Original Post

Πλήρες Κείμενο:

Το βαθύτερο πρόβλημα της ελληνικής κοινωνίας δεν είναι μόνο οικονομικό ή πολιτικό.

Είναι φιλοσοφικό και ιστορικό. Η Ελλάδα δεν ολοκλήρωσε ποτέ πραγματικά τη νεωτερικότητα και τον αστικό Διαφωτισμό.

Έτσι ο ελληνικός καπιταλισμός οικοδομήθηκε πάνω σε ένα ιδιότυπο μίγμα:  ορθόδοξης μεταφυσικής,  κρατικού πατερναλισμού,  πελατειακών σχέσεων,  και εξαρτημένου δυτικού εκσυγχρονισμού.

Αυτό γέννησε δύο μορφές ιδεαλισμού που μέχρι σήμερα καθορίζουν την ελληνική πολιτική ζωή.

Ο πρώτος είναι ο υποκειμενικός ιδεαλισμός: η πολιτική ως συναίσθημα, ηθική αγανάκτηση, πρόσωπα, προδοσίες, «καλοί» και «κακοί». Η κοινωνία δεν σκέφτεται με όρους:  παραγωγής,  τάξεων,  και κοινωνικών σχέσεων, αλλά με όρους:  ηθικής,  πένθους,  θυμού,  και εθνικού τραύματος.

Ο δεύτερος είναι ο αντικειμενικός ιδεαλισμός: το κράτος, η Ευρώπη, η αγορά, η ανάπτυξη και το Έθνος παρουσιάζονται ως υπερβατικές αλήθειες πάνω από την κοινωνία. Η Νέα Δημοκρατία είναι ίσως η πιο ολοκληρωμένη σύνθεση και των δύο:  τεχνοκρατία και αυταρχισμός,  αγορά και πατρίς,  νεοφιλελευθερισμός και ορθόδοξος συντηρητισμός. Το ΠΑΣΟΚ εξέφρασε και εκφράζει τον κρατικό εκσυγχρονιστικό ιδεαλισμό: την ψευδαίσθηση ότι το κράτος και η Ευρώπη θα εξασφάλιζαν κοινωνική άνοδο χωρίς παραγωγικό μετασχηματισμό. Ο ΣΥΡΙΖΑ μετέφερε την πολιτική: από την ταξική σύγκρουση στην ηθική καταγγελία και την επικοινωνιακή διαχείριση της αγανάκτησης.

Το πιθανό νέο κόμμα του Αλέξης Τσίπρας φαίνεται να κινείται προς έναν μεταδημοκρατικό κεντρισμό: φιλοευρωπαϊκό, θεσμικό και δικαιωματικό, αλλά χωρίς σαφή παραγωγική και κοινωνική στρατηγική. Η ΝΙΚΗ και η Ελληνική Λύση εκφράζουν έναν εθνικοθρησκευτικό αντισυστημισμό χωρίς πραγματική αμφισβήτηση του καπιταλισμού. Η Πλεύση Ελευθερίας εκφράζει μια πολιτική ηθικής καταγγελίας και δικαστικοποίησης της κοινωνικής κρίσης.

Το κόμμα της Μαρία Καρυστιανού εκφράζει την πολιτική του κοινωνικού τραύματος. Τα Τέμπη λειτούργησαν σαν ιστορική ρωγμή στη νομιμοποίηση του ελληνικού κράτους.

Η κοινωνική οργή μετατρέπεται:  σε απαίτηση αλήθειας,  κάθαρσης,  και ηθικής δικαιοσύνης απέναντι σε ένα σύστημα που θεωρείται πλέον εχθρικό προς την ίδια την κοινωνία.

Όμως όσο η κρίση μετατρέπεται:  μόνο σε θυμό,  μόνο σε πένθος,  μόνο σε ηθική καταγγελία, χωρίς υλιστική κατανόηση:  της παραγωγής,  της εξάρτησης,  και του ίδιου του κράτους, ο ελληνικός εξαρτημένος καπιταλισμός θα συνεχίσει να αναπαράγεται ακόμη και μέσα από «αντισυστημικές» εκρήξεις. Η Ελλάδα δεν χρειάζεται απλώς νέα κόμματα ή νέους σωτήρες.

Χρειάζεται μετάβαση:  από την ανάθεση στην αυτοοργάνωση,  από τη μεταφυσική του κράτους και του λαού στη συνειδητή κοινωνική πράξη,  και από τον ιδεαλισμό της εξάρτησης σε πραγματική ιστορική αυτοσυνείδηση. Νίκος Σκαρίπας

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους