🇬🇷ΠΑΥΛΗΣ ΓΥΠΑΡΗΣ – Ο Κρητικός ήρωας που έχασε το δρόμο του στην ομίχλη του εθνικού διχασμού ⚔️ Η Ελλάδα των αρχών του 20ού αιώνα ήταν μια χώρα διψασμένη για ενότητα και μεγαλείο μα και καταραμένη από...

Original Post

Πλήρες Κείμενο:

Από τα τιμημένα χώματα της Κρήτης, όπου η πέτρα κι ο άνεμος γεννούν πολεμιστές, αναδύθηκε ο Παύλος Γύπαρης μορφή τραχιά, γενναία, και αμφιλεγόμενη όσο λίγες.

Ήταν ο άνθρωπος που κράτησε όπλο για την ελευθερία, μα και ο άνθρωπος που το ίδιο όπλο λίγο αργότερα το έστρεψε εναντίον συμπατριωτών του.

Γεννημένος το 1882 στην Ασή Γωνιά Χανίων, ο Γύπαρης μεγάλωσε σε εποχή όπου η Κρήτη ακόμη σπαρασσόταν από εξεγέρσεις κατά της Οθωμανικής διοίκησης.

Εντάχθηκε πολύ νέος στα αντάρτικα σώματα του νησιού και στα είκοσι του είχε ήδη μυηθεί στη ζωή του πολεμιστή.

Το 1904, με την έκρηξη του Μακεδονικού Αγώνα, έσπευσε βόρεια.

Υπηρέτησε υπό τον καπετάν Νικηφόρο και αργότερα σχημάτισε δικό του σώμα Κρητών μαχητών.

Εκεί, στις μάχες του Ζέλενιτς και των γύρω χωριών, ο Γύπαρης έγινε θρύλος.

Λένε πως με πέντε παλικάρια εξόντωσε δεκάδες κομιτατζήδες, μέσα στη λάβα του αγώνα και την αγριότητα των ημερών.

Ήταν ο σιωπηλός λύκος των Κρητικών σωμάτων γενναίος, γρήγορος, ανελέητος.Οι σύντροφοί του μιλούσαν για έναν άνθρωπο που πολεμούσε πρώτος και υποχωρούσε τελευταίος έναν πραγματικό ηγέτη που δεν ήξερε τι σημαίνει φόβος.

Μετά το 1912, στον Πρώτο Βαλκανικό Πόλεμο, ο Γύπαρης κατατάσσεται στο σώμα των Κρητών εθελοντών που πολεμούν στο πλευρό του ελληνικού στρατού.

Συμμετέχει στις επιχειρήσεις για την ενσωμάτωση των νησιών του Αιγαίου, όπως η Σάμος, που μέχρι τότε διατηρούσε αυτονομία υπό την οθωμανική επικυριαρχία.

Διακρίνεται για την ορμή του στις μάχες κατά την κατάληψη του Παλαιοκάστρου και της Χώρας. Στον Δεύτερο Βαλκανικό Πόλεμο μάχεται εναντίον των Βουλγάρων στη Δοϊράνη και στην επική μάχη του Κιλκίς–Λαχανά.

Οι ανώτεροί του αναφέρουν έναν άνδρα «με πρωτοφανή διοικητική ευστροφία και επιθετικό θάρρος», ενώ μετά τον πόλεμο προάγεται σε υπολοχαγό επ’ ανδραγαθία.

Το όνομά του αρχίζει να αποκτά θρύλο στα στρατιωτικά καφενεία, «ο Κρητικός που δεν τον πιάνει σφαίρα». Το 1915, με την Ελλάδα ακόμα ουδέτερη, ο Ελευθέριος Βενιζέλος στέλνει τον Γύπαρη να συγκροτήσει σώμα Κρητών εθελοντών για να συνδράμει τις δυνάμεις της Αντάντ στη Μάχη της Καλλίπολης.

Σχηματίζονται δύο μονάδες εθελοντών, περίπου 500 άνδρων.Ο Γύπαρης ηγείται της μίας.

Στις 6–7 Αυγούστου πραγματοποιούν αμφίβια επιχείρηση στον κόλπο του Σάρου, στο χωριό Καρατσαλή, ως αντιπερισπασμό υπέρ των Αυστραλών στο Λον Πάιν.

Η μάχη κράτησε 17 ώρες, οι Κρητικοί προκάλεσαν σημαντικές απώλειες στους Τούρκους και αναγκάστηκαν να αποσυρθούν αφήνοντας αρκετούς νεκρούς και τραυματίες. Ο Γάλλος διοικητής Ρομιέ έγραψε: «Ο Γύπαρης αγωνίσθηκε ως πραγματικός ηγέτης είχαμε απέναντί μας δύο τουρκικά συντάγματα…» Η επιχείρηση δεν είχε στρατηγικό αποτέλεσμα όμως ήταν μία από τις λίγες φορές που Έλληνες πολέμησαν στη Μάχη της Καλλίπολης ένα κεφάλαιο ξεχασμένο, που σήμερα θυμούνται μόνο οι ιστορικοί.

Ήταν εθελοντής, στρατιώτης, οργανωτής.

Μπορούσε να μαζεύει άντρες γύρω του, να τους εμπνέει, να τους οδηγεί στη 🔥 γιατί αυτός πρώτος βάδιζε μέσα της.

Αλλά κάθε φωτιά, όσο κι αν καθαρίζει, αφήνει πίσω της στάχτη και ο Παύλος Γύπαρης δεν έμεινε μόνο στρατιώτης.

Έγινε άνθρωπος της εξουσίας ο έμπιστος του Ελευθερίου Βενιζέλου, ο σωματοφύλακάς του, ο προστάτης του.

Μα και ο φόβος των αντιπάλων του.

Πιο συγκεκριμένα το 1916–1917 ο Γύπαρης εντάσσεται ενεργά στο κίνημα της Εθνικής Άμυνας και γίνεται επικεφαλής της Προσωπικής Φρουράς του Ελευθερίου Βενιζέλου.

Τα «Δημοκρατικά Τάγματα» που διοικούσε δρούσαν με ζήλο αλλά και βιαιότητα.

Υπήρξαν επεισόδια στη Βουλή με ξυλοδαρμούς βουλευτών* από άνδρες των μονάδων του.

Το 1920, μέσα στο χάος του Διχασμού, ο Ίων Δραγούμης δολοφονείται στην Αθήνα. Ο Γύπαρης θεωρήθηκε ύποπτος για άμεση εμπλοκή μέσω των παραστρατιωτικών σωμάτων του, αλλά ποτέ δεν καταδικάστηκε δικαστικά.

Η ιστορική μνήμη παραμένει αμφιλεγόμενη αλλά η σκιά της δολοφονίας του Ίωνος Δραγούμη έγινε η σκιά και του ίδιου.

Μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, το 1945, επιστρέφει στην Κρήτη.

Σε μια περίοδο έντονων κοινωνικών και πολιτικών αναταράξεων, οργανώνει τις δυνάμεις της Εθνικής Οργάνωσης Κρήτης (ΕΟΚ), συνδράμει στην αποτροπή ταραχών και συμβάλλει στη διατήρηση της τάξης στο νησί.

Η παρέμβασή του αποδεικνύεται καθοριστική για τη σταθεροποίηση της Κρήτης σε μια εποχή που ο Διχασμός είχε αναζωπυρωθεί.

Μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο πολιτεύεται με το Κόμμα Φιλελευθέρων εκλέγεται βουλευτής Χανίων το 1946 και διατηρεί φιλία με τον νεαρό Κωνσταντίνο Μητσοτάκη (πατέρα του σημερινού πρωθυπουργού), που αργότερα τον θυμόταν με σεβασμό: «Ο γέροντας Γύπαρης, πολεμιστής ως το μεδούλι, μου έκανε μαθήματα πολιτικής είχε μέσα του τη φωτιά της Κρήτης και τη σκληράδα της Ιστορίας.» Ο Παύλος Γύπαρης πέθανε το 1966 όχι ως άγιος, μα ούτε ως δαίμονας.Ήταν παιδί μιας Ελλάδας διχασμένης, που πάλευε να βρει τη θέση της ανάμεσα στη Λευτεριά και την Εξουσία.

Ένας άνδρας που υπηρέτησε την πατρίδα με πάθος και την πλήγωσε με τον ίδιο ζήλο.Ήταν προϊόν και θύμα της εποχής του.

Έδωσε σάρκα και αίμα στον αγώνα της εθνικής ολοκλήρωσης, αλλά και υπόσταση στον πυρήνα του Διχασμού.

Στα βουνά της Μακεδονίας ήταν ο πολεμιστής που δεν λύγιζε μα στις αίθουσες της εξουσίας ο άνθρωπος που δεν δίσταζε μπροστά σε καμία εντολή.

Η ιστορία τον θυμάται άλλοτε ως πατριώτη, άλλοτε ως εκτελεστή όμως πίσω από τις ταμπέλες μένει μια διαχρονική αλήθεια πως στην Ελλάδα, τα πάθη είναι ικανά να γεννήσουν ήρωες, αλλά και να τους καταπιούν.🇬🇷⚔️. ✍ Στυλ. Καβάζης

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους