Original Post

Πλήρες Κείμενο:

Δεν φταίνε οι Πανελλήνιες. Φταίει που θυμόμαστε την προσπάθεια στην Γ΄ Λυκείου.

Με αφορμή όσα ακούγονται τις τελευταίες μέρες, βλέπω πάλι την ίδια εύκολη κραυγή: «Καταργήστε τις Πανελλήνιες.

Μόνο κακό κάνουν στα παιδιά.» Και θα πω κάτι που ίσως δεν είναι δημοφιλές, αλλά το πιστεύω βαθιά: Όχι.

Το πρόβλημα δεν είναι οι Πανελλήνιες.

Δεν λέω φυσικά ότι δεν υπάρχει άγχος.

Δεν λέω ότι τα παιδιά δεν πιέζονται.

Δεν λέω ότι πρέπει να τα αφήνουμε μόνα τους μέσα στην αγωνία τους.

Λέω όμως ότι δεν γίνεται κάθε φορά που ένα παιδί λυγίζει, να φωνάζουμε να καταργηθεί η δυσκολία, χωρίς να αναρωτιόμαστε αν το είχαμε προετοιμάσει ποτέ γι’ αυτήν.

Το πρόβλημα είναι ότι μέχρι να φτάσουν τα παιδιά στις Πανελλήνιες, τα έχουμε μεγαλώσει μέσα σε μια κουλτούρα χαλαρότητας, ευκολίας και διαρκούς έκπτωσης της προσπάθειας.

Τα έχουμε πείσει, με χίλιους τρόπους, ότι δεν χρειάζεται να κουραστούν πολύ.

Ότι δεν χρειάζεται να επιμείνουν.

Ότι δεν πειράζει αν δεν διάβασαν.

Ότι όλα κάπως θα γίνουν.

Ότι πάντα κάποιος θα χαμηλώσει τον πήχη, για να μοιάζει η υπέρβασή του με επιτυχία.

Και μετά, ξαφνικά, στην Γ΄ Λυκείου, τους ζητάμε να διαβάσουν σοβαρά.

Να συγκεντρωθούν.

Να αφομοιώσουν ύλη.

Να οργανώσουν χρόνο.

Να γράψουν κάτω από συνθήκες αξιολόγησης.

Να δοκιμαστούν.

Μα πώς; Δεν μπορείς να κρατάς το μυαλό ενός παιδιού για χρόνια σε εκπαιδευτική νάρκη και μετά να του ζητάς ξαφνικά να τρέξει μαραθώνιο.

Το μυαλό μοιάζει με μυ. Αν δεν το γυμνάσεις σταδιακά, δεν δυναμώνει.

Αν σηκώνεις πάντα το πιο ελαφρύ βαράκι, δεν χτίζεις αντοχή.

Χτίζεις την ψευδαίσθηση ότι είσαι έτοιμος.

Και αυτή η ψευδαίσθηση σπάει βίαια όταν έρθει η πρώτη πραγματική δυσκολία.

Παλαιότερα, οι εξετάσεις μπορεί να ήταν εξίσου δύσκολες ή και δυσκολότερες, αλλά για πολλούς μαθητές ήταν η φυσική συνέχεια μιας διαδρομής όπου η προσπάθεια θεωρούνταν αυτονόητη.

Σήμερα, συχνά η προσπάθεια εμφανίζεται ξαφνικά σαν σοκ.

Αυτό δεν αφορά μόνο τις Πανελλήνιες.

Το βλέπουμε παντού.

Στο σχολείο, όπου ο βαθμός πολλές φορές δίνεται πιο εύκολα απ’ όσο πρέπει.

Στα αγγλικά, όπου χαμηλώσαμε τον πήχη στις εξετάσεις για να περνάνε όλοι, με την ελάχιστη προσπάθεια, ακόμα κι όταν δεν γνωρίζουν πραγματικά τη γλώσσα.

Και μετά μπερδεύουμε το χαρτί με τη γνώση.

Στην καθημερινότητα, όπου η απαίτηση θεωρείται καταπίεση και το όριο θεωρείται τραύμα.

Στην οικογένεια, όπου η αγάπη πολλές φορές μεταφράζεται λάθος ως διαρκής διευκόλυνση.

Και μετά απορούμε γιατί τα παιδιά λυγίζουν όταν βρεθούν μπροστά σε κάτι που δεν χαρίζεται.

Για να είμαι ξεκάθαρη: δεν λέω ότι οι Πανελλήνιες είναι ένα τέλειο σύστημα.

Δεν λέω ότι δεν υπάρχει υπερβολικό άγχος.

Δεν λέω ότι δεν χρειάζεται στήριξη, ψυχραιμία, καλύτερος επαγγελματικός προσανατολισμός, λιγότερη υστερία από τις οικογένειες και περισσότερες εναλλακτικές διαδρομές για τα παιδιά.

Αλλά άλλο αυτό, κι άλλο να ζητάμε κάθε φορά την κατάργηση της δυσκολίας.

Γιατί αυτή είναι η μεγάλη μας αυταπάτη: ότι αν καταργήσουμε την απαιτητική διαδικασία, θα σώσουμε τα παιδιά. Όχι.

Αν δεν τα μάθουμε να αντέχουν την προσπάθεια, απλώς θα τα αφήσουμε απροετοίμαστα για την επόμενη δυσκολία. Οι Πανελλήνιες, με όλα τους τα προβλήματα, παραμένουν ένας από τους πιο αδιάβλητους διαγωνισμούς που έχουμε.

Και σε μια χώρα όπου συχνά δεν εμπιστευόμαστε τον ανθρώπινο παράγοντα, αυτό δεν είναι μικρό πράγμα.

Θέλουμε καλύτερο σχολείο; Ναι.

Θέλουμε λιγότερη τοξική πίεση; Ναι.

Θέλουμε παιδιά που να μη νιώθουν ότι η ζωή τους τελειώνει σε ένα γραπτό; Εννοείται.

Αλλά αυτό δεν θα γίνει καταργώντας κάθε δύσκολη δοκιμασία.

Θα γίνει αν σταματήσουμε να μεγαλώνουμε παιδιά με την ψευδαίσθηση ότι η ζωή θα είναι πάντα παιδική χαρά.

Τα παιδιά δεν χρειάζονται έναν κόσμο χωρίς απαιτήσεις.

Χρειάζονται ενήλικες που θα τα μάθουν, από νωρίς και με αγάπη, να στέκονται απέναντι στις απαιτήσεις χωρίς να καταρρέουν.

Εσείς τι λέτε; Προστατεύουμε τα παιδιά όταν κατεβάζουμε συνεχώς τον πήχη ή τα αφήνουμε απροετοίμαστα για την πρώτη αληθινή δυσκολία; 🤔

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους