμφανίζεται η Μαρία Καρυστιανού.

Δεν είναι απλώς μια νέα πολιτική αρχηγός με κλασικούς όρους.

Είναι το σύμβολο ενός τραύματος: των Τεμπών, της αίσθησης συγκάλυψης, της απαίτησης για δικαιοσύνη, της απόρριψης μιας πολιτικής τάξης που θεωρείται ότι προστατεύει τον εαυτό της. Το Reuters γράφει ότι η Καρυστιανού ίδρυσε το κόμμα «Ελπίδα για τη Δημοκρατία», επιχειρώντας να εκφράσει την απογοήτευση απέναντι στην κυβέρνηση Μητσοτάκη, ενώ δημοσκόπηση της Alco έδειξε ότι 15% των ερωτηθέντων θα εξέταζαν το ενδεχόμενο να ψηφίσουν το κόμμα της.

Η πιο ενδιαφέρουσα σύγκριση με την Κύπρο είναι ότι το αντισυστημικό ρεύμα δεν είναι ενιαίο. Στην Κύπρο εκφράστηκε με τρεις διαφορετικές μορφές: εθνικιστική-σκληρή δεξιά μέσω ΕΛΑΜ, θεσμική αντιδιαφθορά μέσω ΑΛΜΑ, και πολιτική των social media μέσω Φειδία. Στην Ελλάδα, το αντίστοιχο ρεύμα έχει πολλούς πιθανούς αποδέκτες: Πλεύση Ελευθερίας, Ελληνική Λύση, μικρότερα δεξιά κόμματα, απογοητευμένους πρώην ψηφοφόρους ΣΥΡΙΖΑ, αναποφάσιστους.

Η ιδιαιτερότητα της Καρυστιανού είναι ότι μπορεί να λειτουργήσει ως σημείο συνάντησης ψηφοφόρων από διαφορετικές αφετηρίες, επειδή δεν ξεκινά από ιδεολογική ταυτότητα αλλά από ηθική καταγγελία.

Δημοσκόπηση της Opinion Poll που δημοσιεύθηκε στη Ναυτεμπορική έδειχνε δυνητική ψήφο 29,3% για «κόμμα Καρυστιανού», με υψηλά ποσοστά πιθανής στήριξης σε ψηφοφόρους Ελληνικής Λύσης, Νίκης, ΣΥΡΙΖΑ και Πλεύσης Ελευθερίας.

Άρα η ελληνική κάλπη, όποτε στηθεί, δεν θα κριθεί μόνο από το αν η ΝΔ θα παραμείνει πρώτη.

Θα κριθεί από το αν μπορεί να υπάρξει καθαρή πλειοψηφία, αν η αντιπολίτευση μπορεί να συγκροτήσει πειστική εναλλακτική, και αν το αντισυστημικό ρεύμα θα μείνει ψήφος διαμαρτυρίας ή θα γίνει πολιτικός παράγοντας. Ο Μητσοτάκης, άλλωστε, ήδη επιχειρεί να απαντήσει στην κρίση εμπιστοσύνης με προτάσεις για αναθεώρηση της υπουργικής ασυλίας και αλλαγές στο κράτος, σε φόντο σκανδάλων και δυσαρέσκειας για τα Τέμπη. Η Κύπρος μπορεί να λειτουργήσει ως πρόβα για την Ελλάδα.

Όχι γιατί τα δύο πολιτικά συστήματα είναι ίδια, αλλά γιατί οι κοινωνικές διαθέσεις μοιάζουν: κόπωση από τους παλιούς μηχανισμούς, δυσπιστία απέναντι στην εξουσία, ανάγκη για πρόσωπα έξω από την κομματική ιεραρχία, απαίτηση για λογοδοσία.

Το βαθύτερο μήνυμα είναι ότι οι κοινωνίες δεν γίνονται αντισυστημικές επειδή απορρίπτουν τη σταθερότητα.

Γίνονται αντισυστημικές όταν αισθάνονται ότι η σταθερότητα έχει μετατραπεί σε ατιμωρησία.

Αν το πολιτικό σύστημα δεν απαντήσει πειστικά στο αίτημα δικαιοσύνης, διαφάνειας και αξιοπρέπειας, τότε η ψήφος διαμαρτυρίας δεν θα είναι παρένθεση. Θα γίνει ο νέος ρυθμιστής.

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους